METEORI
71
salis
mutatione.
Quod
sanè
sic
non
fieret,
si
dissolvens
jungeretur
dissolvendo,
per
minima:
&
non
sisteretur
à
Mercurio
il¬
lius
concreti.
Ergo
interior
Mercurii
Nu¬
cleus,
à
dissolventibus
non
attingitur,
multo
minus
terebratur.
(18)
Sed
paradoxi
novitate
perculsi,
instabunt
ignari:
si
a¬
qua
non
comprimatur,
nec
eius
partes
concidant,
sitque
aurum,
ex
sola
aqua,
un¬
de
ergo
auro,
aut
plumbo,
suum
pondus?
Siquidem
aqua,
poros
non
habet,
tota
aqua
decuplo
majores.
Inprimis
hoc
du¬
bium,
ut
dubia
non
tollit,
ita
nil
arguit
contra
materiam
auri;
ex
aqua
sola
sum¬
tam.
Siquidem
si
aurum
ex
quatuor
esset
elementis
proportionatis:
sintque
aer
&
ignis,
levia:
ergo,
obiiciam
pariter,
unde
auro
suum
pondus?
Sin
vero
ex
sola
ter¬
ra,
&
aqua,
unde
auro
suum
decuplum
pondus?
Argumentum
igitur
quod
à
so¬
non
propellit
difficultates,
nil
premit
ad¬
versarios.
At
cum
naturae
interpretem,
pa¬
ratum
esse
oporteat,
ad
naturae
causas
in¬
vestigandas,
&
reddendas,
dicam
ex
prae¬
missis:
Semen
auri,
potestatem
habet
transmutandi
aquam,
in
hoc
aliquid,
ab
aqua
longè
diversum.
Quocirca,
naturae,
&
rationi
consonum
est,
quod
in
trans¬
mutatione,
aqua
in
sui
corpore,
tantam
compressionem,
concidentiam,
&
aduna¬
tionem
sustineat,
quantum
saxa,
vel
metal¬
la,
aquae
praeponderant,
quantumque
semi¬
nis
necessitas
exigit.
Utpote
ex
nihilo
nihil
fit.
Pondus
ergo,
ex
alio
corpore,
tantun¬
dem
ponderante,
fit.
In
quo,
ut
materiae
ita
&
totius
essentiae,
fit
transmutatio.
Ita¬
que
aqua,
dum
subit
leges
seminis,
etiam
sui
ponderis,
condensationis,
&
conciden¬
tiae,
dimensionum
praeceptis,
obligatur.
Si
enim
aqua
speciei
vaporis,
centuplo
sei¬
psa
levior,
sponte
evolet,
oculos
effugiat,
&
tamen
maneat
aqua:
quidni
dum
fit
hoc
aliquid,
neque
formaliter
amplius
est
aqua,
etiam
densitates,
decuplo
majore
solito,
suscipiet?
Vtrobique
nimirum,
materia
proprietates
seminum
sequitur
Libertas
ergo
naturae,
est
perpetua,
spontè:
facere,
&
pati
corporis
aquei
compressio¬
nes,
casque
ullo
artificis
ductu,
nolle
sub¬
ire,
imo
montes
citius
everti
pulvere
pi¬
rio.
Erunt
ergo
sedecim
aquae
partes,
in
u¬
nius
locum
compressę,
ubi
ex
aqua,
aurum
constituitur.
(19)
Quocirca
tantum
abest,
quod
dimensionum
fit
impossibilis
penetratio,
si
naturae
nil
sit
magis
vernaculum,
quam
corpus
aquae
condesare,
(20)
enimvero
quàm
vis
in
aqua
appareat,
aliquid
tribus
primis
simile,
illudque
tamen
à
se
invicem
divelli,
nulla
sit
spes,
eo
quod
in
omnimoda
aquae
simplicitate,
occultetur
adaequatum
quo¬
dammodo
sulfur,
quod
ab
aliis
nequit
se¬
parari,
quin
simul
comitentur
omnia.
Non
sunt
vera
tria
prima,
quae
tantum
per
phantasiam
abstracta
sunt.
Aqua
igitur,
cum
utrobique
proles,
pro
seminum
suo¬
rum
diversitate
variet;
Ita
tot
diversa
terrarum,
mineralium,
salium,
liquorum,
lapidum,
plantarum,
animalium,
&
meteo¬
rorum
genera,
per
species
exsurgunt,
ab
afflatu
seminum.
Aqua
enim
in
terra
fra¬
cescit,
succus
terrae
fit,
gummi,
oleum,
re¬
sina,
lignum,
baccae,
etc.
&
quod
nuper
nil¬
nisi
aqua
materialiter
erat,
iam
ardet,
&
fimum
emittit.
(21)
Non
quidem
quod
fimus
ille,
sit
aer:
sed
vel
halitus,
vel
sicca
exha¬
latio,
novusque
aquae
fructus,
nondum
totaliter
semine
sui
converti
destitutus.
Probatur.
Nam
corpus
aeris,
non
potest
in
aere
facere
umbram;
Quidquid
verò
è
carbone
exhalat,
in
sole
facit
umbram.
Aer
enim,
cum
determinatam,
ac
suae
sim¬
plicitati
conformem
habeat
consisten¬
tiam,
&
crassitudinem:
sequitur,
quod
quidquid
aere
densius
est,
id
aer
non
sit.
Insuper,
quod
per
ignis
calorem,
exte¬
nuatum
iam
exhalat,
aere
adhuc
est
den¬
sius,
adeoque
ob
id
facit
umbram:
Id
sane
longè
spissius
fiet
in
frigore,
&
in
nubi¬
bus
fiet
visibile;
(22)
Quaecunque
ergo
exha¬
lationes
à
terra
sursum
scandunt,
nubi¬
bus
junguntur,
hactenus
etiam
nubes
foe¬
tent,
non
secus
atque
aqua,
sub
aequino¬
ctiali:
ibique
consumto
concreti
sui
fer¬
ver¬