BLAS
HUMANUM
187
glaciei
fuit
combinatus
optimè
(ut
quan¬
doque
de
glaciei
pondere
dixi)
adeoque
est
primus
gradus,
quo
aer,
corpus
tenax,
in
aquam
resolvit.
Deinde,
sub
maximis
frigoribus,
acreque
purissimo,
sumus
e¬
daciores,
sudamus
tamen,
&
è
nobis
dif¬
flatur
minus,
cùm
pauculo
atque
durio¬
re
secessu.
(36)
Proinde
navigans
in
mari,
du¬
plo,
si
non
triplo,
plus
edit,
(nisi
aegrotet)
minusque
excrementi
laxat,
scipso,
terra
degente.
Vnde
proverbium.
Aqua
facit
promotionem
digestionis.
Quasi
ve¬
ro,
navigans
non
in
aere,
sed
in
aqua
flu¬
ctuaret?
fluctuatio
autem,
nobis
aerem
recentat,
&
hactenus
fortior
digestio.
Ita¬
que
si
fortius
edimus,
minusque
dejici¬
mus,
sequitur
necessariò,
plus
difflari
sive
evanescere
è
corpore.
Quod
est
dicere,
ac¬
rem
puriorem
Boreae,
&
marinum,
facere
ad
diaphaeresin
corporis,
sive
disponere
cruorem,
ad
sui
perspirationem
insensi¬
lem.
(37)
Nimirum
ea
de
caussa
fit
respiratio,
non
quidem
ut
aer
cedat
in
alimentum
spiritui
vitali,
sed
ipsi
connectatur,
assu¬
ctus
per
venam
arterialem,
&
arteriam
ve¬
nalem
Pulmonum,
&
hactenus
traductus
aer
in
cor
suscipiat
fermentum,
quo
co¬
mitante,
ambo
cruorem
disponant
in
to¬
talem
sui
diaphaeresin.
Alioquin
multa
fiunt
fixa,
resistuntque
perspirabilitati,
si
calore
urgeantur,
aliàs
erant
in
se
volati¬
lia.
Quare
alkali
non
generatur
in
cinere,
ab
igne
efficienter,
quamquam
effectivè
inde
procedat.
Quippè
officium
ignis
est
quidem
accendere,
consumere,
&
separa¬
re,
non
tamen
quippiam
producere.
(38)
Cum
non
sit
dives
semine,
ipse
destructor
se¬
minum,
ignis:
ex
seminibus
autem,
proce¬
dat
omnis
generatio.
Dum
ergo
alkali,
fi¬
xum
fit
ex
sale
antea
volatili,
non
est
pro¬
ductio
rei
nova:
sed
rei
alteratio
saltem.
Alkali
enim
materialiter
quidem
erat
in
concreto,
ante
cremationem,
fluebatque
unà
cum
mercurio,
atque
sulfure.
Verun¬
tamen
dum
ignis
tollit
mercurium
&
sul¬
fur:
sal
quidem,
tanquam
principium
ma¬
gis
subsistens,
in
liquatione
concrematio¬
nis,
arripit
sibi
vicinam
sulfutis,
sive
pin¬
guedinis
partem,
eamque,
dum
ab
ignis
tortura,
non
sat
valet
tueri,
partim
sub
lar¬
va
Gas
simul
evolat,
atque
empyreumatis
odorem
acquirit,
partimque
apprehenso
sulfuri
colliquando
incorporatur,
&
ve¬
rus
carbo
fit.
Quapropter
sulfur
conjugio
salis
iam
fixus,
non
celeriter
è
carbone
in
fuliginem
tendit:
sed
sensim,
ac
non
nisi
aperto
vase:
adeoque
cum
sulfure
priore
(nam
hinc
sulfur
rei,
plerumque
acutum,
salis
volatilis
saporem
retinet)
ac
tandem
cum
sulfure
carbonitio,
iustum
sui
salis
volatilis
pondus
evolat.
(39)
Quod
sanè
nus¬
quam
est
manifestius,
quam
in
carbone
mellis.
Hic
enim,
si
vase
clauso
urgeatur,
candenti
igne
immutatus
perseverat;
vase
autem
aperto,
ita
utrumque
abit,
ut
porro
nil
cinerum
residuum
unquam
supersit.
Materialiter
ergo,
sal
alkali
praeexsistit
in¬
concreto,
ante
conflagrationem.
Quoni¬
am
formaliter
totum
sal,
in
concreto
erat
volatile,
&
non
in
forma
fixioris
alkali.
Quod
iam
inprimis
liquet
in
cruore,
qui
totus
absque
residentia
ulla,
per
poros
in¬
sensiliter
exhalat
volatilis.
Sin
autem
con¬
cremetur,
plurimum
salis
fixi
in
cinere
suo
relinquit.
Denique
lignum
pini,
quod
parum
cineris,
minusque
salis,
dat
in
cinerum
cla¬
vellatorum
praeparatione,
totum
calcinan¬
do
vertitur
in
alkali.
Etenim
è
Scandia
ad¬
vehuntur
nobis
cineres
clavellati,
Weedaschen
dicti,
è
pino
plerumque,
&
quercu
nonnul¬
la,
concremati,
qui
cum
humidiore
aere
ca¬
dos
quibus
vehuntur
inficiant,
sale
nimi¬
rum
liquato:
itaque
ligna
cadorum,
sic
sali¬
ta,
dum
cremantur,
liquescunt
instar
cor¬
nu,
ac
tota
ferè
in
salem
degenerant,
etiam
pars
cinerum
nempe,
sal
fit,
ratione
con¬
tenti
salis:
quod
dein
Potaschen
nominant.
Alioqui
enim
cineres
ejusdem
ligni,
abla¬
to
sale
manent
cineres,
&
non
fiunt
sal.
Vn¬
de
nimirum
constat,
salem
ex
cinere,
salem
deinde
per
colliquationem
sibi
similem
efficere,
&
quidem
fixum.
Ac
proinde
in
concreto
ratione
salis
&
colliquationis,
fixitatem,
aliàs
non
exsistentem
suboriri.
Ita
Aa
3