274
IMAGO
MENTIS.
stat
in
superficie,
quamdiu
alia
in
se
sor¬
buerit.
In
hac
vita
autem,
amor
est
deside¬
rio
prior,
quia
est
passio
facultatis
amati¬
vae,
quae
ab
illa
mentis
suppositionalitate
(quae
substantialis
amor
est)
procedit,
atque
corporeae
facultatis
iconem
refert
in
hac
vita:
Ideoque
in
ataxiam,
atque
in
dissolutionem,
prona
ruunt
singula.
Sed
in
coelitibus,
tamor
ille
nec
prioritatem,
ut
neque
distinctionem,
à
desiderio
con¬
stituit,
nec
potestatis
naturam
habet,
ut
nec
est
habitus,
aut
actus
volendi,
nec
sub¬
sistit
extra
intellectum.
(34)
Itaque
intelle¬
ctus
est
lumen
formale,
atque
ipsamet
animae
substantia,
quae
intuitivè
cogno¬
scit,
absque
oculorum
ope,
prout
&
sine
oculis
discernit,
vult,
amat,
atque
deside¬
rat
in
sui
unitate,
quicquid
in
seipso
com¬
prehendit,
&
volendo
indicat.
Nec
enim
tum
amplius
recordatur,
per
repetitio¬
nem
specierum,
rei
semel
scitae,
in
imagi¬
ne:
nec
per
circumstantias
inducitur
am¬
plius
ad
cognoscendum.
Sed
omnium
in¬
tellectorum
est
unica
simul
cognitio,
&
adspectus
intuitivus,
intra
se.
Ita
tamen,
ut
unum
cognoscat
magis
personaliter
quàm
aliud,
dum
intellectus
super
intel¬
lecta
se
reflectit
in
veritatis
distincta
uni¬
tate.
Non
secus
atque
modo,
in
memo¬
ria
artificiali,
ubi
recordativa
illa
memo¬
ria
non
est
distinctus
actus,
ab
inductivo
iudicio
intellectus.
Itaque
istud
est
ma¬
gis
geniale
menti,
iam
à
turbulentiis
phantasticis
intelligendi
semel
expedi¬
tae.
(35)
Neque
enim
his
obstat,
Quod
in
vi¬
vis
memoria
intercidat,
sospite
judicio,
vel
contra.
Sunt
nempe
heterogeneae
fa¬
cultates
animae
sensitivae,
distinctae
in
cor¬
pore,
quia
per
modum
recipientis
con¬
ceptae
sunt,
per
animam
mortalem.
(36)
Pro¬
ut
&
non
animatis
surdam
quandam
obiecti
cognitionem
competere
anno¬
to:
sensum
i
tem
&
obiecti
affectio¬
nem.
Quaeque
ideo
sympathetica
dici
coeperunt.
Quae
surda
obiectorum
per¬
ceptio,
est
illis
instar
visus
&
intellectus.
Nam
inest
illis
praeterea
(etenim
quae¬
cunque
à
mentis
simplicitate
longius
re¬
cedunt,
eo
ipso
in
multiplicitates
sun¬
ctionum,
magis
prona)
virtus
atque
dos
quaedam
vitalis,
alicujus
bonitatis,
valoris
&
energiae,
ad
fines
à
creatore
destinatos.
Prout
est
&
tertia
potestas,
ex
utraque
praecedentium
resultans:
quae
est
iubili
ad
occursum
iuvantium,
aut
aversionis
à
nocivis.
In
quibus
spectatur
quaedam
affectio
erga
abiecta,
itemque
me¬
tus,
fuga,
etc.
Qui
triplex
gradus,
adhuc
manifestior,
in
stupidioribus
insectis,
&
hominibus
vesanis,
quibus
nullus
praesidet
intellectus,
solaque
visualis
luminis
pote¬
stas,
gubernatrix
elucet.
His
tamen
prae¬
terea
adest
actus
virtutum
ac
functionum
vitalium,
propter
quas
exsistunt.
Ac
tertio
inest
illis
longè
clarior
actus
iubili,
vel
aversionis.
Quae
in
aliis
sensitivis
adhuc
longè
potentius
explicantur.
Quibus
ni¬
mirum
competit
sensitiva
quaedam
ima¬
ginatio,
cum
rationis
aliquali
discursu,
il¬
lis
loco
intellectus,
plus
minusve
in
singu¬
lis
elucescens.
Adeo
ut
sagacitas,
volun¬
tas,
memoria,
illis
subter
apprehensionem
intellectus
cadant.
Mutatis
tamen
conti¬
nuò
obiectis
&
functionibus,
iuxta
mate¬
riem,
in
diremtiones
ac
singularitates
proclivem.
Quae
scilicet
recipientium
di¬
versitates
ideo
accusat.
Est
&
his
potestas
bonitatis
ac
virtutum
emanativa,
qua
ani¬
mae
plus
minusve
propendent,
in
suarum
virtutum
feritatumve
exercitia.
Estque
tandem
&
illis
sua
complacentia,
taedium
ac
thymosis,
in
obiectorum
consideratio¬
nes:
ita
animabus
sensitivis
counita,
quod
vix
sit
possibile,
duas
contueri
personas,
quin
mox
uni
magis
quam
alteri
addi¬
camur.
Haecque
in
corporalibus,
per
mo¬
dum
recipientis,
erunt
ob
id
in
homine
magis
clarificata.
(37)
Finaliter,
nolim
ita¬
que
imaginem
Dei
in
homine
conside¬
rari,
ob
ternarium
aliquem
facultatum:
qui
aliis
rebus
in
Mundi
systemate
hac¬
tenus
competit.
Quia
dignitas
imaginis
Dei,
non
participatur
ullatenus
ab
aliis
creatis.
Siquidem
imago
Dei
est
dunta¬
xat