508
188
AQUARIVM
mul tam bene agnouerint: (Eccles. 19.) immo adhuc in vi¬
tae vanitate atque leuitate ambulauerint. (Sap. I. 7) Quibus
tamen vicissim respondeo, quod eosdem quidem suo in
statu relinquam, &, vbi, & quomodo, istam suam Tinctu¬
ram nacti fuerint, nullam heic disputationem instituam.
An vero veram rectamque Tincturam, qua de in toto hocce
meo Tractatu egi, ipsi confecerint atque praeparauerint, id
vere nemo mihi persuadebit, multo minus, vt credam, in
duci potero: quemadmodum etiam leuissimorum istiusmodi
hominum tragicus exitus, in quem, habente sua cum Tinctu¬
ra, se ipsos praecipitarunt, illud saepenumero testatur atque
etiamnum hodie, proh dolor, eius rei exempla minime de¬
sunt: Vt nunc taceam, quod ars Chimica, vna cum re¬
quisitis suis, non vnica, sed diuersa siet. Quemadmodum
enim aliis in facultatibus diuersi mutabilesque Sectari,
inueniuntur: (Exod. 30. "Iacob autem sumebat bacillos, siue scipio¬
nes etc.") ita quoque & hac in arte idem fit: Illi siquidem
omneis in genere Chimici appellantur, non tamen ad v¬
nicam intentionem informati atque directi sunt.
Verùm enim vero heic saltim de vera, naturae conue¬
niente, & artificiosa Alchimia loquor, quae cumprimis
inter alia, quomodo nimirum malum & impurùm à bo¬
no & malo discernendum cognoscendumque siet, do¬
cet, per quàm (Prouerb. 2.) postmodum naturae imbecilli¬
tati atque corruptioni subueniri, & recta promotio ex¬
hiberi potest: quae tum in augmentatione metallorum
simili modo, quàm si fortassis alicui fructui ad maturita¬
tem, qui, accidentali quodam casu impeditus ad maturi¬
tatem justam peruenire haud potuerit, uxilium praesta¬
re, vel ex vno granulo, vel semine, multifariam augmen¬
tatio¬