855
192 ENDEMICA.
tur. (57) Nutrimur autem potu celerius, quam
cibis. Osus ergo pulsuum sunt. 1. Ut per
interstitium traducatur cruor in sinum si¬
nistrum. 2. Ut inibi, & clientibus in arte¬
riis fiat spiritus vitae sanguine. 3. Ut fiat è
cruore, sanguis arterialis subflavus. 4. Ut
à mente humana informetur. Sunt nimi¬
rum arteriae, stomachus cordis, ut mese¬
raicae sunt culina Iecoris. 5. Ut sit conti¬
nuatio luminis vitalis, per totum. 6. Blas
pulsuum, est ad fabricam caloris, non au¬
tem frigoris. 7. Ut cruor in habitum cor¬
poris pro alimento dispersus, totus fiat
perspirabilis, sine faecis memoria posthu¬
ma. 8. Anhelitus autem pro scopo habet,
hunc postremum duntaxat pulsus usum.
(58) Tandem & hoc addo. Non esse spiritum
animalem in natura. Utpote mutatio,
quam spiritus vitalis recipit in cerebro,
non est ad formalem transmutationem: sed
est gradus perfectivus, ad destinationem
sui. Nimirum spiritus innatus, intendit ex
vitali influo sibi simile generare, idque in
singulis sensuum officinis, illique dat si¬
gillum sui organi. Sic nempe opticus spi¬
ritus non gustat, non ambo tamen proin¬
dè specie differunt, quanquam muniis.
Etenim in vitalitate cordis animatur se¬
mel à mente, fitque ejus universale orga¬
num vitae.
ENDEMICA.
1. SCholae steterunt unde incipiendum erat. 2. Ae¬
rem ambientis, non inspirari in arterias. 3. Impli¬
eat, aerem vice singula inspirare, & fuligines explodi.
4. Demonstratur incompatibilitas. 5. Sequeretur inde,
quod non elevetur arteria, nisi ut concidat. 6. Cessa¬
rent finis, modus, & possibilitas attracti aeris, per pul¬
sus. 7. Endemica trahi per anhelitum. 8. Vapores
non trabi intrò ab unguentis. 9. Spiritui vitali deesit
vis generativa sui. 10. Paracelsi magnes humanus,
est figmentum. 11. Non dari fuliginem in corde, &
arteriis. 12. Totam Scholarum Tecmarsin, esse pollu¬
tam. 13. Endemicorum progressus.
(1) Non sat est dicere, fodinae eru¬
ctant venarum, nocui realga¬
ris Gas sylvestre, ac metalli¬
cam malignitatem; paludes,
vaporem foetidum; semisalsa
flumina atque litora, nebulam morbi¬
dam, atque soli fracescentis contagium.
Ast propius eundo, adaptationes causa¬
rum, ubique dant indagantibus intelle¬
ctum, ignaris autem neglectum. Indu¬
bium enim erat hominem in aere morari,
circumquaque aere allui, imo & vesci,
ejusque impressionum violentae tyrannidi,
vicissitudinumque alteritatibus subiici,
qua aer continuus aquarum separator
est. Aer itaque, per os, & nares promis¬
cuè in pulmonem trahitur parte potissi¬
ma. An vero aer, & per consequens etiam
ens endemicum ab ambiente intro tra¬
hatur per arterias, affirmant Scholae; (2) Ego
verò primus, multa rationum magnaque
veritatis authoritate suffultus, dubitavi.
Consequenter quoque irrita esse ad pul¬
suum locos apposita unguenta, ut intro
trahantur. Inprimis repugnant sibi hae
propositiones. Aer trahitur per cutim in
arterias. Et depressio pulsuum, est ad
depellendum fuligines, suscitatas succes¬
sive à corde. (3) Quoniam si fervore conti¬
nuo continuae suscitentur fuligines, iis¬
que expellendis indesinenter cor cum ar¬
teriis laboret: certè nullus locus nec spa¬
tium motus erit, attractioni aeris de foris
intrò. (4) Nam si è centro cordis, per arte¬
rias successiva, continua, & indesinens est
pulsuum expulsio, necessariò quoque to¬
tus arteriarum canalis, continuo filo à
corde, ad pellemusque, repletus erit fu¬
ligine; Cujus fuliginis expiodendae, cum
major esset necessitas quam aeris attra¬
hendi (citissimè namque ignis extingui¬
tur fumis, non autem tam citò refrigerii
penuria consumit totum) non est ergo
mora pro attractione aeris. Quin etiam,
citato pulsu attractus aer ac pusillo spatio¬
morae, sic in minutulis arteriarum ramis,
aer fuligini involutus imbueretur, quod
potius