DIALOGVS
dicare
mihi
uelis,
quo
iuditio,
ego
non
libros
tantùm
sophisticos
atque
nothos
sed
&
ipsos
sy¬
cophantas,
artisque
calumniatores,
prima
fronte
dignoscere
possim.
Theo.
Id
ego
in
tui
gra¬
tiam
breuissimis
exponam.
Ac
quantum
ad
libros
spectat,
nihil
pestilentius,
in
hoc
negotio
irrepsisse
scias,
quàm
aliquot
illorum
nugae,
qui
se
exposituros
antiquorum
scripta
pollicentur
&
interpretes
se
iactant.
Quo
nomine
(ironicè)
Lullus
strenuè
se
exercuit.
Qui
ut
plerasque
scientias,
ita
&
hanc
artem
foedè
conspurcauit:
cumque
omnes
artes
docere
nititur,
ipse
uerò
ne
unam
nouit:
eò
dementiae
peruenit,
ut
prius
docere
uelit,
quàm
discere:
ita
huius
etiam
Sophistices
&
imposturae
antesignanus
esse
uoluit.
Huius
farinae
libellus
ille
est,
cuius
initium
Omnis
sapientia
à
Deo,
&c.
in
quo
nugator
ille
(ut
suis
uerbis
dicam)
omnia
Philosophorum
aenigmata
enodare:
offendicula
&
errores
ostendere,
de
tenebris
in
lucem
se
reducturum
pol¬
licetur:
tandem
ubi
barbarica
loquacitate
multum
est
pręfatus,
in
intricatiores
Labyrinthos
lectorem
dimittit,
quamuis
illum
suum
librum
semitam
directam
nominat.
Res
profectò
risu
digna,
persuadere
sibi
eorum
scientiam,
quę
nunquam
didicit,
existimans
uniuersum
mor¬
talium
genus
tam
esse
stupidum,
quàm
ipse
est,
donec
propriam
ignorantiam
cum
summa
ignominia
eruditioribus
manifestat.
Haec
prolixius
refutare
uisum
mihi
fuit,
ut
illum
homun¬
culum,
qui
se
Philosophum
nominat
&
sapientiam
sibi
à
Deo
tributam,
insipientiae
arguerem.
De
antiquorum
scriptis
tantum
periculi
non
est.
Secundò,
ex
sermonibus
protinus
imposto¬
rem
cognosces:
Cum
statim
à
primò
congressu,
Hermetis
lapidem,
lapidem
(inquam)
philoso¬
phicum,
lapidem
sanctum,
tonat.
Hoc
enim
primum
insaniae
argumentum
est:
Si
deinde
ali¬
quot
annorum
expensas
perferendas
dicat:
si
de
specubus
subterraneis,
furnellis,
rectis,
in¬
curuis,
apertis,
occultis,
obliquis,
pendentibus
uerba
fecerit,
si
de
vstionibus
igneque
perpe¬
tuo
aut
saltem
diuturno,
si
de
carbonibus
uallium,
montium,
si
de
uitris
arboreis,
si
de
exerci¬
tio
maioris
&
minoris
operis,
si
de
Mercurio
philosophico,
de
rege
antimonij,
de
luto
sapien¬
tiae,
de
duodecim
aquis
ad
id
pertinentibus.
Sed
quis
omnem
stultitiam
breuibus
compre¬
hendet?
Eum
itaque
qui
huiusmodi
sonat,
dicatque
esse
ad
hoc
institutum
necessaria,
aut
insa¬
num
iudica,
aut
impostorem,
aut
utrumque.
Quod
si
tentare
aliquid
cum
eo
perrexeris,
intel¬
liges
breui
quod
cum
Gręcis
exclamare
tibi
liceat
ἀνθρανες
ὁ
θισαυρὲσ
πίφυκεν.
Illum
hominem
in
tuam
hortulanam
protinus
cryptam
detrude,
&
ad
hydrargyrij
decoctionem
&
arsenici
compelle:
Vt
ita
celerem
sibi
interitum,
in
exercitio
humano
usui
necessario,
stipendij
loco,
consciscat.
Quòd
si
in
aliquem
cui
omnia
huius
artis
arcana
possent
esse
perspecta
(qua¬
lem
nullibi
esse
crediderim)
incideres,
mihi
nunquam
fiet
uerisimile
illum,
te
uera
artis
my¬
steria
edocturum:
Cum
satis
manifestum
sit,
quid
potentiores
satrapae
in
illos,
à
quibus
re¬
conditas
scientias
addiscunt,
tandem
moliantur,
ac
quam
ipsi
mercedem
pro
immensis
labo¬
ribus
referant,
nisi
malint
magnificè
esse
miseri,
&
in
aureis
copedibus
per
omnem
aetatem
degere.
Id
non
negarim
posse
peritorum
conuersationibus
quantum
ad
omnes
praeclaras
scientias
spe¬
ctat,
mentis
tenebras
discutere.
Quod
&
ipse
Socrates,
nulli
scilicet,
se
unquam
scientiam
ad¬
ministrasse,
fatetur:
sed
quemadmodum
medicus,
non
quidem
uisum
pręstat,
uerùm
detersa
caligine,
aciem
in
obiectum
dirigit,
ita
&
circa
scientias
contingit.
Maximè
uerò
in
absoluta
Chymicae
nostrae
cognitione
locum
id
habere,
sapientibus
est
perspectum,
quibus
equidem
(si
modò
uelint)
ditescere,
ut
est
facillimum,
ita
insipientibus
(qui
nihil
prius
in
optatis
ha¬
bent)
maximè
arduum.
Sapientiae
autem
praemia
ipsas
diuitias
esse,
quae
cum
mira
uarie¬
tate
aerumnarum
coniunctae,
&
ipsius
fortunae
ludibrio
expositae
sunt,
nemo
unquam
sanae
mentis
fatebitur.
Igitur
nec
optandę.
Cumque
haec
ita
sese
habeant,
intemperantia
tamen
ho¬
minum,
&
sapientiae
inopia,
cum
affectuum
pertinacia
coniuncta,
ipsique
(ut
Sophocles
di¬
cebat)
cupidatum
furentes
equi,
ita
multos
agunt
pręcipites,
ut
miseram
hanc
atque
precariam
uitam,
eiusque
commoda,
pluris,
quàm
omneis
uerę
felicitatis
rationes,
faciant.
Quibus
euenire
necessum
est,
ut
priusquam
sapere
incipiant,
extremum
infortu¬
nium,
&
ipsa
Ar,
illo
miserando
casu
foedoque
interitu
deijciat
atque
pessundet.
FINIS.