855
IGNOTUS HOSPES
506
esse nudos, & suae ipsos, tùm primùm pu¬
deret nuditatis. Quocirca dudum obstu¬
pui, scholas praefatum textum examinasse
nunquam, ut habitudinem causae morbi¬
ficae naturalem ad effectum explorarent.
In quocunque die comederitis de fru¬
ctu vetito, morte moriemini. Quod non
quidem sumendum est, ac si Deus dixisset
per modum minarum: Si comederitis
de ligno vetito, ego vobis creabo aut fa¬
ciam mortem, morbos, dolores, aerum¬
nas, etc. in poenam peccati. Sive per
condignam maledictionem indignationis
meae, vos & posteri vestri moriemini. Ista
eiusmodi interpretatio namque repugnat
bonitati divinae: quod pro peccato duo¬
rum parentum maledixisset aequaliter
omnibus posteris, irrevocabili maledi¬
ctione suae indignationis: qui post per¬
petratum peccatum & diluvium ipsum,
benedixit promte Noacho, per Crescite
& multiplicamini, etc. quapropter verba
illa: Morti moriemini; admonitionem pa¬
ternam continebant. Quod scilicet per
esum pomum contraherent omnimodam
naturae impuritatem, tanquam ex causa
secunda, sitam videlicet in concupiscentia
carnis peccati. Ast cum ejusmodi concu¬
piscentia nequaquam consistat in quali¬
tatibus elementalibus: sat liquet etiam,
quod morbus & mors non connectantur
ut effectus elementis, horumque quali
tatibus. Sed concupiscentia carnis ut uni¬
cè Archeum infectabat: ita & eundem u¬
nicè quoque respiciebat. In Archeo igi¬
tur omnis morbus sibi deinceps stabili¬
vit, ac invenit hospitium unicum, & im¬
mediatum. Adeoque & hinc Archeus to¬
tus est factus irregularis, inordinatus, im¬
petuosus, & immorigerus. Quippe qui
exinde sibi fabrefecit imagines & sigilla
inordinata, cum deperditione propriae
suae substantiae, tanquam illius sigilli ce¬
rae. Imagines enim primùm quidem, me¬
ra entia mentis, incorporalia: sed mox
ubi in corpus Archei sunt impressae, cor¬
pus ejus sibi induunt: fiuntque entia po¬
tentissima, seminalia, dominae sigillares,
magistrae, & architectrices quarumcum¬
que passionum, & inordinationum. Quod
tractatu de morbis posthac clariùs eluci¬
dabo. Tandem poterunt adversarii obii¬
cere. Perinde fore, sive morbus censea¬
tur Diathesis, intemperiesve primarum
qualitatum, vel ametria humorum, vel
demum sive vocetur indispositio, vel con¬
fusio: Itemque quale esse, sive causa mor¬
bifica, vocetur occasionalis, vel morbo¬
rum causa materialis, interna atque con¬
juncta. Siquidem unica utrobique natu¬
rae atque Medentum est intentio, circa
ablationem illius materiae, pro sanitatis
consecutione. Itaque me non moveri nisi
inutilem rixam, de nomine. Respondeo
negativè, & quidem, quia utrumque sup¬
positorum est falsum. Nam quoad prius,
id enim manifestum nedum continet
elenchum non causae ut causae, & nonen¬
tis pro ente. Verùm insuper inde sequi¬
tur clades, & nex mortalium. Nam eo
ipso, quo adhibetur remedium ad cor¬
rigendum intemperiem, discrasiae, aut
dis proportionis humorum (rerum quip¬
pe non exsistentium in natura) saltem in¬
ficiari nequeunt, nobis disputationem es¬
se de rebus: non autem de solo nomine.
Vbi videlicet morbum pro causa, aut vi¬
cissim accusant, curant, aut sanare susci¬
piunt. Res inquam vanas nunquam possi¬
biles attrectant, tanquam si coram essent.
Dein & falsum obtrudunt. Quia scilicet
nusquam dixi, nudam confusionem vel in¬
dispositionem Archei, esse morbum: sed
affirmo materiam immediatam ac inter¬
nam morbi, desumi ex mole ipsiusmet
Archei. Efficientem verò, impressam
ideam seminalem voco, à perturbationi¬
bus Archei natam. Quod autem alterum
suppositorum attingit. Procul quoque in¬
vicem distant, causa occasionalis, sive in¬
citativa, à causa continente interna, sive
ipso corpore morbi. Per exemplum: Ad¬
est causa occasionalis intermittentium,
extra paroxismum. Quod non esset, si
causa