DELIRAMENTA.
441
proprium,
&
principiativum
efficiens
or¬
ganum
anhelitus.
Nimirum,
quod
dum
diaphragma
se
in
sui
centrum
contrahit,
faciat
exspirationem:
&
quantum
hanc
contractione
laxat,
tantundem
inspire¬
mus.
1.
Etenim
cum
omnis
motus
volun¬
tarius
executivè
fiat
per
musculum,
retra¬
cta
cauda
ad
sui
caput,
iam
diaphragma,
primus,
heteroclitus,
&
principalissimus
musculus
erit,
suique
caput
erit
in
me¬
dio,
sive
centro
sui.
2.
Quod
si
ergo
dia¬
phragma
sit
organum
primariò
exsecuti
vum
motus,
etiam
cessante
abdomine,
&
costis;
diaphragma
per
se
moliretur
mo¬
tum.
Quod
falsum.
3.
Imo
musculi
abdo¬
minis,
qui
ordinarii
sunt
musculi,
non
movebunt:
sed
movebuntur
à
diaphra¬
gmate.
4.
Sufficeret
ergo
huic
muneri,
sua
ventri
carnosa
membrana,
ac
frustra
illi
musculi
facti
essent.
5.
Denique
cum
o¬
mne
organum
voluntarii
motus,
trahat
movendo;
pectus
deberet
tractu
dia¬
phragmatis
intrò
trahi,
&
figuram
clepsy¬
drae
foris
circa
diaphragma
exhibere.
6.
Imo
exspiratio
non
esset
quies
à
motu
sed
ipse
motus
diaphragmatis
contracti.
7.
Adeoque
exspiratio
etiam
in
sanis,
semper
esset
difficilior
inspiratione.
Cum
8.
inspiratio
non
esset
motus:
sed
relaxa¬
tio,
sive
quies
contracti
diaphragmatis.
(49)
Undè
concludo,
1.
Usum
diaphragmatis
hactenus
stetisse
incognitum.
2.
Usum.
quoque
pulmonis
latuisse.
3.
Modum
fi¬
endi
anhelitus
fuisse
incognitum.
4.
Or¬
gana
prima
&
principalia
anhelitus
fuisse
incognita.
5.
Pro
modesta
anhelitus
respi¬
ratione,
&
exspiratione,
sufficere
solos
ab¬
dominis
musculos.
6.
Quod
Pulmo
non
moveatur
unquam,
quodque
pro
cribro
inserviat,
ut
aer
purus
in
thoracem
sub¬
eat.
7.
Quod
difficultas
sanandorum
de¬
fectuum
pulmonis
non
consistat,
eo
quod
sit
quietis
impatiens,
&
hactenus
remedia¬
respuat:
sed
quod
extremis
orificiis
ob¬
sessis,
&
obstructis,
in
posterum
spe
desti¬
tuantur,
à
vulgaribus
remediis
exspectata.
Cum
eo,
recta
nil
praeter
aere,
defera¬
tur,
&
quod
aer
prae
occlusione
infera
sit
praepeditus,
ergo
&
interclusus,
Itemque
tandem
magis
exsiccat
oppilantes
mucila¬
gines,
iuxta
quas
alia
suscitantur
produ¬
cta,
quae
dierum
tandem
numero,
aridi¬
tatem,
ac
rimoniam
ac
malignitatem
assu¬
ment.
Vndè
affectus
suspiriosi,
vomica,
vasorum
exesio,
sputum
sanguinis,
ulcus,
tabes,
&
mors.
Supponamus
enim,
mille
orificiis
arteriae
asperae,
omnem
aerem
de¬
portari
ordinario
in
thoracem,
&
totidem
sanitati
satis
esse,
si
ergò
centum
illorum
sint
constipata,
tunc
ille
homo,
celeri
mo¬
tui
diuturno,
vel
adscensioni,
decima
par¬
te
erit
impar,
&
suspiriosus.
(50)
Hinc
ergo
pa¬
tet,
cur
syrupi,
illinctusque,
cum
ad
loca
affecta
non
pertingunt,
sint
frustranea
re¬
media.
Imo
si
eo
attingerent,
malum
ag¬
gravarent.
Deindè
cur
nullus
horum
de¬
fectuum,
speret
medelam,
nisi
Pyrotech¬
nia
pharmacum,
in
tonum
naturae,
gra¬
duarit.
(51)
Praecautiones
verò,
à
catarrhis,
quae
Coriandrum,
atque
huic
similia,
à
coena
sumenda
iubent,
ad
vapores,
è
sto¬
macho
inhibendos,
quanta
sanè
sunt
com¬
miseratione
dignae!
Si
enim
vaporum
or¬
tus,
ex
suis
causis,
(humiditate
materiae
nempe,
&
calore
loci)
&
eorundem
ad¬
scensio,
essent
naturales;
quid
coriandrum
efficeret,
quo
minus
ejusmodi
effectus
suas
sequantur
causas?
An
enim
corian¬
drum,
aquae
bullienti
iniectum,
efficiet,
ne¬
vapores
ex
aqua
fierent,
aut
adscende¬
rent?
Similia
sunto,
quae
pectendo,
fri¬
candoque
praescribuntur,
ut
nimirum
non
serò,
sed
manè,
non
in
sinciput,
sed
versus
occiput,
catarrhi
ducantur.
Nugae
enim
aniles
utramque
clausere
medendi
ja¬
nuam,
quia
causae
morborum
latuerunt,
nec
iis
inquirendis
hactenus
magnoperè
sit
insudatum.
(52)
Quàm
frivola
est
enim
Galeni
doctrina,
quinque
libris
detuenda
valetudine?
quae
tota
balneo,
frictioni¬
bus,
atque
Apoteraxia
celebris!
&
quam¬
vis
in
omnibus
ac
ubique
egestatem
Ga¬
leni
sim
commiseratus,
in
nullo
tamen
manifestius
ingenium
ejus
depraehendi,
quàm
Lll
3.