855
554
ORTIS IMAGINIS
cesse est luminares aspectus, praeter lu¬
men momentaneum, deposuisse in aere
ideam Blas, operantem, usque in sui con¬
sumtionem, temporum irregulares regu¬
las, repagula, obices, calcaria & periodum.
Est ergo ejusmodi imago de natura lumi¬
nis, ut stato tempore operetur: nam alio¬
qui multorum annorum cursu vix ad nos
pertingeret, nisi de natura luminis esset.
Itaque sicut plantis inest vis suscitativa
imaginis seminalis, ad prolificandum: sic
& Astris vis est fabricandi ideam motivi¬
luminis, quae est inchoativum motus ini¬
tium, faciens quicquid sibi in exsecutio¬
nem est demandatum. (7) Archeus autem
noster, sive habeat vim terrae, vel Astris
similem, perinde est, modò intelligamus
ipsi proprium esse, Blas tempestuosum in
nobis excitandi, post inobedientiam Pro¬
toplasti. Sive illi ejusmodi proprietas à
peccato inoleverit, vel demùm illa, pro¬
prio nutu, adspectuque suae perturbatio¬
nis de novo suscitet, perinde & sat est.
Modo agnoscamus, quod omnis vis, tam
regularis vitae, quàm inordinati regimi¬
nis, non nisi ex initio hoc vitali promanet.
(8) Suntque idcirco omnes morbi, horumque
typi, conceptus quidam depicti, ab invisi¬
bili hoc Rectore, ad perpetrandas nostra¬
rum calamitatum procellas. In aethere er¬
go Archei depinguntur ideae aspectua¬
les, tam ex profunditate stellati Coeli
ipsius animae, quàm ex erronibus septem
viscerum insitis spiritibus formatae. Sic
enim pavor Pestis, Pestem creat. Pavor
subitaneus mortis, saepè podagram ne¬
cuit. (9) Pavor item amissi, vel amittendi ho¬
noris, si per diem unum duraverit, Epile
psiam fecit subinde. Tristitia paupertatis
insaniam adduxit: aliis verò Scrophulas
peperit. Maniaci omnes plerumque è su¬
perbia devoluti sunt. Et sapiens testatur:
quod tristitia vitam hominis, ut vermis
vestes, rodat. Tristitia autem est tristis co¬
gitatio: haec autem est nonens, quia ens
mentale. Quod quia nonens, nullam ideo
ex se agendi potentiam habet. (10) Ergo cogi¬
tatio tristis, parit ideam activam, fitque hoc
aliquid ex nihilo, non secus atque in prae¬
gnante perturbatio monstrum parit, &
foetum humanum, in belluinam transmu¬
tat. Eo quod imaginativae potestati sit
vernaculum, imagines condere, tam in
mentalibus, quàm Archealibus. Tristitia
igitur, quae est lenta perturbatio, parit
ideam, quae vitam consumit, roditque: eo
quod ejusmodi idea, pro sui materia, ha¬
beat auram vitalem Archei degenerem:
quae idcirco praetendit residuum Archei,
sui similitudine pervertere. Haecque aura
degener in duumviratu corrumpitur. Id¬
eoque mox à tristitia, continua sunt suspi¬
ria. Haecque sic accidunt viribus phanta¬
siae tristis. Idem quoque contingit in po¬
testate phantasiae propriae Archei, sive in¬
flui, sive insiti: quorum uterque (pro ut
de tumulo Pestis alibi) phantasiae imagi¬
nes potentissimas condit. (11) Quapropter
duplicis Archei, duplex quoque Archea¬
lis idea morbifica, morbum transientem
à Chronico distinguit. Quapropter qui
posthac ritè attendent, reperturi sunt o¬
mnem animae perturbationem, quae for¬
tis est, diuturna, nec descendit emanatio¬
ne extra Archeum viscerum, dicatorum
muniis phantasticis, sive extra duumvira¬
tum, parere amentiam diversam, sive di¬
stinctam, per idearum varietates. Reperi¬
eut similiter simplicia, tam intus degene¬
rata, quàm forinsecus assumta, modò i¬
psum Archeum forinsecus affectent. Du¬
umviratus parere parem Amentiae Ide¬
am. Quod manifestum fit in Rabidi le¬
vissimo contagio. Quales etiam morbi¬
concentrati in membris vitalibus, collo¬
quentibus cum Astris, unde Robur inae¬
quale, Tortura noctis, haereditarii, repe¬
tentesque periodicè, cernuntur prom¬
tuarium invisibile intus habere, princi¬
piumque inchoativum tragoediae, undè
pro maturitatum, vel apogaeae excentrici¬
tatis, jussu, repetuntur Ideae, tot procel¬
larum