DELIRAMENTA.
427
morbis,
quos
Natura
curat
sponte
sua.
At
ubi
succubuit,
ut
suis
resurgere
viri¬
bus
nequeat,
Medicus
à
Domini
benigni¬
tate
electus,
&
apud
quem
omnes
morbi
ferè
ejusdem
sunt
pretii,
(talis
enim
est,
qui
aliquam
universalem
Medicinam,
inter
plures
ejuscemodi,
nactus
est)
ma¬
net
non
amplius
minister:
sed
interpres,
Rector,
&
herus
praepotens.
Sit
nomen
Domini
mei
JESU
exaltatum
in
aeter¬
num,
qui
suam
munificentiam
semper
dat
parvulis,
in
sua
humilitate
abiectis.
Natura
enim
aegri,
impressionum
mor¬
bificarum
praecipua
susceptrix,
sensitiva¬
que
in
oppositum
motrix,
saltem
ubi
ho¬
spitati
morbi
praevalent,
homo
succumbit,
vel
saltem
in
posterum
ipsa
morte
cala
mitosus
vivit,
nisi
à
Medente
in
pristi¬
num
restauretur.
Non
cuivis
tamen
Me¬
dico
contingit
adire
Corinthum,
nisi
vo¬
cato,
electo,
exercitato,
&
commisso.
Sae¬
culo
enim
Hippocratis
universales
me¬
dendi
apices,
quae
naturae
tonum
in
se
continent,
nondum
enotuerant
(jejunae
quippe
&
irrisae
à
Medentum
vulgo
ad¬
huc
hodie)
veniam
ergò
Hippocrates
me¬
retur,
si
totum
morbi
negotium
per
natu¬
ram,
ut
Magistram,
absolvi
putarit.
(2)
Porrò
dixi
alias,
vel
à
foetus
initio
deinceps,
cui¬
que
membro
praesidere
assistentem
recto¬
rem
spiritum
insitum:
alterum
verò
in¬
fluum
à
corde
manare,
insiti
expergefa¬
ctorem,
&
consolatorem,
qui
tamen
nec
determinatur,
neque
individualiter
dispo¬
nitur,
nisi
prius
ab
insito
sit
subactus.
Do¬
cui
etiam
alibi,
unumquodque
membrum
vegetari,
iuxta
virtutem
insiti
fermenti,
adeoque
nec
sperari
transmutationem,
ad
novam
generationem,
nisi
mediante
fer¬
mento.
Consequenter
exindè
subaudi¬
tur,
omnem
vegetationem
à
spiritibus
fieri,
adeoque
debilitatam
membrorum
digestionem
pendere
ex
spirituum,
ho¬
rumque
fermenti
diminutione,
iuxta
il¬
lud:
"Spiritus"
(fermenti
theca)
"meus
atte¬
nuabitur,"
(ergò)
"&
dies
mei
breviabuntur:"
Sic
ut
membrum;
quod
in
sanitate
etiam
nullum
visibile
excrementum
profert,
multum
ejus
atque
indesinenter
faciat,
si
saucium,
laesum,
diminutum,
vel
impedi¬
tum
fuerit
in
fermenti
vigore.
Denique
&
hinc
sequitur,
quod
pro
laesione,
&
lae¬
dentum
varietate,
difformitas
ametria¬
que
excrementorum
gignatur.
(3)
Non
ergò
ex
uno
fonte,
capite
humano
scilicet
(undè
nimirum
omnes
catarrhos
depluere
com¬
miniscuntur
Scholae)
sed
ex
propria
cujus¬
que
partis
idiopathia,
sive
propria
indispo¬
sitione,
fermentis
topicis,
superinducta,
morbi
oriuntur.
(4)
Ita
nempe
vulnera
sana¬
ta,
recidivam
patiuntur,
ulcera
&
aposte¬
mata
non
rarò
pariunt.
Et
mutato
vento¬
rum
axe,
longo
annorum
cursu
post
re¬
crudescunt,
dolentque.
Sic
nempe
tusses,
pleuritides,
sputa
sanguinis,
&
Erysipelata
recurrunt.
Excellens
namque
montanum
frigus,
vel
repentinum
aliud
irruens,
no¬
cturnus
aer,
aura
palustris,
aut
eructatum
fodinarum
Gas,
saepè
cerebri,
vel
pulmo¬
num
fermenta,
unico
insultu
pessumdant,
ut
in
vitam
deinceps,
pro
variis
excre¬
mentis
fiant
officinae.
Hoc
pacto
nimi¬
rum,
in
oculis,
auribus,
dentibus,
faucibus;
excrementa
(non
quidem
muccosa
à
ce¬
rebro)
proprio
errore
fiunt.
Sic
tusses
&
asthmata
primò
incipiunt,
&
continuato
fermento
perseverant.
(5)
Non
quidem
à
ca¬
pite
defluo
mucco,
sed
intra
pulmonem
ge¬
nerato,
per
violatum
loci
fermentum.
Pul¬
mo
enim
ab
externo
irruente
facillimè
af¬
fectatur,
prae
caeteris
membris:
(6)
eo
quod
membrorum
sit
primum
senescens,
atque
moriens.
Ut
patet
per
tussim
senum,
&
stertores
morientium,
licet
alio,
quam
pul¬
monis
vitio,
afflictorum.
Id
enim
pulmo¬
ni
proprium,
eo
quod
crudum
semper
po¬
tet
aera,
cordique
vicinus
oppresso,
suas
vires
paratus
reddat,
citiusque
ob
id
sibi
deficiant.
(7)
Enimverò
à
Scholis
inprimis
dissentio,
quod
hoc
vitii
genus
sciam
par¬
tium
continentium,
non
autem
liquorum
contentorum.
Sunt
namque
contenta
ejus
mo¬
di
producta
quaedam
radicis,
quae
ab
Ar¬
cheo
partium,
male
imbuto,
progignuntur.
Deinde