PROMISSA
AUTHORIS
9
rem,
&
mortales,
usumfructum
quem
o¬
pto,
meis
ex
laboribus
capiant?
(13)
Obgan¬
nient,
sat
scio,
plerique,
sibi,
suisque
le¬
ctionum
fatigationibus
detractum
iri
do¬
lentes,
si
solidam
scientiae
Medicae
verita¬
tem,
in
solius
Dei
gloriosi
donationem
resignavero,
minimum
verò
in
acumine
ingeniorum
speravero.
Sed
utut
tingantur,
homo
rasa
&
inanis
tabula
est,
debetque
aliunde,
&
à
Magi¬
stro
unico,
suam
acquirere
doctrinam.
De
quo
dicitur,
quod
nunquam
discipulus
il¬
lum
Magistrum
superaverit,
quia
tantum
unicus
Pater,
&
unicus
Magister,
qui
in
coelis
habitat.
A
quo
omne
bonum,
omnis
lux,
&
Intellectus
claritas.
Christiani
sa¬
nè,
profitemur
Dominum
esum,
unicam
Patris
sapientiam,
omnis
essentiae,
verita¬
tis,
&
cognitionis
α
&
ω.
Adeoque
cum
omne
donum
bonum,
nedum
virtutum,
sed
&
cognitionum,
descendat
à
Patre
lu¬
minum;
quis
poterit
à
Scholis
gentilitiis,
scientiae
Medicae
tesseram
ediscere?
Do¬
minus
etenim
creavit
Medicum,
non
Scholae.
(14)
Possunt
equidem
Scholae
paga¬
nicae
habere
scientiam
historicam,
obser¬
vatricem
rerum
contingentium,
regula¬
rium,
&
necessariarum.
Quae
est
scientia
memorativa
facti.
Possuntque
&
Mathe¬
sin
adipisci:
quae
est
scientia
applicatio
nis
rerum
ad
mensuram.
Possunt
&
de¬
mum
rationalem
spondere,
quae
ex
alter
utra
harum,
per
discursus
adaptationem,
deducta
est.
atque
utinam,
quantum
per
illa
media
poterant,
solidè
atque
sincerè
praestitissent?
Possunt
inquam
historicè
novisse
astrorum
&
maris
refluxus,
quod
aqua
ad
planum
&
deorsum
tendat,
va¬
rias
inde
sequelas
derivare,
ac
in
axioma¬
ta
stabilite.
Noverint
inquam
panificium,
&
causarum
necessitates
aliquatenus
con¬
nexas,
ratiocinio
adaptare.
Ast
ab
ipsa
scaturigine,
sive
à
priori
istaec
intelligere,
&
sapere,
nulli,
sine
Christi
Domini
pecu¬
liari
favore,
conceditur.
(15)
Est
ergo
scientia
medendi
omnium
postrema,
maximéque
occulta,
adeo,
ut
nec
mirum,
hodie
etiam
num
ejus
prima
desiderari
è
typis
initia.
Solertiores
adhuc
ethnicorum,
mundum
sua
lege
constare,
resque,
radices
suas,
in
toto,
ac
speciebus
habere,
quibus
vi
pro¬
pria,
in
aeternum
conservatum
iri
spo¬
sponderunt,
adeoque
independentiam,
si¬
ve
deitatem,
rebus
inesse.
Eheu!
inde
à
vera
Philosophia,
&
Medicinae
veritate,
velut
ebrii,
circa
luridas
deitates,
&
coeci¬
tates,
cespitarunt
in
tenebris:
atque
idcir¬
co
creata,
horumque
semina,
radices,
&
cognitionem,
necessariò
nescivere.
Natu¬
rae
cognitio
itaque,
per
coniecturas
pue¬
riles,
tentata
quidem
ab
Ethnicis
est:
at
minimè
unquam
adepta.
Dolui
ergo,
cum
commiseratione,
quod
hactenus
non
a¬
liunde
initia
physica
sint
depromta.
Quae
uti
hoc
labore
detegere
statui:
Ita
humili¬
ter
oro,
faxit
Deus,
ne
suum
mihi
talen¬
tum
cesserit
in
retributionem
poenae,
etsi
in
hoc
labore
non,
quantum
volui,
potue¬
rim.
(16).
Etenim
tota
facultas
Physica,
apud
hominem
delata
est;
Ideoque
debuit
haec
utique
immediate
ejus
vitam,
hujusque
defectus
omnes
respicere.
Terminatur
er¬
go
Physica
tota
in
usum
vitae,
inventio¬
nem
causarum,
morbi
&
remediorum.
In
quo
postremo
cardine,
hactenus
sudatum
parùm,
scitum
nihil,
multum
vero
promis¬
sum,
plurimumque
neglectum,
exspecta¬
tum
dudum,
&
erratum
ubique
invenio.
(17)
Siquidem
morborum
cognitio,
continet
scientiam
causarum,
dependentiae,
&
ap¬
propriationis
earundem,
ad
potestates
tu¬
trices
nostri.
In
quibus
hactenus
toto
coelo
est
erratum.
Inventio
autem
reme¬
dii,
praesupponit
praefatas
cognitiones,
at¬
que
insuper
potestatum,
&
virium,
mo¬
dum,
inquam,
&
agendi
media,
eorum
au¬
tem
remediorum
applicationem,
praepa¬
rationem,
&
deductionem,
juxta
partium
clientelas,
&
scopos.
Continet
quoque
ne¬
cessario
simplicium
cognitionem,
potesta¬
tes,
actiones,
mutationes,
defectus,
altera¬
tiones,
alteritates,
&
connexiones,
sive
de¬
pendentias,
tam
invicem
quàm
respectu
po¬
testatum
vitalium.
Singulae
vero
desiderant
B
donum