180
BLAS
HUMANUM
quentia
pressus,
modo
ductus,
aut
legi
subiectus:
Sed
prorsus
liber,
tam
suo
nu¬
tu
&
motu,
quam
quiete,
indifferenter,
&
aequè
potenter
movet
cuncta.
Suum
ita¬
que
esse
immobile,
non
importat
necessi¬
tatem
Scholis
requisitam;
sed
merum
glo¬
riae
suae
beneplacitum.
Suum
enim
(fiat)
in
naturam
abiit,
quae
deinceps
seipsam
est
movendo.
Sic
B.
Gregorius
terrae
col¬
latam
potestatem
dicit,
qua
plantas
de
se
protrudat.
Paganica
itaque
est
doctri¬
na,
ex
Mathesi
desumta,
quae
primum
motorem
ad
sui:
perpetuam
immobilita¬
tem
necessitat,
ut
indesinenter
omnia
mo¬
veat.
(4)
Error
Aristoteli
indulgendus,
non
Scholis
Christianis,
tyrones
contami¬
nantibus.
Alioqui
enim
naturaliter
nul¬
lus
fit
motus,
nisi
à
principio
motivo,
quod
caetera
non
movet,
nisi
per
se
ac
in
seipso
moveatur.
Quinimo
&
artifi¬
cialibus
atque
naturalibus,
si
quid
ab
externo
motore
moveatur,
atque
in
eo
motu,
ipse
motor
innitatur
aliquo
funda¬
mento
immobili,
puta,
dum
Nauta
na¬
vim
à
ripa
immobili
per
baculum
abs¬
trudit,
litus
sive
ripa
non
movet
navim,
nec
in
se
potestatem
naturaliter
motricem
continet:
sed
est
medium
dumtaxat,
per
quod
motor
suum
motum
modificat.
In
quod
scilicet
ipse
motor
tanquam
in
fundum,
se
stabiliens,
per
pondus,
&
vires
agentes
Matheseos,
motum
suum
(qui
atioqui
est
totus
mobilis,
&
movetur
acti¬
vè)
fabricat.
Fortius
sic
namque,
bom¬
barda,
sphaeram
explodit,
si
à
tergo
im¬
mohile
resistens
corpus
habeat.
At
sane
ut
istiud
corpus
non
est
motivum,
sic
non
nisi
per
absurdum,
motorem
immo¬
bilem
requirit,
ac
motori
primo,
ineptè
aequiparatur.
Imo
in
naturalibus
termi¬
nis,
motor
primus,
atque
totalis,
sit
ac¬
census
pulvis
pyrius,
qui
ut
moveatur,
nullam
exposcit
immobilitatem,
sed
ut
modificatè
moveat,
modificato
organo
opus
habet.
Impertinens
itaque
est,
pu¬
tare
omnes
motus,
fieri
à
Deo,
primo
motore,
tanquam
si
baculo
quodam,
mo¬
ta
universa
moveret.
Inpertinens
est
quo¬
que,
dum
investigatur,
Si
motor
ut
talis,
debeat
necessariò
esse
immobilis,
respon¬
deatur,
quod
motor
primus
modificabit
suum
motum,
&
fortius
movebit,
si
is
sit
immobilis,
vel
nitatur
contra
immobile
fundamentum.
Estne
istud
Christianam
Philosophiam
docuisse?
Enimvero
indu¬
bium
est,
quin
stellae
per
suum
aspectum
varium,
quem
à
motibus
mendicant,
in¬
fundant
Blas
motivum
aquae,
&
aeris,
ut
essent
nobis
in
tempora,
dies
&
annos.
Deni¬
que,
quod
terra
acceperit
internum
ini¬
tium
propagandi
plantas,
ante
natas
stel¬
las.
Bruta
ergo,
licet
stellis
posteriora;
horum
tamen
semina
non
sunt
plantarum
semine
ignobiliora,
majorisve
subiectio¬
nis
vinculo,
stellis
annexa.
Stellae
quippe
erant
ante
sensitivorum
creationem,
ideo
opportunum
fuit,
quod
hominum
Blas
non
quidem
sequeretur
ductum
stella¬
rum:
at
saltem
imitetur
motum
illarum,
non
ut
motricum:
verùm
non
secus,
atque
motu
libero,
sequimur
vestigia
veredarii.
Sic
nempe
viscera,
fortè
suos
delegerunt
praecursores
planetas.
Vnumquodque
nempè
viscus,
ad
typum
sui
Astri,
intus
proprium
sibi
Blas
format,
quod
&
hinc
astrale
dicitur.
Eo
quod
imitetur
coeli
vestigia,
tam
prioritate
dierum,
praecur¬
soris
astri,
quam
legibus
destinationum,
in
natura.
(6)
Alioquin
in
infirmitatibus,
ut
naturae
omnis
conatus,
est
symptomati¬
cus:
sic
tum
Blas
humanum
praecedit,
at¬
que
praenunciat,
futuras
tempestates:
ubi
alioquin
in
sanitate,
Blas
humanum
sequi¬
tur
ordinariò
post
insignes
temporum
vi¬
cissitudines.
(7)
Bruta
vero,
ut
ante
hominem
sunt
in
die
creata:
sic
Blas
illorum
sem¬
per
praecedit
ac
praecurrit
ante
Blas
stel¬
larum.
Quare
multa
prognostica
meteo¬
ri,
è
belluis
hauriuntur
naturaliter.
Et
accessit
superstitio,
quae
auguria,
&
ha¬
ruspicia
addidit
credulis,
&
superstitio¬
sis.
(8.
Blas
tamen
quod
voluntate
anima¬
lium
ad
motum
localem
dirigitur,
id
sanè
nullo
modo
connexum
est
lationi
superae.