50
PHYSICA
ARISTOTELIS
iium,
&
locorum.
Insuper
usum
annuli,
&
Astrolabii.
Dein
accedant
ad
naturae
stu¬
dium,
discant
prima
corporum
initia
no¬
scere,
&
separare.
Fixitatem,
inquam,
vo¬
latilitatem,
cum
separatione,
vita,
morte,
alteritatem,
defectibus,
alteratione,
infirmi¬
tate,
corruptione,
transplantatione,
solu¬
tione,
coagulatione,
resolutione,
operan¬
do
novisse.
Historia
addatur
extractio¬
num,
divisionum,
connexionum,
maturita¬
tum,
promotionum,
impedimentorum,
consequentiarum,
damni
denique,
atque
utilitatis.
Doceantur
simul
seminum,
fer¬
mentorum,
spirituum,
ac
tincturarum
pri¬
mordia,
cum
omni
fluxu,
digestione,
com¬
mutatione,
motu,
&
perturbatione
alte¬
rabilium.
(10)
Eaque
omnia,
non
quidem
nu¬
da
Logismi
descriptione,
sed
demonstra¬
tione
Ignis
mechanica.
Natura
siquidem,
sua
opera
metitur
distillando,
irrigando,
siccando,
calcinando,
resolvendo,
iisdem
planè
mediis,
quibus
vitra,
ejusmodi
ope¬
rationes
absolvunt.
Adeoque
Artifex,
na¬
turae
operationes
mutando,
ejusdem
pro¬
prietates,
&
scientiam
nanciscitur.
(11)
Nam
utut
naturale
ingenium,
&
acumen
iudi¬
cii,
Philosophus
habeat;
nunquam
ta¬
men
ad
rerum
natutalium
radicem,
aut
radicalem
scientiam
admittitur,
sine
igne.
Adeoque
mille
putationibus
deluditur
quísque,
quas
non
nisi
ignis
adminiculo,
sibi
explicat.
Fateor
itaque,
nil
hominem
sciendi
avidum,
penitius
ducere
ad
mnium
scibilium
cognitiones,
quam
i¬
gnem.
Itaque
iuvenis
tandem
ex
Scholis
istis
rediens,
mirum
sane,
quantum
supra
Academiae
Philosophos,
&
inanem
Scho¬
larum
logismum,
ascenderit.
(12)
Turpe
in¬
primis
censebit,
Scholas
nescire,
(per
ex¬
emplum)
ovo,
interim,
dum
ad
avem
fluit,
mille
in
via
dispositiones
superveni¬
re,
omnesque
esse
externas,
&
accidenta¬
rias
semini:
nec
cessare
tamen
interim,
de¬
currere
ad
scopos
suae
destinationis.
Ete¬
nim
figura
vitelli,
cum
invicem
succeden¬
tibus
dispositionibus
aceidentariis,
prae¬
13.
tereunt
quidem:
non
tamen
nova,
ad
sin¬
gulam
dispositionem
putrefactionis,
ad
est
formae
putridi
generatio.
Vnica
nimirum
forma
pulli
vitali,
excepta,
nulla
advenit
alia.
quae
sensim
per
praevias
dispositio¬
nes
excitatur,
ac
tandem
acquisita
dispo¬
sitionum
maturitate,
influit.
Nec
enim
dum
avis
moritur,
est
quaedam
cadaveris
forma
essentialis,
aut
generatio.
(14)
Omnis
si¬
quidem
generatio
in
natura,
clauditur.
forma
essentiali,
qua
cadaver
caret,
prout
&
semine,
ac
moderatore
Archeo
(ut
suo
loco.
Sicut
eum
essentia
cum
Vulcano
se¬
minis
incipit,
&
cum
producto,
sive
gene¬
rato,
eadem
perseverat:
ita
eodem
fati¬
scente,
eadem
perit.
Pereunte
autem
essen¬
tia,
ruit
&
forma
illius
Praeses.
Vulcano
nempe
deserente
corpus,
incipiunt
caro,
cor,
venae,
&c.
putrere,
eo
quod
iam
du¬
ctore
vitali
balsamo,
sint
orbata.
Sub
vita
enim,
caro
distinguebantur,
&
os,
&tc.
In
specie,
&
forma
propria,
caro
erat
caro,
&
ab
osse
formaliter
discreta
erat,
in
qua
forma
in
cadavere
illico
apparent.
Adeo¬
que
per
mortem
in
toto,
aut
in
singulis,
nulla
cadaveri
forma,
vel
essentialis
quid¬
ditas,
supervenit.
Duntaxat
quod
vitale
erat,
est
separatum.
(15)
Erroneum
itaque
esto,
quod
unius
corruptio,
alterius
sit
genera¬
tio.
Siquidem
vitae
corruptio
solum
ad¬
venit,
per
exstinctionem
vitalis
balsami,
vel
sormae,
sive
nova
proinde
creaturae
ge¬
neratione.
Nulla
itaque
privatio,
contin¬
git
in
vitalibus,
adeoque
nec
privatio
ibidem
potest
habere
vim
principii.
Cum
à
semine,
usque
in
ens
vitale,
non
sit
nisi
unus
progressus,
promotio,
&
maturitas,
sub
cujus
finem
forma
datur.
Reciprocè
ergo
quoque
generatio
advenit,
sine
ulla
corru¬
ptione,
quoties
materia,
iam
ad
maturita¬
tem
suae
destinationis
deducta,
per
Vulca¬
num
seminalem,
formam
impetraverit
a¬
liunde
advenientem.
(16)
Imo
iste
Vulcanus,
per
discessum
vitae
abit,
evolat,
vel
evane¬
scit,
sine
ulla
sui
corruptione,
non
secus
atque
lumen,
perit
sine
sui
corruptione.
Nimirum
vita
cyanescit,
per
modum
lu¬
minis
pereuntis.
Et
Vulcanus,
cum
sit
quae¬