DE
ALCHEMIA
Cur
non
simile
quiddam,
circa
mettalla
quoque
euenire
possit,
non
uideo.
χρυς.
Eiusmodi
sunt
quae
refers
ut
fieri
non
possit,
quin
totius
negotij
experimenta
feceris,
aut
quoties
lubet,
expe¬
riri
possis:
quamuis
constanter
id
dissimules.
Nihil
igitur
aliud
iam
expecto,
quàm
ut
calamo
arrepto,
rem
totam
mihi
perscribas.
Theo.
Sed
quorsum
est
hoc
à
me
exigere?
Si
enim
haec
exactè
scirem,
iam
nosti
mysteriorum
eam
esse
legem
inuiolabilem:
Secreta
quae
dicuntur
non
debere
esse
manifesta.
Deinde
si
quid
tale
tentassem
aut
experiri
uoluissem,
idque
faterer
aper¬
tius;
Sequeretur,
ut
aut
negotium
non
successerit:
tum
me
ridendum
omnibus
praebeo:
&
similis
tuis
illis
erronibus
existimandus.
Si
uerò
successisse
dixero,
&
hoc
plerique
intelligerent:
Iam
intelligis
id
non
esse
posse
absque
manifesto
meo
periculo.
Cum
ut
ingenuè
dicam,
hoc
ta¬
le
sit
negotium,
cuius
actiones,
nulli
ferè
priuato
homini
unquam
sine
detrimento,
ipsis
au¬
tem
regibus,
saepe
exitio
fuere.
Ergo
nec
sapienti
quidem
optandum,
nisi
adeò
absoluto,
vt
etiam
omnium
opum
affluentiam
spernere
possit,
&
nullius
rei
indigere.
Iamque
(ni
fallor)
in¬
telligis
quî
fiatur,
quod
huius
scientiae
archana
ad
paucissimos
tot
seculis
deuenerint.
χρυσο.
Ego
uero
existimo,
nullis
omnino
scriptis
&
libris
haec
arcana
unquam
commissa,
sed
quemad¬
modum
de
Hebraeorum
Cabala
dicitur,
traditione
solùm
posteritati
constitisse.
Theo.
Etsi
haec
sint
uerisimilia,
attamen
est
uerissimum,
hanc
scientiam
olim
fuisse
etiam
absque
omni
fuco
&
obscuritate,
sed
apertissimè
libris
commissam:
&
ab
Asiaticis
ad
Graecos
Europęos
de¬
uolutam.
χρυσ.
Quasi
uerò
potuisset
à
Graecis
hominibus
uanissimis
tanta
caligine
sopita,
la¬
tuisse,
quam
uix
apud
Cimmerios
in
densissimis
tenebris
occultam
esse
licuit.
Theo.
Rectè
tu
quidem
de
Cimmerijs:
sed
difficile
est
custodire
quod
omnes
petunt.
Quod
uerum
esse
in
thesauris
deprehendis,
qui
tanto
periculo
effodiuntur.
Item
in
absolutae
formae
foeminis
quae
tot
habent
insidiantes.
Verum
legistine
de
Argonautarum
apud
Poetas
in
Colchum
expeditione?
χρυσό.
Imò
illorum
ad
paratum
&
profectionem
ex
Apollonio
Rhodio
didi¬
ci.
Theo.
Animaduertistine,
in
illa
totam
latere
de
artis
Chymicae
inuentis,
historiam?
χρυσ.
Minime.
Theo.
Idipsum
suboluisse
Aloisiuui
Marlianum
arbitror,
qui
suos
de
hac
ar¬
te
commentarios,
Vellus
aureum
nominat:
Magnum
enim
quiddam
fuisse
credendum
est,
ob
quod
tantum
itineris
&
molestiarum,
tentato
primùm
pelago
Grecię
proceres,
duce
Iasone,
insumerent.
Arietem
itaque
uelleris
aurei
nihil
potius
fuisse
credendum
est,
quàm
pelles
&
li¬
bros
quod
pergamenum
postea
dixerunt,
aureis
conscriptos
literis
quibus
uniuersa
huius
artis
arcana
continebantur.
