194
ENDEMICA.
Adeoque
pars
in
nobis,
quae
primos
motus
apprehensionum
sentit
ac
format,
etiam
primos
pestis
insultus
sentit.
Concedo
quidem,
Pestem
contrahi,
contractu
rei
contaminatae,
atque
illico
sentiri
dolorem,
velut
pungentis
acus.
At
hoc
non
arguit,
fieri
proin
suctum
aeris
per
arterias,
ubi
ipsum
venenum
aptum
est,
pellem
infice¬
re
&
confestim
in
escharam
urere.
Est
ni¬
mirum
longè
aliud,
pestem
intrò
trahi
per
arterias,
sive
per
suctum
allici:
atque
aliud,
per
attactum,
tanquam
per
serpentis
ictum
intrò,
vi
suae
contagionis
repere;
empla¬
stra
enim,
balnea
&
olea,
pellem
alterant,
&
consecutivè
vel
pergunt
alterare,
vel
trahunt
è
centro
ad
pellem:
Non
autem
quod
intro
materialiter
inde
petiti
vapo¬
res
trahantur.
(8)
Tum
demum,
pulsus
non
est
per
modum
respirationis,
quae
uno
suspi¬
rio
quidquid
in
thorace
est
aeris,
efflat:
sed
est
pulsuum
motus
interruptus
per
oppo¬
situm,
&
creberrimus
proinde
non
minus
ex¬
spirans
quam
inspirans,
festinantque
alter¬
nativi
illi
motus
tantum,
quod
si
quid
aeris
attraxissent,
id
frustrato
fine
intraret,
cum
in
instanti
iterum
extunderetur.
Siquidem
quod
osculis
est
vicinius,
id
etiam
primo
efflaretur.
Adeoque
spem
non
haberet
aer,
unquam
penitius
admitti,
aut
refrigerio
cordis
se
satisfacturum.
(9)
Denique,
spiritui
vitali
deest
vis
generativa,
qua
aerem
in
spiritum
transmutatione
formali
de
duce¬
ret.
Cum
illa
vis
competat
fermento
&
of¬
ficinis,
sine
quibus
non
fit
cruor.
Neque
est
nim
cruor
potest
generare
cruorem,
&
da¬
to
chylo
stomachi,
in
vena
aut
arteria;
non
proin
fieret
unquam
inde
cruor,
aut
san¬
guis.
Aer
ergo,
etsi
corpus
aptum
esset
non
posset
fieri
tamen
alimentum
spiri¬
tus
vitalis,
nisi
primum
in
corde
fuisset
e¬
laboratus,
vividus,
&
illuminatus
indivi¬
dualiter
iuxta
speciem
humanam.
Quo¬
rum
singula
elemento
repugnant.
(10)
Nugax
ergo
est
commentum
irritum;
fictumque
est
cordis
refrigerium,
attracto
aere
intrò,
per
arterias.
Fictusque
est
hominis
Magnes
a
Paracelso
celebratus.
Cum
arteriae
nil
intro
sugant:
essetque
aer
sic
introductus,
majori
arteriis
oneri
quam
ficta
Schola¬
rum
fuligo.
Si
ergo
arteriae
non
trahant
aerem,
multo
certè
minus
id
faceret
caro,
cavitatis
carens
aeris
inimica.
Enimvero,
ut
aerem
forinsecus
trahi
ad
cor,
per
arte¬
rias,
tam
ad
ejus
refrigerium
quam
ali¬
mentum,
atque
augmentum
spiritus
Ar¬
chei,
non
est
nisi
merum
commentum:
(11)
sic
aequè
est
frivolum
Scholarum
inventum,
quod
sola
necessitas
explodendae
fuligi¬
nis,
in
corde
natae
arterias
deprimeret.
Si¬
quidem
praecedenti
iam
limite
alios
pul¬
suum
scopos
ad
longum
ostendi.
Nam
quidquid
in
corde
fit
aut
purum
ens
est
putumque
defecatum,
atque
vitale.
Non
est
enim
ibi
adustio
empyreuma,
siccitas,
nec
fuliginum
causa
efficiens.
Insulsum
enim
est
vitae
fabricam,
destruenti
igni
sic
comparasse,
ut
sanguinem
ibidem
aduri,
&
fuligines
fumosas
edere,
fingendum
sit.
Nam
si
quae
exoticae
aporrheae,
quando¬
que
praeter
naturam
cordis
limites,
inor¬
dinario
attingunt;
confestim
arythmos
palpitationum
&
procellarum
intermit¬
tentium
defectus
sentimus.
Verùm
si
or¬
dinaria
esset
cordi
fabrica
fuliginum,
quo¬
modo
sequestrarentur
à
spiritu
vitali?
&
quo
vallo,
diremta
ab
invicem
manerent?
Quomodo
possibilis
esset
fuliginum
ex¬
plosio,
quae
simul
sibi
intimè
permistum
spiritum
vitalem
non
profunderet
affa¬
tim?
Adeoné,
uti
Scholae
nil
habent
pu¬
rae
doctrinae,
etiam
nil
impolluti,
nil
sine
excrementitia,
&
stercorea
fuligine,
in¬
foedum
patiuntur?
Putantne
essentialia
vitae
munia,
tam
fuligini
quam
vitae
spiri¬
tui,
competere
indifferenter?
Adeoque
&
hactenus
commisceri?
Quomodo,
de¬
pressio
arteriae,
in
finem
bonum,
&
à
Creatore
destinatum,
hactenus
tenderet,
quae
cum
fuligine
simul
spiritum
vitalem
sibi
permistum,
efflaret?
Adeoque
mor¬
tem,
atque
perniciem
praesto
adferret?
Quomodo
ipse
rerum
arbiter,
summè
ho¬
norandus,
vel
à
creato
homine,
per
pul¬
suum
systolen
non
fecisset
mortem?
De¬
nique