448
VICTUS
RATIO.
Ideoque
variant
haec
iuxta
palatum
Me¬
dentum.
Nam
quod
uni
sanum
laudatur,
ab
altero,
cui
id
minus
placet,
vituperatur.
Hoc
pacto
enim
Phasiani,
perdices,
stur¬
ni,
merulae,
&
capones
saginati,
quadru¬
pedibus
praeferuntur:
quamquam
haec
una
nobiscum
vivum
foetum
proferant,
&
hactenus
familiariora
sint
nobiscum,
quàm
aves,
pisces,
&
insecta,
id
est,
ani¬
malia
ovipara.
Sic
quoque
pisces
saxati¬
les
anteponuntur
marinis,
&
panis
siligi¬
neus
furfuraceo.
Delicatuli
enim,
culinae
mangonio
student,
utque
aegris
placeant,
qui
remediis
&
scientia
destituti,
profes¬
sioni
aliàs
sterili,
sese
emanciparunt,
qui
enim
coquorum
didasculi
evadunt.
Quàm
impigre
lustrant
omnia,
ut
in
culinis
&
tricliniis
sua
exerceant
imperia,
utque
vi¬
deantur
omnibus
sedulo
praevidisse,
in
ae¬
gros
tyrannidem
exercere
parati
sunt.
Tanquam
si
cibi
&
potus
graviorum
mor¬
borum
medelae
forent.
(4)
Profectò
me
hu¬
ius
partis
semper
insigniter
puduit.
Et
enim
vel
ab
adolescente
iam
intus
augu¬
rabar,
sanationes
esse
medicaminum,
non
autem
ciborum
effectus.
Quapropter
ut
languidam
ciborum
operam
suspicabar:
ita
quoque
conjeci,
strictam
victus
obe¬
dientiam,
tam
in
mandante,
quàm
obse¬
quente,
favore
implicitam
ignorantiam
veri,
&
ad
aequati
remedii,
vel
impostu
ram.
(5)
Econtra
verò,
qui
ignem
habet,
is
u¬
rere
potest;
&
qui
cultrum,
is
scindere
va¬
let.
Sic
&
qui
aptum
habet
curandi
arca¬
num,
is
sanare
potest,
regulas
victus
sper¬
nere,
ac
supervacaneam
hac
in
parte
Scho¬
larum
industriam
sive
adulationem
prae¬
terire.
Error
enim
alioqui,
qui
à
victus
electione
supervenire
potest,
praepotenti
bonitate
remedii
facile
anticipatur.
Nam
si
Hippocr.
assueta,
licet
in
se
minus
salu¬
bria,
non
assuetis
praeferat,
nec
facile,
nec
tuto,
nec
celeriter
ab
assuetis
mutanda
sit
diaeta:
quid
ergo
non
censendum
de
as¬
suetis
electis,
optatis,
desideratisque
ci¬
bis
&
potibus?
utpote
qui
dictante
sibi
in¬
tus
naturâ,
remedium
saepius
praeluxisseo
comperta
sunt,
magno
Medentum
pudo¬
re,
ubi
praesertim
eum
antea
vetuissent.
(6)
Diaeta
inprimis
non
tractat
de
apertè
no¬
cuis:
Non
enim
disputatur,
an
sanum
sit
comedere
toxica,
vel
tastas
ollarum,
etc.
Imò
nec
quidem
si
salubre
sit,
aegrum
re¬
pleri
multo
cibo,
aut
potu,
etiamsi
enchi¬
mis.
Vel
si
crapula,
ebrietas,
&
vita
inor¬
dinata
sint
actus
sani,
&
iuvamina
ad
ser¬
vandam,
vel
recuperandam
sanitatem
ido¬
nea:
sed
Diaeta
tota
occupatur
tantum
in
delectu
ciborum,
atque
potuum.
Qui
tamen
velut
nutrimenta
indifferentia,
con¬
sistunt
intra
limites
bonitatis,
differunt¬
que
tantum
in
latitudine
neutralitatis.
Adeoque
idcirco
Diaeteticem,
tanquam
proditricem
ignorantiae
causarum,
verae
Medicinae,
ac
praepollentis
remedii,
sem¬
per
aspexi.
(7)
Quotusquisque
nimirum
est
ille,
qui
repudiatis
regulis
sibi
praescri¬
ptis,
saepè
non
convaluit?
Medicus
inte¬
rim,
ridente
intra
dentes
inobediente
aegro,
laudem
sanationis
suis
arrogat
re¬
gulis?
Hinc
nempe
Ars
ista
Medendi
in
omnes
trahitur
scenas,
quia
pauperiem
iudicii,
tam
in
Medente
quàm
aegro,
te¬
stantur
regulae
Diaetetices.
(8)
Undè
non
ra¬
rò
sperant
Medentes
nancisci
occasionem
excusandae
necis,
per
aegrotorum
inobe¬
dientiam,
circa
Diaetae
regulas
non
strictè
servatas.
Quanta
proh
dolor
committun¬
tur
hoc
dolo
absurda,
quae
mundo
nondum
sat
patent?
Quod,
dum
nil
sciunt,
aut
ha¬
bent
quo
morbum
pellant,
sibique
obse¬
qui
cogant;
saltem
censeantur
culinae
blandimentis,
multaque
solicitudine,
im¬
pedimenta
augmenti
velle
tollere:
(9)
Si
uti¬
lis
Diaetae
observantia
foret,
serviret
in
morbo,
vel
in
convalescentia.
In
morbo
enim,
quàm
est
importuna,
molesta,
ac
impertinens?
Dum
plerumque
appeti¬
tus
iacet
consternatus,
quique
sui
compla¬
centiam,
ne
totus
pereat,
suadet?
cujusque
conservatio
tanti
est
momenti,
quanti
est
vitae
indicatio?
Statu
enim
vacillantis
ap¬
petitus,
natura
sibi
plerumque
suggerit
convenientem
cibum;
idque
non
raro,
tum
potissi¬