474
POTESTAS
MEDICAMINUM
per
venenosa,
liquantia,
&
putrefactiva,
ut
neque
per
cruoris
&
vitae
subductio¬
nes.
(16)
Additionem
autem
deficientis,
sensi¬
proprio
modo
non
fieri,
ideoque
nos
re¬
troire
paulatim,
penuria
arboris
vitae.
Quod
de
facultibus
vitalibus
dictum
e¬
sto:
non
autem
de
cruoris
egestate,
qui
per
culinas
restauratur.
(17)
Caeterum
sensi¬
naturam
sponte
velut
resurgere,
&
ali¬
quos
sibi
defectus
reparare,
si
à
iacente
sedens
facta
fuerit.
Quorsum
etiam
iu¬
vant
balsamica,
&
tingentia.
(18)
Sensi
quoque
in
stomacho
nasci
salem
acetosum,
vola¬
tilem
partim,
partimque
fixum.
Utrum¬
que
verò
deinceps
commutari,
per
sua
vi¬
scerum
fermenta,
in
varios
sales,
qui
emancipatus
per
arrepta
fermenta,
suam
saepe
ac
successi
vè
mentitur
originem.
(19)
Mumiali
nempe
fermento,
fit
sal
cruoris,
nostri
oeconomiam
recturus:
sin
verò
in
Rene
diureticus
fiat,
iam
conficitur
urina¬
rius.
Sensi
itaque,
sola
dumtaxat
esse
at¬
que
vera
diuretica,
quae
augendi
salis
uri¬
narii
habent
facultatem,
&
facilem
sibi
fa¬
ciunt
clientelam.
(20)
Sensi
denique,
nedum
in
organorum
fermentis
dispositivis:
sed
insuper
propter
"Magnum
oportet",
in
ipsis
simplicibus,
suas
esse
salium
propagan¬
dorum
ac
immutandorum
proprietates.
Quaedam
namque
habent
sales
crassiores,
&
ineptos
suscipiendo
fermento
stoma¬
chi:
ideoque
permanent
invicti.
Alii
de¬
nique
sunt,
qui
hostili
adversantur
pro¬
prietate,
potestatibus
vitalibus,
adeoque
non
nisi
infestis
finibus,
ad
hospitia
vitae
subintrant.
(21)
Sensi
salem
volatilem
spiritus
vitrioli,
promta
obedientia,
prima
disso¬
luti
actione,
in
merum
alumen
migrare.
Etenim
si
corpus
Mercurii
coagulaverit
in
album
pulverem,
etsi
nil
de
materia
aut
viribus
mercurii
reservet
(id
enim
decla¬
rat
pondus
mercurii
pristinum)
attamen
mox
in
alumen
transit.
Sin
verò
acidum
vitrioli,
in
stomacho
obviam
mucilagi¬
nem
offenderit,
eandem
liquat,
nec
tamen
proinde
aluminosum
fit.
Vt
inde
sense¬
rim,
unum
&
eundem
salem
transmutari
diversimodè
à
connexo.
(22)
Sensi
itaque
sales
quosdam,
qui
in
stomacho
sordes
abster¬
gerent,
antequam
ab
ejus
fermento
subi¬
gerentur:
alios
verò,
qui
tardè
suas
salse¬
dines
aperirent,
ac
non
nisi
post
alteram
digestionem:
idque
cum
iam
diureticos,
vel
diaphoreticos
sales,
manifestarent.
Sicque
venas
suis
obstruentibus
feliciter
tùm
liberarent.
(23)
Sensi
insuper
sales,
qui
suam
indolem,
non
nisi
sub
stercorizatio¬
ne
inveniunt,
suntque
acidi
&
colici,
vel
hisce
oppositi,
inque
essentiis
oleosis
con¬
nexi.
(24)
Summus
autem
atque
felicissimus
salium
est,
qui
ultimam
puritatis
&
sub¬
tilitatis
metam
in
natura
attigit,
cuncta
pervadit,
solusque
agendo
manet
immu¬
tabilis;
quaeque
alia
pro
lubitu,
promta
resolvit
obedientia,
rebellemque
omnem
materiam,
non
secus
atque
aqua
calida
ni¬
vem
liquat,
&
volatizat.
(25)
Sensi
mox
sa¬
pores
specificos
(puta
macis,
croci,
etc.)
tanquam
proprietates,
sive
officina
for¬
marum
ultimarum,
per
sales
praepollen¬
tes
edita.
Non
quidem,
quod
hi
sapores
essent
vis
illius
formae
propria:
sed
po¬
tius
fracedo
illius
seminis,
procedentis
ad
ultimam
istam
formam.
(26)
Sapor
siquidem
ut
talis;
est
qualitas
solitaria,
medendo
in¬
utilis,
fermentalis
fracedinis
suae
testis,
co¬
operatrix
sanationis,
quatenus
ut
nun¬
cius
Archeum
disponit,
ut
in
latentis
pro¬
prietatis
cognitionem
deveniat.
Nam
ni¬
si
res
per
saporem
&
odorem
Archeo
ar¬
riserint,
non
intrò
admittuntur.
(27)
Imo
phar¬
maca,
in
prima
sui
facie
insipida,
ut
sunt
turbit,
hermodactylus,
zalappa,
mer¬
curius,
stibium,
etc.
multo
larvata
saccha¬
ro,
si
tamen
iterato
sumantur,
horrorem
atque
abominationem
faciunt.
Alius
pro¬
inde
gustus
est
linguae,
&
alius
in
stoma¬
cho,
velut
Archei
extremo.
Grati
ergo
sa¬
pores
stomachici,
benignam
vitam,
nostrae
cognatam,
rei
inesse
denotant.
Quare
fe¬
lis
magis
delectatur
odore
fracidi,
ac
o¬
lentis
piscis,
quàm
cinnamomi.
Persenti¬
mus
sic
nempe
non
rarò,
occulta
venena,
propter
saporem,
&
odorem
specificum,
nostris