855
394 PLEURA
Prout de flatibus) producit mox levicu¬
lo remedio difflabilem: per insensiles ni¬
mirum transpirationes. (19) Igitur aciditas
confestim dolorem parit: doloris autem
proprium comitem, ac causam (lib. de
lithiasi cap. de sensatione) dixi convul¬
sionem. In qua convulsione, pulsus an¬
teà latens manifestatur, indurescit arte¬
ria, & comitatur dolor. At quia convul¬
sio plerumque per intervalla tenditur ac
remittitur (quod parturientium dolor te¬
statur) hinc fit, quod quoties pleura spa¬
smum suum, proprio motus Blas intendit;
toties aliquid fibrarum dilaceratur à co¬
stis: dumque se vel tantillum remittit,
accurrit cruor vicinus, in locum ruga¬
rum, contrahendo fracturam. Hocque ite¬
tatis vicibus, causa est apostematis magni,
iuxta frequentiam & asperitatem con¬
tracturarum. Cruor autem extravenatus,
aut alioqui justam dosin superans, ob
symbolum fermenti acidi conceptùm, ho¬
stilis fit, & praesto coagulatur. (20.) Quod si
verò acor in venam arterialem, vel arte¬
riam venalem (quae sunt vasa pulmonis)
dispergatur ab infecto Archeo, necessitata
advenit Peripneumonia pulmonis. Cer¬
nant ergo discernantque Scholae, an causae
continenti, ac radici medeatur phleboto¬
mon. An vero totus illarum conatus
saltem sese extendat, ut cum procurata
virium iactura, incrementum pleuritidis
(quando multum) praecaveant: Sic nam¬
que modus fiendi morborum, per causas
motivas, atque vitales, explicari debuit.
si rectè Tyrones instrui sit necesse, Me¬
dentibusque sic est consulendum, ut dein¬
ceps quilibet rite suo fungatur munere,
utque aeget proximus inde fructum de¬
sideratum carpat. (21) Spinâ enim evulsâ, fa¬
cilè cessat reliquum. Nisi forte diutina
mora, apostema ipsum fecerit spinosum.
Nam semel formato apostemate vel ulce¬
re, licet à tergo nec radicem in corpore
sint nacta, nec aliunde foveantur, per se
stant deinceps, subsistuntque absque alia
sui tutela. Incumbendum ergo spinae
evellendae: Estque tabidi ulceris pertina¬
cia: quod ulcus non spinam iam habeat,
sed spinosum evaserit. (22) Gignitur itaque
in nobis spontè pleuritis; dum primae di¬
gestionis hospes in alienam messem per¬
egrinus involet: vel aliàs inspirato en¬
dimico virulento. Tumque est Pleuritis
populariter frequens. (23) In multo enim
aestu repentinus, multusque affatim fri¬
gidae haustus, pleuram, non secus atque
aliud acidum irruens, contrahit. Non est
etiam culina pleurae, in tenuissima, ac in¬
divisibili ejus membranula: sed in con¬
tigua sibi intercostali carne. Nimia nam¬
que ejus tenuitas non permittit intra se
culinam abscondi. Mortificatur ideò ci¬
tissimè, pleurae ipsius cruor per violen¬
tum irruens externum, sive acidum fue¬
rit, sive repentinum frigus. Eò quod in
externa illa culina, alimentum non sibi
digeratur, atque praeparetur. Vitiato
ergo cruore, dum in fieri esse est, ad ali¬
mentum pleurae, illicò acescit, fitque ve¬
ra pleuritis. Pleuritidem autem non qui¬
dem advenire: sed advenisse, & adesse
sentiunt, dum ab externo irruente ea ge¬
neratur. Nam generationes naturales vel¬
ut in instanti fiunt. Ideoque degeneratio
cruoris in praefata exteraque pleurae co¬
quina, est quasi instantanea. Sed Pleuritis
contingens ab acido cruore, aliunde con¬
taminato, morbos plerumque habet alios
praenuncios. (24) Est autem Pleuritidi quo¬
que proprium, quod mox naturam sui
peccati poeniteat. Adeóque horrore ad¬
missi erroris, delictum suae digestionis li¬
benter corrigat. Ac proinde ad sanatio¬
nem exigitur tantum, ut spina & confu¬
sae digestionis productum auferantur, in
ipso cruore circumstante, imò & in ipso
apostemate. At Pleuritis, quae per phle¬
botomiam est restituta, saepè post annum
recurrit, saepiusque tabem post se relin¬
quit. Quia residuae spinae negotium re¬
linquitur solius naturae humeris superan¬
dum, absque adjutorio, restaurantè cha¬
racterem ibidem morantem. Veteres qui¬
dem