212
SEXTUPLEX
DIGESTIO
quid
ergo
aget
iecur,
univoca
sanguifica¬
tionis
actione:
An
enim
segregatio
excre¬
menti,
degeneratio
cremoris,
&
cremoris
sanguificatio,
una
eademque
opera
fient,
&
absolventur:
minimè.
Cremor
sanè,
transmutatore
fermento
opus
habuit,
di¬
stincto
à
fermento
sanguificativo,
quo
scilicet
pars
sui,
minus
idonea,
commuta¬
tur
in
merum
excrementum,
non
enim
actio
sanguificationis,
poterit
facere
ex
non
excremento
excrementum.
Distant
enim
nimium
ambae
ab
invicem.
Actio
enim,
quae
è
cremoris
maxima
parte
pa¬
rat
excrementum:
non
sit
per
cruoris
coa¬
gulationem,
&
serosioris
partis
separa¬
tionem.
(22)
Cum
cruor
in
meseraicis
nedum
non
coaguletur:
sed
ne
quidem
adhuc
coagulabilis
sit,
quamdiu
in
illo
stoma¬
cho
versatur.
Vt
patet
in
dysenteria,
sit
ergo
separatio
excrementi
serosi,
à
cruore,
in
ipsis
meseraicis,
&
quidem
ab
alio
longe
agente
fermento,
&
viscere,
quam
quod
sanguificationi
incumbit.
Est
nempe
actus
quidam,
qui
cremoris
partem
condemnat
in
excrementum.
Cru¬
orem
autem
praeservat,
&
intactum
re¬
linquit.
Praecedit
ergo
sanguificationem,
productio
ac
separatio
excrementi.
Ad¬
eoque
uterus
lotii,
ante
Meseraicas
inci¬
pit.
Nondum
tamen
ibidem,
est
uterus
Duelech,
eo
quod
fermentum
renis
spi¬
ritum
urinae
mutat,
in
iecore,
&
circum¬
circa.
Fellis
ergo
fermento
mutatur,
quicquid
in
cremore
fuit
acidum,
in
sa¬
lem
urinae.
(24)
Fellis
autem
stomachus
est
duodenum,
&
sequens
arundo
intesti¬
ni
vicini,
definitque
in
principiis
vena¬
rum
Mesenterii.
At
quia
hic
partium
&
fermentorum
usus,
Scholis
hactenus
in¬
auditus,
longiori
sermone
ideo
dilatan¬
dus
est.
(25)
Inprimis
stante
Scholarum
do¬
ctrina,
in
jecore
fit
cruor:
&
cum
cruo¬
re,
simul
fit
fel:
Ergo
necessariò
quo¬
que
fellis
separatio
erit
motu
&
natu¬
ra,
posterior
sanguificatione.
Quapro¬
pter
deberet
cystis
fellis
supra
jecur,
&
non
infra
iuxta
venam
portae
esse.
Per
suppositionem
enim,
nunc
dono
figmen¬
ta
quatuor
humorum.
Saltem
rem,
lon¬
gè
commodius
sanguinem,
à
superflua
bile
purgasset,
quam
cystis
fellis
(cum
scilicet
bilis
immediatè
urinae
adhuc
im¬
mista
esset)
maximeque,
quod
doceant,
urinam
iterum
felle
(atque
ideo
fru¬
stra,
debere
tingi.
Cur
enim
tam
prae¬
cise
separaretur
fel
ab
urina,
si
iterum
illi
mox
addi
debebat?
In
omnem
even¬
tum,
frustranea
&
importuna
sarcina,
je¬
cur
onustum
conjicio,
appenso
follicu¬
lo
fellis.
Folliculo
inquam,
abiecti
tan¬
tum
stercoris,
ciendis
urinis
dicati.
Tantoque
infeliciore
vesica,
quippe
quae
cum
sit
membrana,
primae
&
spermati¬
cae
constitutionis,
debeat
tamen
nutri¬
ri
solo
felle,
cum
vena
careat
per
vesicu¬
lam,
transcurrendo
propagata.
Etenim
cum
nutriamur
iisdem,
quibus
consta¬
mus;
ubi
reperiet
spermaticum
alimen¬
tum
folliculus
iste,
ex
felle?
quod
in
se
nil
nisi
excrementum
esset?
Quod
si
ve¬
rò,
abstergendis
alvi
fecibus,
fel
in
cy¬
stim
subter
hepar
colligi
dicatur:
saltem
Agens,
quod
procreat
in
lotio,
salem
ex
non
salibus
sui
partem
urinae
eluen¬
dis,
detergendisque
intestinis,
ac
cien¬
dis
horum
recrementis,
commodius
re¬
liquisset,
ut
foetido
toediosoque
fellis
o¬
nere,
ac
contubernio,
jecur
liberasset.
De
fide
tamen
est,
corpus
nostrum,
tam
affabre
à
Deo
conditum,
ut
nihil
fru¬
stra,
nihilque
in
eo
diminutum
sit.
Quin
longe
artificiosius
atque
commodius
factum,
quam
noster
capiat
intellectus.
Ergo
si
fines
fellis,
à
Scholis
dati,
essent
veri,
utique
renes
longe
commodius
sa¬
tisfecissent
illis
(ut
dixi)
quam
quod
in¬
utili
ideo
pondere,
jecur
gravasset
re¬
rum
opifex.
Sed
consequens
convincit
suum
antecedens
falsitatis:
ergo
tota
do¬
ctrina
est
falsa.
Si
aves
renibus,
vesica,
&
urina
careant,
quo
commodius
voli¬
tent:
fel
vero
duntaxat
inserviret
e¬
mungendo
cruori,
saltem
cruor
depu¬
ratione
fellis
libentius
caruisset,
quam
depu¬