Suspensum
uero
in
Aetae
Colchorum
regis
penetralibus,
&
in
ipso
templo,
non
sine
perpetua
hominum
custodia.
Quo
ineffabili
thesauro,
à
Medea
filia,
amoris
insania
percita,
hospitibus
ostenso,
non
infinitas
tantùm
habuisse
diuitias,
sed
&
alia
miranda
peregisse
credendum
est.
Praesertim
cum
exiguo
negotio,
quod
nullis
alijs
medica¬
minibus
fieri
potest,
Aesonem
socerum
decrepitum
firmiori
ualetudini
&
quasi
iuuentae
re¬
stituerit.
Neque
nerò
haec
tanquam
fabulosa
penitus
rideas:
cum
senectus
nihil
aliud
sit
quàm
naturalis
caloris
imminutio.
Imminuitur
autem,
cum
motu
prohibetur:
ergo
quod
uires
illius
conseruare
potest,
imminutionem
potest
cohibere.
Expende
an
non
ipse
Apollonius
metal¬
lorum
passim
in
suo
poemate
mentionem
faciat.
χρυσ.
Dij
boni
Nae
tu
teipsum
argute
mihi
prodis?
Ex
his
tuis
dictis
certior
factus
sum,
te
in
ipsis
absolutae
scientiae
penetralibus
uersari.
Nonne
&
tu
idem
multoties
pręstitisti?
Iam
uerò
id
pernegas?
Nónne
tu
deploratissimis
morbis
tulisti
supetias?
cum
medicorum
scholas
nunquam
sis
ingressus:
sed
solis
illis
tuis
aethereis
qualitatibus
&
abstractis,
medicandi
facultate
omnes
Europae
medicos
anteuer¬
tas,
illique
palmam
iamdudum
tibi
porrigunt.
Tergiuersari
ergo
illud
diutius
sine
graui
mea
offensa
non
poteris.
Theo.
Etiamsi
haec
pro
ueris
agnoscerem,
nosti
tamen
à
sapientibus
es¬
se
dictum:
Quod
occultum
esse
uis,
nemini
dixeris.
Fateor
me
quidem
ex
metallorum,
tum
metallicorum
energia
atque
afficacia,
multa,
ipsius
Physices
auxilio
deprehendisse,
quorum
praxis
ad
utilitatem
publicam,
ipsamque
medendi
artem
plurimum
confert.
Me
uerò
tentasse
quidquam
priuati
mei
emolumenti
ergò,
nemini
usquam
potest
esse
perspectum,
cum
intel¬
ligam
id
regibus
ipsoque
Iasoni
fuisse
exitio:
qui
à
propria
coniuge,
fortè
quia
incautius
hoc
mysterium
tractasset,
unà
cum
liberis
funditus
euersus,
liberi
autem,
cum
aula
regia
exusti.
Expende
iam,
obsecro,
an
tale
quidpiam
homini
sapienti
optandum
sit:
Quantumque,
tu
ho¬
die
mihi,
ut
sapere
incipias,
pro
meis
monitis
sis
obligatus,
praesertim
cum
luce
clarius
per¬
spectum
tibi
sit,
quàm
miserè
in
ipsius
Chymicae
sophisimatis,
sis
uersatus,
&
pisces
aureo
ha¬
mo
ceperis.
Cumque
infinitis
(quantum
ego
quidem
scio)
idem
acciderit,
ut
deiecti
tum
ua¬
letudine,
tum
bonis
omnibus:
id
postremò
sunt
moliti,
ut
malint
uideri
quàm
esse
huius
artis
periti,
potiusque
esse
credant
aurum
ementiri,
quàm
aurum
possidere,
cum
miseris
omnibus,
id
habentes
solatij,
ut
poenarum
socios
habeant
quoscunque
possunt,
eosque
circumueniant,
in
ma¬
nifestissima
discrimina
perducentes.
χρυσ.
Tanta
usus
es
argumentorum
uehementia,
ut
ani¬
mum
meum
ab
ijs,
quibus
addictus
erat,
omnino
diuerterint.
Itaque
nec
uerbum
quidem
am¬
plius
de
hac
re
faciam,
si
unica
de
re
saltem
fuero
per
te
admonitus.
Rogo
itaque
ut
apertè
in¬
dicare