413
321
De Extractionibus.
ventres; nasi alembicorum post tabulam in vmbram propendebunt, stillabuntque in excipulum rores
essentiales. Ne item à sole laedantur alembicorum concreti sudores, frigidariis circumdentur, aut
obiectis valuis occultentur. Haec ratio iuuabitur recrementis oliuae, filiquis polentae; gigartis, fimo,
& similibus plane eo modo, vt in solario diximus. Si non sufficit parabole reflexionis, addi potest re¬
fractio, vt prius collecti radii reuerberentur ab aliquo concauo solido in vitra. Plura excogitari artifi¬
cia insolationis facile est. Sed cum nulla necessitas cogat Chymicum sic destillare, si alias probe est in¬
structus, non est, vt nos fatigemus speculationibus laboriosioribus.
CAP. XV.
De inclinatoria destillatione.
Inclinatoriam vocant, cùm non recta sursum pelluntur in alembicum spiritus, sed oblique, & veluti
in latus. Est autem & haec quodammodo ascensoria. Itaque eam in Alchymia isti classi addiximus.
Fit dupliciter rectis vasis, vel retortis. Ibi cucurbita recta cum suo alembico in fornacem oblique in¬
seritur, vt prospiciat capitellum deorsum, & naso curto iungatur recipienti. Hic venter per se ita fa¬
ctus est, vt pronus iaceat, cornuque retorto è fornace promineat, inseraturque vel alii retortae, quod
vocant destillationem concurrentiae seu per concurrentes; aut Bociam contra bociam: vel ampullae.
Vtrobique ea destillantur, quae essentiam in crassiore subiecto habent, nec alte ascendunt: aut etiam
spirituosa, quae miti igni facile segregare rectificando volumus. Intercedit postea & abusus, vt aliqui
perinde habeant, siue hoc, siue illo modo peragatur operatio, modo absit temeritas. Cogitandum
sane est, subtiles essentias retortis facile aduri, nisi interueniat balneum. Plaerumque n. hoc genus vaso¬
rum luto armatum nudis ignibus infertur, vel arenis, vel cineribus & maximè seruit gradibus secun¬
do, tertio, quarto. Sed vt diximus, industriè potest etiam primo accommodari, vt igni lentissimo, cum
retorta nuda metallica calore obiter accepto ex pyriaterio destillatum rectificat; aut solis radii adhi¬
bentur, aut balneum roridum, mersoriumue.
Destillationem inclinatoriam per cornu Hermetis aliqui transformant in verè lateralem, vocant¬
que TRANSVERSAM & accommodant proprie mineralibus, quae propter spiritus graues difficulter
ascendunt, nisi magnis ignibus: neque tamen possunt per descensum extrahi, quod liquefiant calore
igneo. Itaque in latus proflantur idem quidem per retortas, sed quae rectiore cornu procedunt in ad¬
uersum secundum rectam lineam respondens conceptaculum.
Vt eo melius intelligantur singula, proponemus primo typum inclinatoriae vasis rectis; postea
retortis, tandem transuersis.
In primo modo fornax construitur ex laterculis coctis, quadrata vel rotunda, quae ab asscensoriis
nulla alia re differt; nisi quod reuerberatoriae instar in summo clausa sit, relictis saltem respiraculis: A
fronte vero iuxta tectum obliquo foramine collum cucurbitae exerat, ad imponendum capitellum na¬
sutum. Ostiola cineritii & hypocausti constituuntur à latere: Erkerus in destillatione aquae fortis ex¬
hibuit quadratam figuram cum acedia. Placet Iconem eius producere, quae est talis.
A. Acediae turris. B. operculum eius. C. Regula
ignis moderandi. D. ostium inferius clausum. E. fur¬
nus, in quo cucurbita. F. cinerarii ostium & spiritus
subeuntis. G. fumaria. H. collum cucurbitae cum a¬
lembico. I. conceptaculum. Haec pictura est Erkeri.
In turri foramen poterat iuxta craticulam poni ad pru¬
has mouendas. Vbi prominet ex furno cucurbita, satis
ampla sit fenestra ad ventrem immittendum; cuiùs ta¬
men hiatus luto sunt farciendi post vas illatum. Te¬
ctum diuisimus, vt tabulis (quae ferreae sunt luto incru¬
statae, vel fictiles) amotis rectè locari cucurbita possit.
Vbi locus patitur ampliorem fornacem, etiam gemi¬
nari cucurbitae possunt, & vno igni opus absolui duplex.
Quo apparatu retortae in vsum veniant, multa docent
exempla, potissimúmque Reuerberia, de quibus supra.
Illud saltem addamus, posse misceri destillationem a¬
scensoriam, & inclinatoriam, ita, vt per gradus fiat ascen¬
sio & descensio numero septenario, aut qui placuerit.
Construendus furnus est quadrangulus, cum, vel sine
turri acediae, eique ab anteriore partè particulares forna¬
culae, instar sellarum gradatim descendentium accommodandę, quibus illatae retortae, quod liquoris ex
primo vase decurrit, subinde reddant magis magisque attenuatum, & à phlegmate crassiore repurga¬
tum. Gradus Salomonis hanc formam appellare postumus, atque ita depingere:
A. Cine¬
Eee 4
Image 158