855
VENATIO SCIENTIARUM
26
ethnica, adolescentes male imbuant, ob¬
lectenturque etiamnum glandibus, reper¬
tis iam primae veritatis epulis. Domino
lumen vultus tui, impressum est super
nos. nemo enim novit perfectè imagi¬
nem, & an bene suo respondeat typo, si ty¬
pum prius non agnoverit. Quocirca quot¬
quot hominem male definiunt, Deum non
agnoscunt, ut neque seipsos in essentiali¬
bus. (37) Plus itaque Scholae Philosophicae, do¬
cumentis Gentilium, quam Pauli acquie¬
vere. Hinc illas contemplor, hominem,
duntaxat iuxta ejus cadaver, meditatas;
non autem iuxta creatoris, sive efficien¬
tis intentionem, hominisque destinationes
finales. Alioquin enim omnipotens, à sco¬
po suo declinasset, si finis sit causarum pri¬
ma, in creando, sitque aliquid considerabile
ut primum, in rerum adorabili Authore.
rat itaque creatura definienda, & intentione
efficientis Creatoris. Ille enim in suis fini
bus non errat, qui ipsas proprietates fabri¬
cat, fluentes ex ipsis destinationum finibus.
Quapropter homo, quamvis ex corpore,
nimales aliquot, & corporeas conditiones
habeat: attamen ex intentione divina,
creatus est in imaginem Dei viventem, in
substantia immortali, ut Deum cognoscat,
amet, & adoret, secundum lumen typi, si¬
bi impressum. At postquam homo vixit
in carne, ut animal, dixit Deus, "Spiritus
meus non permanebit cum homine, quia caro
est". (38) Genus enim definiti proprium, in defi¬
nitione hominis, quod Scholae nominant
animal: id ipsum Deus nominat degene¬
rationem, aversionem viarum, naturae cor¬
ruptionem, atque destructionem inten¬
tionis suae, in creando. Differentiam au¬
tem constitutivam hominis, sive rationa¬
le, competere brutis, extra dubium est. si¬
mulque penuriam logices, omni prorsus
definitione, & differentia constitutiva de¬
stitutae. Caeterum, Ratione, in nuditatem
usque, iam devestita, omnimodam acqui
sivi ejus displicentiam, eo quod inane sce¬
leton mihi videretur, ablatis larvis, & to¬
gis. (39) Denique pauperiem ejus angustam, &
inquietam foeditatem aspexi, dum praeci¬
pue confusionum, & incertitudinum me¬
mor essem, quibus me pro solito intrica
verat. (40) Coepi ergo deinceps contueri, quod
meus intellectus plus proficeret per figu¬
ras, imagines, & visiones phantasiae som¬
niales, quàm per Rationis discursus. Imo¬
potius discursus frequentes, suum homi¬
nem ordinario morosum reddere, ira¬
cundum, amentem, procellosum iudicio
suo, & mobilem, sive imbecillum, adeoque
& tenerae valetudinis. At tandem intro¬
spexi penitius, figurarum atque idearum
progressum: & inveni tum, illas adhuc
cinctas miseriis, & anxietatibus. eo quod
imagines alienatae essent (propter alteri¬
tatem, ab ipsa rei veritate, & essentiae per
similitudinis cujusque inexcusabilem dif¬
formitatem, remotam ab identitate. Et tum
sic iudicavi, quia nondum enotuerat mihi
distinctio inter imagines Phantasiae, &
imagines intellectuales: (41) quae post abstru¬
ctiones, manent in ipso animae centro. fa¬
tigabar enim plerumque tota die, circa
aliquod scibile; quod etsi mihi in basim,
atque modum, esset incognitum, attamon
per imagines, mihi eruendum statuebam.
Tandem cum ulterius progredi, me sen¬
tirem impeditum; quia stupefactum: fa¬
bricavi intus, rei nondum perfectè cogni¬
tae, aliquam imaginem, adornatam possi¬
bili adiacentia quidditatis. (42) Sub qua, semel
dein, dudum illam in Phantasia aspiciens,
ac velut eandem alloquens, tandem stu¬
dio insigniter fatigatus, obdormivi, ut
ejus somnialem saltem visionem excita¬
rem, per quam eruerem desiderabile il¬
lius scibile. Iuxta illud: "Nox nocti indicat
scientiam": Ac mirum sane, quantum lu¬
minis, ejusmodi visiones, mihi recluserint,
praecipuè non bene dudum antea pasto
corpore. Non enim diffiteor, quin rei quę¬
sitae quidditates, plerumque sub aenigma¬
tis pallio tectas, vel confusas, plurimum¬
que adhuc pluralitatibus, ac alteritatibus
obnoxias, pluries acquisiverim hoc pul¬
sandi medio, praegressis praecipue quaeren¬
di