195
CAPUT
IX.
sensus
&
motus.
Ast
haec
tantùm
commonstrant
Apoplexiam
privativam,
non
ita
quidem
verè
morbosam,
quantum
accidentalem,
prout
superiùs
in
luxatione
vertebrarum
quoque
ostendi.
Non
autem,
quod
proin
sensuum
ac
motuum
causa
fontalis
in
spiritu
commoriatur,
licèt
ejus
functio
suspendatur,
dum
supernum
istud
lumen
suspen¬
ditur.
Nam
sublato
capite,
musca
aliquandiu
voli¬
tat.
Truncato
etiam
hominis
capite,
artus
dudum
saepe
subsiliunt,
contrahuntur,
innatique
motus
adhuc
signa
praebent.
(56).
At
Apoplexiae
positivae
ac
morbosae,
longè
alia
causa
atque
proprietas
est.
Subinde
namque
in
volam,
vel
in
unicum
digitum
incidit
confestim
sensûs
orbatio,
stuporque,
sospi¬
te
tamen
motu.
An
ergo
proinde
pituita,
isti
digi¬
to
exotica,
cadit
in
nervi
meditullium?
per
cana¬
lem
scilicet,
quo
nervulus
perforatus,
&
conspira¬
bilis
cerebro
cogitatur?
Vel
forsitan
vapor
pitui¬
tae
insolitus,
eò
decurrit?
quique
sursum
alioqui
scandere
solebat,
vel
debebat,
naturâ
vaporum
sic
statuente?
&
vitali
vi
enormontica
obtemperan¬
te?
(57).
At
saltem
unicus
nervus,
in
tendinem
volae,
quatuor
pariter
digitis
sensum
atque
motum,
lar¬
gitur:
cur
ergo
unico
tantum
digito,
solus
stupet
sensus?
Denique
quis
unquam
vapor,
vel
è
tenacis¬
simo
muco
elatus,
crassior
erit,
&
non
aequalis
illi,
qui
ab
aqua
ascendit?
Respondeant,
quotquot
in
uni
verso
fuerint
distillatores.
Cur
ergo
ad
stupo¬
rem,
requiretur
crassus
vapor
pituitae
(quae
non
ens,
demonstravi
sat
alibi)
&
non
aquae
simplicis,
vel
cruoris?
Sin
verò
vapor
laticis,
aut
cruoris
id
effe¬
cerit,
tum
quoque
necessarius,
ordinarius,
atque
continuus
erit
omnium
stupor
generalis,
absque
intermissione.
Deinde
si
aliquis
humor,
vaporvè
peregrinus,
aut
excrementosus,
sit
causa
occasio¬
nalis
hujusmodi
stuporis,
privativa
scilicet
ac
oppi¬
lativa