MASSAM
SEMINE
115
ses,
singultum,
vertiginem,
epilepsiam,
apoplexiam,
dysenteriam,
&c.
movent,
atque
sui
contagio
inurunt.
Suntque
idcirco
&
alii,
qui
consimili
modo
ea¬
dem
sanant,
aut
saltem
mitigant,
si
ra¬
dicem
fixiorem
habent.
Suntque
odo¬
res
suffocantes,
sive
perceptibili
mate¬
riae
adstrictione,
suntque
&
convulsi¬
vi:
suntque
qui
saltem
infatuant,
ut
in
uteri
affectibus
persaepe
occurrit.
(21)
Vete¬
res
enim,
suos
suffitus
in
superstitionem
usque
coluerunt,
quibus
hominem
velut
in
exstasin
adigerent,
atque
inde
se
exci¬
tatos
profecisse
rebantur.
Cubiculum
enim,
vestes,
caput,
&
utensilia,
suis
infi¬
ciebant
odoribus,
quo
mentem
ad
sua
stu¬
dia
proritarent.
Quibus
cum
Satan
sua
apocrypha
nexuisset,
ars
suffituum
suspe¬
cta
primùm,
mox
dein
tota
inculta
man¬
sit.
Odora
thymiamata
superis
placere,
in
lege
didicerant;
Et
tenebatur
Israelita,
sua
quotidie
in
castris
excrementa
humo
obtegere,
ne
Angelum
castra
nocturna
obire
taederet.
(22)
Memini
enim,
quendam
gravi
dolore
stomachi
propemodum
con¬
tabuisse.
Horis
nempe
quatuor
à
pastu
plangebat,
ejulabat,
&
contrahebatur,
nisi
locum
incumbens
mensae
fortiter
premeret.
Credulitate
enim
deceptus,
cum
Paracelso,
carcinoma
stomachi
tum
autumavi
incurabile.
Locus
enim
erat,
ubi
costae
nothae
os
ventriculi
appropin¬
quant.
Hunc
inquam
paucis
horis
cu¬
ratum
vidi,
fragranti
emplastro,
ad
pal¬
mae
vix
latitudinem
extento.
(23)
Quomo¬
do
fermentum
transmutationum
parens
sit,
non
melius,
quam
per
Pyrotechniam
inveni.
Cognovi
enim,
quoties
corpus
divi¬
ditur
in
subtiliores
atomos,
quam
suae
substan¬
tiae
ferat
exigentia,
continuo
etiam
sequi
cor¬
poris
illius
transmutationem,
excepto
elemen¬
10.
Quatenus
haustum
fermentum,
ar¬
ripiens
praesatos
atomos,
eos
alieno
sui
charactere
imbuit,
in
cujus
susceptione
fiunt
divisiones
partium,
quas
partium
heterogeneitates,
&
divisiones,
resolu¬
tio
materiae
consequitur.
Hactenus
ni¬
mirum
Chymia
digerit,
ac
putrefactio¬
nes
praemittit,
ut
accepto
fermento
par¬
tes
dehiscant
in
minima.
Et
sic
cibi
in
stomacho
resolvuntur,
loci
fermento
condito
qualitate
acidula.
In
jccinore
ve¬
rò,
&
aliis
locis,
continuò
aliis
fermen¬
tis.
(24)
Sic
nempe
multo
licet
pasti
saccha¬
ro,
mox
tamen
quandoque
acidum
evo¬
munt.
Nec
tamen
stomachi
fermentum,
ut
acidum,
est
fermentum.
Neque
enim
ideo
acetum,
aut
ribes,
fermentant,
licet
acida
&
austera:
sed
acidum
stomachi,
est
proprium
specificum
ejus
medium;
verum
etiam
in
una
specie,
multam
sub¬
it
latitudinem.
Hic
enim
olera;
legu¬
mina
alter,
quidam
pisces,
aut
vinum
ae¬
grè
fert;
quia
nec
digerit.
(25)
Plurimi
non
vescuntur
caseo:
non
quidem
quia
tar¬
tarus
merus,
aut
merum
sal
(utrum¬
que
alternatim,
sic
iubet
Paracelsus
;)
Sed
recens,
ponticè
acescit,
qui
facile
in
acido
stomacho
tormina
cit.
Vetus
vero
putrilaginem
redolet,
quam
à
mor¬
tuo
coagulo,
antea
in
se
excrementoso,
habet.
Ideo
verminescit,
putret
faci¬
le,
quia
partem
stercorei
fermenti,
sub
aciditate
lactis,
occultat,
in
multis
ma¬
nifestatur,
atque
in
gradum
surgit.
Id¬
eoque
multis
solo
odore
displicet.
La¬
titudo
ergo
fermenti
acidi,
in
stoma¬
cho,
etsi
specifici,
provenit;
eo
quod
fa¬
bricantis,
&
recipientis,
variae
sint
al¬
terationes
in
agendo.
(26)
In
hoc
autem
fer¬
mentale
acidum
ab
acetosis
differt.
Quod
illud,
quae
penetrat,
eâdem
etiam
vo¬
latilizet
operâ.
Omnis
autem
spiritus
a¬
cetosus,
dissolvendo
coagulatur
ipse¬
met,
iuxta
axioma
chymicum.
Vnius
pa¬
nis
ab
homine,
cane,
equo,
vacca,
ove,
ave,
pisce,
adeoque
genere
distinctis,
conteritur
totidem
fermentis
specificis,
&
acidis.
Pueri,
passeres
ajunt
mirabiliter
in
gutture
acescere,
ideoque
&
voraces
sunt.
Contingit
namque,
exsertam
lin¬
guam
pueri,
passerem
arripuisse,
&
de¬
glutire
conatum;
quo
modo,
acidita¬
tem
gutturis
se
gustasse
ajunt.
Sic
nem¬
P
3
pe¬