MORBIS
TEMERARIA.
241
omnifariam
&
plene,
totum
ad
amussim
universum
exprimere,
atque
reipsa
conti¬
nere
in
omnibus
differentiis
terrarum,
montium,
fontium,
lapidum,
fodinarum,
plantarum,
piscium,
avium,
quadrupe¬
dum,
reptilium,
stellarum
quoque,
cum
omnibus
proprietatibus,
motibus,
tem¬
pestatibus,
morbis,
defectibus,
&
alterita¬
tibus
eorundum.
(16)
Asseverans,
nisi
hoc
penitus
funditusque
sciamus
&
creda¬
mus,
scienter,
perspicaciter,
distinctè,
certissimè,
profundissimè,
propriissime¬
que,
in
unoquoque
creatorum
nos
fore
inhabiles
ad
Philosophiam,
ad
exercen¬
dam
medicinam,
vel
ad
disputandum
con¬
tra
suas
hypotheses.
Quinimò
hanc
par¬
ticulam
indubiam,
opticamque
scientiam,
decuplo
facilius
addisci
ait,
quam
insalu¬
tiferum
latinum.
Quo
elogio
apud
suos
creditur,
horum
scientia
praefulsisse,
qui
nupero
orbis
testimonio
incurabiles
morbos
solus
expugnavit.
(17)
Sic
&
Aristo¬
teles,
ad
Philosophi
autonomasiam
àspi¬
rans,
sprevit
contradicentes
suis
&
falsis
quidem
initiis.
Non
secus
atque
nigro¬
mantici
sibi
fidem
poscunt,
citra
demon¬
strationem.
(18)
Sit
aeterna
Domino
meo
laus,
&
gloria
in
omni
benedictione,
qui
nos
non
ad
imaginem
impurissimi
mundi;
sed
in
typum
divinae
suae
imaginis
plasmavit,
in
filios
electionis
&
cohaeredes,
suae
id¬
circo
gloriae
per
gratiam
adoptavit.
Do¬
lenda
certe,
atque
nimium
miseranda
il¬
lius
similitudinis
esset
conditio,
quae
nos
subter
legem
omnium
calamitatum
hac¬
tenus
subegisset,
à
creatione
usque
adeo
&
ante
peccatum
dumtaxat,
ut
tam
ab¬
iectae
rei
sculptrum
essemus:
quasi
mun¬
dus
pro
seipso,
non
autem
pro
nobis
tan¬
quam
fine
ultimo
conditus
esset:
nos
autem
pro
mundo,
cujus
nimirum
tantum
icones
essemus:
deberemus
nimirum
cal¬
culosi
fieri,
ut
saxa
&
rupes
repraesente¬
mus.
Adeoque
omnes
omninò
essemus
calculosi
ex
aequo,
leprosi,
etc.
Vel
non
omnes
aequaliter
microcosmi.
Enimvero
cum
simus
ex
creatione,
id
quod
sumus,
&
calculus
fieret,
ut
rupes
repraeesntemus:
Iam
mors
&
morbus
erant
ante
in
nobis,
quam
esset
praevaricatum.
Facessant
hae¬
reses.
Neque
enim
caducum
omnes
pa¬
timur,
nec
qui
eo
laborant
illum
habent,
ut
quandoque
tonitru
vel
terrae
tremorem
aut
suae
inconstantiae
ignotum
aeris
Lo¬
rind
repraesentemus.
Nunc
autem
si
hu¬
ius
saltem
tantillum
verum
esset,
utique
se¬
cundum
iustitiam
qui
patitur
damna,
de¬
beret
quoque
percipere
utilitates
Micro¬
cosmi,
usque
adeo,
inprimis
volare
debe¬
remus:
cum
rationabilius
sit,
nos
aves
referre
citius,
quam
saxa,
aerísque
aut
aquae
procellas.
Facessant
ergo
è
natura
sensus
allegorici
&
morales.
Natura
per¬
tractat
entia,
qualia
revera
&
actu
sub¬
sistunt,
in
entitate
substantiali,
ac
pro¬
fluunt
à
radice
seminis,
usque
in
tragoediae
epilogum.
Nec
aliam
interpretationem
admittit,
quàm
per
fieri
&
esse,
ex
causis
ordinatis.
(19)
Adverto
etiam,
Paracelsum
invento
Tartaro,
ac
in
morbos
introdu¬
cto,
nondum
sat
securum
stetisse:
siqui¬
dem
etiam
Tartarum,
primis
nostrae
con¬
stitutionis
initiis
immiscet,
adeoque
nec
ipsa
rerum
semina,
à
tartaro
eximit:
sed
radicaliter
intime,
atque
poenitissime
Tartarum
seminibus
immistum
vult,
quo
morborum
hereditariorum
seminarium
inveniat.
Cujus
denuo
mistionis
oblitus,
ridiculum
dicit.
(20)
Mulierem
inquit,
à
virili
spermate
conceptum
tartarum
separare,
in
se
rapere;
recondere,
&
velut
anatomi¬
zato
semine,
se
tartari
illius
heredipetam
constituere.
E
converso,
nunquam
vini
spiritum
sic
per
circulationes
possibiles
depurari,
quin
non
adhuc
in
se
suum
contineat
Tartarum.
Quasi
Tartarus
fo¬
ret
universi
radix
praecipua,
vel
illi
imme¬
diatus
comes.
Ego
vero
scio,
si
quid
pe¬
regrini
materialiter
in
semine
est,
nul¬
lam
sequi
generationem.
Denique,
quod
semen
Adami,
materialiter
in
Paradiso
paratum,
non
generasset
perfectiorem
prolem,
quam
deinceps
quod
à
lapsu
fa¬
ctum
fuit
in
illo.
Probant
id
inprimis
Cain,
Hh
2