ET
TUSSIS.
375
verò
pollutionibus,
se
nil
ejusmodi
exper¬
tum.
Tandem
in
senio,
mox
à
rara
Vene¬
re,
stertorem
phlegmatum
in
aspera
arte¬
ria,
alias
silentium
se
percipere.
(58)
Unde
cer¬
to
conjeci,
quod
cum
ab
infante
lienem
à
quartana
&
comitiali
infensum
reti¬
nuisset,
sitque
lien
Veneris
nidus,
quod
in
casu
proposito,
Duumviratus
recta
feriat
Pulmonem,
praecipue
robore
inaequali
pessumdatum;
proritantem,
&
radica¬
lem
Asthmatis
causam,
in
Splene
esse.
Sic
tamen,
ut
pulmo
non
prorsus
culpa
ca¬
reat,
licet
non
primario
affectu
Asthma¬
tis
laboret:
Sufficit
namque,
quod
robo¬
re
inaequali
sit
pessumdatus,
ut
Duumvi¬
ratus
in
illum
suam
exerceat
morbosam
tyrannidem:
Etenim
si
pulmo,
primario
affectu
Asthmate
laboraret,
continuo
an¬
helaret,
&
difficilem
spiraret
auram.
La¬
tet
nimirum
in
Duumviratu
tenue
virus,
hujus
Asthmatis
sicci
causa,
sopita
in
se
ordinario,
nec
nisi
per
motum
nimium
expergefacta:
adeoque
scandendo,
ci¬
tius
quam
descendendo,
ob
consideratio¬
nes
musculorum
obliquorum
abdominis
praetactas.
Nec
virus
istud
exhalatione,
vapore,
aut
fuligine
tenus,
cor
&
pulmo¬
nem
ferit
materialiter:
sed
actione
regi¬
minis.
Cumque
cor
palpitet,
pulsus
inor¬
dinatus
sit,
simulque
anhelatio
magna
at¬
que
frequens
desideretur,
&
locus
inter
umbilicum
&
os
stomachi
anxietur,
unica
de
causa,
unicoque
motu,
parique
modo
excita:
indubium
fit,
unicum
virus
esse,
quod
vitalem
cordis
potestatem,
atque
pulmonem
afficiat.
Tum
etiam
angitur
quotannis
gravius,
manifestius,
&
atro¬
cius,
eò
quod
insidens
Spleni
ingratus
hospes,
per
senium
in
dies
fiat
molestior.
Haecque
conclusi
mecum
validius,
quod
iste
Asthmaticus
conqueratur,
sibi
à
mul¬
tis
annis
sinistram
manum
sub
indè
stupe¬
re,
&
frigere
subter
auricularem
in
vola,
itemque
humerum
sinistrum,
immensum
dolere,
levi
licet
chlamyde
gravatum,
si
longius
(etiam
modestè)
obambulet.
Ob¬
servavi
namque
lineares
omnes,
dum
prae¬
senio
lien
defungi
incipit,
anhelate.
Hoc
ergo
de
Sexagenarii
Asthmate
dictum
sa¬
tis.
Vnum
tantùm
hic
notabo.
Nimirum,
manum
sinistram,
in
longitudine
volae,
penetranti
frigore
dolere,
itemque
digitos
subinde
stupere
à
Splenis
incommodis.
Id
fieri
actione
regiminis:
Sin
autem
iube¬
ant
Scholae,
id
fieri
ob
caecos
vapores,
viam
saltem
sternant
Scholae,
qua
eò
usque
vadant.
Sagittator
ergo
hujus
Asthmatis
est
in
Duumviratu:
Scopus
vero
ejus
est
Pulmo.
(60)
Est
ergo
duplex
Asthma,
humi¬
dum
&
siccum.
Illud
quidem
à
copioso
screatu
nomen
invenit,
&
plerumque
fit
vitio
proprio
pulmonis,
adeóque
conti¬
nuum
est,
magísque
infestat
stationibus
frigida,
vel
humida,
senio,
debilitati,
ac
morti
affinibus.
Siccum
verò
Asthma¬
plerumque
est
interruptum.
Et
prout
totum
corpus
(dentes
usque)
tumultuo¬
sè
concutit,
cum
vitalium
confusione,
ne¬
cessariò
est
caducus
pulmonis,
in
quo
Pulmo
solus
constrictionem
sui,
sive
convulsionem
patitur,
quia
facit
con¬
strictionem
pororum.
In
hoc
Asthma¬
te
enim
Archeus
totalis,
in
radice
est
inquinatus;
pars
aliqua
(uterus
nem¬
pe,
vel
lien,
etc.)
primario
affectat
spi¬
ritum
innatum
pulmonis,
actione
regi¬
minis.
Ideóque
ex
invisibili,
&
im¬
materiali
subita
procella,
totum
cor¬
pus
concutitur,
&
insperatae
valetudi¬
ni
rursus
repente
restituitur.
Frustra
ergo
tentantur
in
Asthmate
sicco
po¬
rorum
apertiones,
nescitae
hactenus:
frustraque
expectorationes
multae,
ac
faciles,
quia
palliativa
atque
vana
sunt
auxilia,
quotquot
productis,
sive
po¬
sterioribus
sunt
intenta.
Vana
sunt
ni¬
mirum
remedia,
quae
tussibus
adhiberi
solent,
cum
tussis
ab
Asthmate
sicco
differat
longissimè.
(61)
Asthma
humidum
autem,
etsi
plerumque
tussim
pariat,
ut
productam
mucilaginem
expectoret,
to¬
ta
tamen
specie
a
tussi
secretum
est.
Quoniam
pluribus
de
causis
nasci
solet.
(62)
Etenim
vel
habet
vomicam,
vel
secretum
aliquod
Bbb
3