855
LOGICA INUTILIS.
44
que cognitionem, esse in docente, non
autem in discente: adeoque non tam ad
inveniendum scientiam, quam ad osten¬
tandum iam inventam. In discente autem
Syllogismus, cinerem difflat ab igne. Quo¬
niam quicunque syllogizat, iam ante di¬
stinctè novit id, quod per conclusionem
sibi concedi nititur. Novit nempe termi¬
nos, medium, & modum. Neque enim
aliquis syllogizat incognitis terminis. Ita¬
que visa mihi demonstratio est, servire lu¬
di magistris, tyrones excitantibus ad at¬
tendendum ea quae ipsi sciunt. Qui certè
hactenus paucas invenere, & utiles scien¬
tias, utcunque se demonstrationibus, me¬
dia venari, & scientias acquirere jacti¬
tent. Omnis enim syllogismus, prius con¬
cepit opinionem rei, eamque sibi certam
persuadet: quam ut dein pro se, vel di¬
scentibus stabiliat, quaerit terminos, me¬
dium, atque modum, ut in formam cogat
suam demonstrationem. Non est igitur
Syllogismus, ad inveniendas scientias, sed
potius, ut inventas opiniones aliis de¬
monstret. Cumque Syllogismus in di¬
scente, quandam reminiscentiam faciat
eius, quod scit, & non aliud: scientiae vero
non acquirantur per reminiscentiam, qua¬
si in nobis omnes omnium praeexstitissent
scientiae: (17) Hinc Syllogismus nequit parè¬
re, aut invenire scientias, qui inventas, &
scitas cognitiones, tantum clariores facit.
(18) Ego autem scio, & fateor, quod scientia
mei intellectus, habitet immediatè in in¬
tellectu, & (juxta Aristot.) cum scientiae
illae immediatae (id est intellectuales) sint
indemonstrabiles: sequitur quoque, quam¬
cunque veram, sive intellectualem scien¬
tiam, esse indemonstrabilem. Id est, veras
scientias, non posse proficisci à demon¬
stratione. Siquidem omnis demonstratio
consistit in discursu, & ratione. Est nem¬
pe simplex, ac perfectum ratiocinium:
(19) Sed (iuxta Aristot.) scientia principio¬
rum non est in Ratione: at omnino supra
eam. Ergo scire per Syllogismum, non po¬
test esse intellectuale, essentiale, ut neque
principiativum, aut à priori: sed tantum à
positis hypothesibus, praedicamentorum,
vel regularum, est deducta putata opinio,
syllogizantis (Plura, & sufficientia ad
hanc rem, scripsi alibi.) (In Psal. 140 & 143). Non inimerito ita¬
que beatus Hieron. artem syllogizandi
comparat plagis Aegypti: & demonstra¬
tiones Logices, vocat Cyniphes Diale¬
ctices. Illas autem Apostolus, prorsus vi¬
tandas voluit. "Nil per contentionem agentes,
verbisque coniendere, ad nil aliud utile, nisi ad
sub versionem audientium: Quippe, quae fidem, &
fidei merita extinguant". At inquiunt. (20) Logi¬
ca est inventrix mediorum. Est nempe ad
inventionem mediorum, & formae, pro
demonstratione. Putasne fortassis Apo¬
stolum nescivisse quid, quantumque Lo¬
gica possit? Illum loqui extra, praeter &
contra spiritum veritatis, dum Logicam
vitandam iubet? An plus tam flaccido ar¬
gumento sit tribuendum, quam Apostoli
mandato? At sane logica non invenit me¬
dia ad essendum, habendum, faciendum
aut sciendum: sed duntaxat, ad com¬
pendiosius ostendendum putationem ali¬
quam: adeoque ad oppugnandum etiam
veritatem; rixas compositas invenit. Id¬
eo namque Apostolus Logicen vocat de¬
specto satis titulo, contentiones. Quod
non sanè fecisset, si mater esset scientia¬
rum, inventrix mediorum utilium, vel si
Christianis esset proficua. Scholae ergo,
secus docentes, facientes, logicen, ut ne¬
cessariam, supponentes, & quotidiè usur¬
pantes, opponunt se Apostoli praecepto.
(21) Inventio itaque in Logica, non est propriè
inventio, ut neque scientia demonstrabi¬
lis, est vera, & intellectualis. Quia non
propriè invenimus, quae quomodolibet
scimus, ut non invenimus quae iam habe¬
mus, in manu vel in arca; sed non scita an¬
te, proprie inveniuntur, prout & non ha¬
bita, non possessa, acquiruntur per inven¬
tionem, aut donationem. Etenim dum
quis mihi ostendit lapidem calaminarem,
Cadmiae praeparationem, contentum, Cu¬
pri, miscellam, & Aurichalci usus, quae
antea.