208
SEXTUPLEX
DIGESTIO
singularem
in
se,
quaeque
sibi
coquinam
habet.
(9)
Caeterum
ad
certam
usque
aeta¬
tem,
rerumque
seminibus
innatam
men¬
suram,
alimentum
cedit
in
augmentum.
Tum
sistit,
&
non
amplius
admiscetur
primis
constituentibus.
Atque
idcirco,
tantum
retardandae
siccitati
senii,
oppo¬
nitur
hoc
alimentum,
usque
in
vitae
epilo¬
gum.
Haec
scilicet
est
distributio
digestio¬
num
&
regionum
corporis
apud
vete¬
res,
&
Scholas
modernas.
Quae
nequa¬
quam
est
visa
mihi
sufficere:
sed
plena
i¬
gnorantiae.
Utpote,
quae
praeter
rudes
ob¬
servationes,
nil
lucis
arti
medendi
attulerit.
SEXTUPLEX
DIGESTIO
ALIMENTI
HUMANI.
1.
Miserae
Galenicorum
iactantiae.
2.
Prima
cibi
dissolutio,
unde.
3.
Acidum
acquisitum,
statim
mutatur
in
salem
salsum.
4.
Vsus
duodeni
neglectus
in
Scholis.
5.
Acidum
extra
stomachum,
nobis
noce¬
re.
6.
Fermentorum
varietas,
&
incompatibilitas.
7.
Promtae
commutationis
istius
exemplum.
8.
Nil
alibi
occurrit,
Fermento
simile.
9.
Volatilitas
acidi,
manet
in
producto
salso.
10.
Latitudo
in
fermentis.
11.
Vn¬
de
sciatur,
quod
fermentum
primum,
sit
extraneum
stomacho.
12.
Cur
condimenta
stent
in
acido.
13.
Acor,
non
quidem
ipsum:
sed
ejusdem
est
organum.
14.
Nimius
acor
stomachi,
à
vitio
est.
15.
Recessus
à
Scholis,
in
examine
fellis.
16.
Quod
non
fiat
bilis
è
cibis.
17.
Fel,
non
esse
excrementum:
sed
viscus.
18.
Vteri
membrana,
est
viscus,
prout
&
stomachi.
19.
Cur
fel
&
iecur
connexa
sint.
20.
Quis
sit
iecoris
stomachus.
21.
Cur
praecedat
fermentum
fellis,
sitque
secunda
digestio.
22.
Cur
cruor
in
mesenterio
adhuc
careat
fibris,
nec
ideo
grumescat.
23.
Uterus
lotii,
&
uterus
Duelech,
distincti.
24.
Stomachus
fellis,
ejus¬
que
regio.
25.
Cariosa
opinio
Scholarum,
de
ortu
fel¬
lis,
ejusque
usu.
26.
Natura
plus
fuisset
sollicita
pro
felle
hoste,
quam
pro
amica
pituita.
27.
Separatio
urinae
differt
à
serositatis
separatione
è
lacte.
28.
Secunda
&
Tertia
digestiones,
inchoantur
simul;
quanquam
ter¬
tia
tardius
perficiatur.
29.
Stomachus
fellis,
quis.
30.
Fel
plus
importat,
quam
excremento
praesidere.
31.
Aves
rene,
&
lotio,
non
autem
felle
carent.
32.
Pi¬
sces
quoque,
probant
majoris
fellis,
quam
sordium
ne¬
cessitates.
33.
Falli
Scholas,
in
usu
fellis.
34.
Li¬
quor
fellis
cum
sua
membrana,
viscus
nobile,
sui
super¬
fluum
subinde
proscribit
in
duodenum.
35.
Quomodo
excrementa
colorem
fellis
acquirant,
non
tamen
proin¬
de
bilis
sunt,
aut
fel.
36.
Sapor
stercoris
proprius,
fel
excludit,
ac
figmentum
bilis.
37.
Fellea
videntur,
quae
non
sunt.
38.
Vnde
vena
habeat,
quod
etiam
à
morte
hominis,
cruorem
à
coagulatione
praeseruet.
39.
Extre¬
ma
Scholarum
incogitantia.
40.
Obiectionis
solutio.
41.
Venas
stomachi,
nequicquam
sibi
attrahere
è
chylo,
probatur
multis
argumentis.
42.
Author
à
Scholis
dissentitur,
quodd
primae
regionis
in
corpore
metas.
43.
Vera
oficina
cruoris,
non
est
progrit
in
hepatis
transi¬
tu.
44.
Actio
fermentalis,
solo
agit
inspiratu,
nec
in¬
diget
corporeo
attactu.
45.
Absurda
consequentia
ad
Scholarum
positiones
de
attactu,
&
fotu
continuo.
46.
Fellis
&
iecoris
fermenta,
per
inspiratum,
sua
peragunt
munia.
47.
Cur
flatus
non
penetrent
intestinum.
48.
Error
Paracelsi
circa
vesicae
poros.
49.
Prima
dige¬
stio,
nondum
formaliter
transmutat
cibos.
50.
Vbi
ci¬
borum
compleatur
absoluta
transmutatio.
51.
Falsum.
non
dari
alimentum
absque
excremento.
52.
Fal¬
sum,
quod
primum
stomachus
sibi
coquat,
&
secundario
pro
toto.
53.
Fel
habet
balsami
naturam.
54.
Obie¬
ctio
misera.
55.
Fel
pro
balsamo
in
sacris.
56.
Con¬
tra
fel
icteri.
57.
Bini
Idiotismi
in
Paracelso.
58.
Quomodo
separetur
sal
maris
à
salepetrae.
59.
Ex
a¬
qua
acetum.
60.
Quarta
digestio,
&
regio
corporis.
61.
Cur
cor
auritum.
62.
Quinta
digestio.
63.
Vapo¬
rem
esse
in
cruore,
nondum
spiritum
aethereum.
64.
Nutritio
carnis
&
viscerum
distinguitur.
65.
Anima¬
lem
spiritum
specie
non
differre
à
vitali.
66.
Quarta
&
quinta
digestionum,
carent
excrementis.
67.
Quae
sexta
digestio.
68.
Morbi
in
sexta,
neglecti
à
Scholis,
quia
non
intellecti.
69.
In
calinae
designatione,
ac
of¬
ficina,
errores
aliquot
Scholarum.
70.
Cur
venam
co¬
mitetur
plerumque
arteria.
71.
Notatur
Paracelsus.
72.
Error
Fernelii
de
butyro.
73.
Incogitantia
Para¬
celsi
de
lacte.
74.
Censura
lactis.
75.
Modus
educen¬
di
cruoris
hircini
optimus.
76.
Curatio
Pleuritidis
in¬
dubia,
absque
venae
sectione.
77.
Lac
asinae,
cur
prae¬
ferendum
reliquis.
78.
Educatio
pueri
pro
vita
longa
&
incolumi.
79.
Quaedam
notatu
digna
de
lotio.
80.
Cur
hydropici
siticulosiores
hecticis.
81.
Locus
pro¬
prius
fermenti
stercorei
perinde
quasi
in
lupo.
82[sic].
Ni¬
dus
proprius
lumbricorum,
eorundemque
historia.
83.
Differentia
Ascaridum
à
lumbricis.
84.
Clysterem
ad
nutriendum
frustra
injici.
(1)
OBservavi
insignes
abusus,
per
totam
paginam
functionum,
sive
de
usu
partium,
commis¬
sos.
Quanquam
nec
alibi
glo¬
riosus
triumphet
Galenus,
quam