135
DE AXIOMAT. HERMET.
59
II. Ars substantiam non producit.
τέχνη, inquit Pachymerius, οὐσίαν οὐκ ἀπεργάζεται.
Vnde Lull. c. 53. Theor. test. p. 93. b. Ars non potest
dare formam substantialem rebus, sicuti facit na¬
tura per ingenium suae nobilis operationis: ideo
necesse est arti ad naturam recurrere, vt eius sub¬
stantiales formas, quas iam creauit, ad forman¬
dum corpus obtineat. Hoc saltem ars potest,
nempe auxiliari naturae, habito semine. Quema¬
dmodum id euidenter agricultura docet: vbi agri¬
cola semen creat nullum, sed tantùm arando, oc¬
cando & stercorando agrum colit, atque eo dis¬
ponit, vt semen iam ante à natura creatum foe¬
cundiores ferat fructus. Olitor etiam hic tibi
exemplo erit. Hic non creat surculum, quo ar¬
bores propagare nouit, sed iam à natura in sua
arbore productum atque inde rescissum alii trun¬
adhuc viuo inserit, vt in eo in arborem ma¬
gnam excrescat, atque plures proferas fructus,
quam si in sua prima arbore relictus fuisset.
Quod bene notabunt sophistae, qui semen auri
ex rebus alienis, nempe ex vitriolo, sale, alu¬
mine, stercoribus, ouis, imperfectis metal¬
lis, &c. per artem fabicare student non cogitan¬
tes, semen auri esse substantiam iam dudum à sole
& luna creatam, suoque primordiali corpori in¬
sitam; ac proinde omnis artis operam frustraneam
esse in producendo semine, quod Deus naturę in¬
clusit: cum ars vi nostri axiomatis substantiam
non producat.
III. Non inuenitur in re, quod in ea non
fuerit antea. Arnold. c. 10. lib. I. Ros. c. Ter¬
uis. p. 7.
CON¬