image
96
171
De
sceuastica
artis.
Adiecimus
angulis
posterioribus
spiracula
duo,
ne
cum
ligna
prunaeque
aëre
suscitentur,
&
veluti
nutrian¬
tur
euentilenturque,
calor
suffocatus
parum
agat.
Illa
tamen
obstaculis
suis
cum
flamma
deseuiit
claudi
pos¬
sunt.
Satis
sane
commoda
illa
dispositio
est
pro
magiri¬
ca
professione.
Sed
Chymicus
inde
exemplum
capere
potest
etiam
proprii
instrumenti
polychresti,
quando¬
quidem
furno
plurium
catinorum
structura
ista
non
est
absimilis.
Nec
est
arduae
operae
parcendi
temporum
oc¬
casioni
causa
medio
affigere
turriculam
acesiae,
vel
ca¬
nalem,
atque
etiam
testudinatam
clibani
formam
super
quadrato
componere,
eaque
digerere,
destillare,
&
alia
peragere.
Figmenti
istius
haec
potest
esse
sciagra¬
phia:
CAP.
XXXIV.
De
caeteris
vasis
Chymico
necessariis
aut
inseruientibus,
vtpote
catinis,
ollis,
ampullis,
etc.
PLura
de
fornacibus
restabant.
Sed
cum
singularibus
operationibus
eae
sint
peculiares,
repraesenta¬
buntur
suis
locis.
Nunc
caetera
vasa
&
supellectilem
Chymicam
expedire
oportet.
Non
ita
augustè
statuimus
de
Alchymia,
vt
Pantheus,
Cardanus,
Michelius
&
alii,
qui
nihil
ei
tribuere
possunt,
praeter
transformationes
&
sophismata
metallorum
gemmarumque:
Sed
in
integra
possessione
ad
assem
ple¬
no
iure
collocamus.
In
ampla
vero
officina
multipliciumque
operum
disciplina
vasa
sunt
varia,
eaque
fusae
multitudinis,
vt
vix
ad
methodum
queant
redigi.
Distinximus
tamen
ea
in
Alchymia
nonnihil,
&
carceribus
ordinatae
scientiae
inclusimus.
Verum
&
hoc
modo
possunt
distribui:
Vasorum
fornacibus
inseruientium,
caeteraeque
Alchymiae
quaedam
media
continent,
quorum
interuentu
procurantur
ope¬
rae:
quaedam
materiam
ipsam
accipiunt,
Et
haec
vocari
vtraque
possunt
prima.
Alia
sunc
ministrantia
primis.
Mediorum
conceptacula,
quae
plaerumque
igni
sunt
proxima
(non
enim
omnia
immediate
flammas
tangunt)
sunt
abeni,
catini
fictiles,
aut
ferrei,
iique
solidi,
excisi,
foraminibus
pertusi
pro
va¬
poribus
admittendis:
Postea
patinae,
dolia
&
cupae:
Ouum
Physicum
seu
Sphaera:
Hemisphęrion
ouale,
&
huiusmodi,
in
quibus
poni
solent
aquae,
cineres,
arenae,
fimus,
stramina,
lanae,
scobes
ligneae,
metal¬
licae,
calces,
eaque
simplicia
vel
mista.
Tyronum
gratia
oculis
nonnullas
subiiciamus
formas.
Omnes
enim
depingere
nihil
attinet.
Vesicam
adumbratam
vides,
à
qua
catinum
terreum
marginis
integri,
&
alium
excisi
pro
retortis,
inde
vaporarium
pro
scobe
lignea
aut
stramine,
postea
catinum
fundi
plani,
hinc
abenum
cum
episto¬
mio,
cinerarium,
patinam
&
ouum,
quod
Physicum
appellitant,
Quae
vero
materiam
capiunt
vasa,
aut
eam
rudem
confusamque
accipiunt,
aut
quadamtenus
aut
penitus
elaboratam.
Istius
generis
sunt
cucurbitae
maiores,
minores,
rectae,
retortae,
ollae
metallicae,
Ge¬
rania,
testae,
calices,
pyxides
(vt
caementatoriae)
etc.
&
quaedam
ex
his
continua
compage
sunt
conflata,
quaedam
in
partes
distributa,
disiunctaque,
ita
tamen
vt
masculis
foemineísque
iuncturis
sibi
adaptari
inuicem
queant,
aut
etiam
trochleis
vniri.
Libet
&
horum
nonnulla
oculorum
obtutui
sistere
minerua
quanquam
pingui.
Magna
copia
est
horum,
&
ab
ingeniosis
subinde
excogitantur
plura,
circumstantiis,
&
cuiusque
arbitratui
&
experientiae
aptiora.
A.
Cucurbita
vocatur
ex
similitudine
fructus
aliqua,
quanquam
pro¬
ductior
sit,
quàm
ventricosior.
B.
Cucurbita
magna.
Γ
&
E
Cucurbitulae,
qualibus
vtuntur
in
opellis
separatoriis
aurifabri
&
docimastae.
Δ.
Ampulla
eiusdem
vsus,
sed
ex
denso
solidoque
vitro,
quanquam
leui
offensa,
vt
nobis
euenit,
talia
vasa
rumpantur.
Z.
Canna
ex
crasso
vitro.
Nonnunquam
&
ferrea
fit
cùm
trochleis
&
operculo
ad
figendum
compescendumque
hydrargyrum
praeparatum.
Nonnulli
sub¬
stituunt
ei
fistulam
aeneam
aut
chalybeam
manuarii
tormenti
seu
sclopeti.
H.
Geranium,
seu
ampul¬
lula
Qq
5
image
97