61
TVMVLVS
PESTIS.
naturalis,
&
Astralis
Pestis,
non
essent
venenosae?
Quartum
tandem
morborum
genus,
vocat
Ens
spiritale,
cooperante
scilicet
cacodaemone,
cum
suis
mancipiis.
Revocat
huc
quoque
execrationes,
&
desperationes
hominum;
omittit
vero
imprimis
suos
faunos,
lemures,
nymphas,
satyras
etc.
nisi
hos
forte
velit
cacodaemonum
socios.
Saltem
praeci¬
puum
negligit
cardinem,
propriam
nimirum
phantasiam:
cum
non
raram
Pestem,
solus
terror
generet.
Putatque
quinimò
ens
spiritale
externum,
essentialem
Pestis
causam,
per
quam
species
dun¬
taxat
dirimendae
sunt.
Adeoque
effectus
duos,
di¬
versos
specie,
solis
causis
distinguit,
externis
occa¬
sionalibus,
&
accidentalibus.
Etenim
certum
est,
sive
Saga,
tanquam
venefica,
pestiferam
labem
alicui
connecteret,
sive
alio
medio
id
fiat,
ac
pro¬
prio
naturae
vitio,
saltem
Pestis
inde
scaturiens,
utrobique
una,
&
eadem
est.
Quintum
postremo
genus
Morborum
vocat,
Ens
deale,
sive
fidelium,
satis
stupide,
Deum
à
morbis
ipsis
non
distinguen¬
do,
prout
alioqui
liberum
est,
naturam
ab
effectu
suo
nequaquam
separasse.
Pestis
autem
Dealis
nus¬
quam,
vel
amplissimis
suis
scriptis
mentionem
fe¬
cit.
Ad
me
autem
quantum
attinet,
ens
astrale,
non
admitto.
Licet
id
Paracelsus
non
uni
tantùm
ex
quinque;
sed
sibi
inconstans,
omnibus
uni
versim
pestilentiis,
commune
fecit.
Similiter
denique
con¬
fundo,
Ens
Veneni,
cum
Ente
naturae.
Nam
si
non
venenum:
nec
etiam
ob
id
Pestem
continet.
At
cum
Pestis,
seperatum
habeat
ortum
atque
progressum,
à
reliquis
morbis
distinctum:
Imaginationibus
at¬
que
terroribus
non
parùm
alligatum.
Hactenus
omnem
Pestem
facio
spiritualem.
Non
quidem
sagariam
ob
id;
Verùm
perturbationibus
Archeali¬
bus
tributariam,
ac
mere
naturalem.
Quod
si
vero
cacodaemon
collaboret
pro
excidio
humano:
trans¬
planta¬