TRACTATUS
DE
MORBIS.
INTRODUCTIO
DIAGNOSTICA.
1.
Resumtio
totius
operis.
2.
Cur
tanta
Authori
reprimendo
austeritas.
3.
Deum
invocat,
dum
se
humano
sentit
pritum
subsidio.
4.
Pauperies
&
fucus
Logices
detegenda
erant.
5.
Nuditas
ausculta¬
tionis
Physices
Aristotelis.
6.
Inaudita
investigandi
methodus.
7.
Cur
scholae
caruerint
morborum
cogni¬
tione.
8.
Morbus
è
praevaricatione
fluxit.
9.
Eisago¬
ge
in
Morbi
cognitionem.
10.
Morborum
schema
ex
Hippocrate.
11.
Scholae
Loto
pastae,
deseruere
suum
Hippocratem.
12.
Medullaris
contemplatio
mor¬
borum.
(1)
Necessarium
visum
fuit,
ab
Elementis,
qualitatibus,
mi¬
sturis,
complexionibus,
con¬
trarietatibus,
humoribus,
&
Catarrhis
incepisse,
ut
de¬
monstrarem
scholas,
morborum
naturam
attendisse
nunquam:
ideoque
ignorasse
rei
medicae
veros
scopos,
sive
morborum
principia,
theoremata,
modos
fiendi,
cau¬
sas
adaptationis,
consanguinitates,
con¬
sensus,
alteritates,
atque
proprietates,
re¬
mediorum
item
inventiones,
delectus,
praeparationes,
exaltationes,
appropria¬
tiones:
Id
est,
aegrorum
scientificam
sana¬
tionem
nescivisse.
Credidi
namque
per
ejusmodi
initia
procedendum
mihi:
eò
quod
aegritudines
omnes
(paucis
forsi¬
tan
exceptis)
retulerint
in
qualitates
elementales,
atque
innata
naturae
dissi¬
dia.
In
humores,
catarrhos,
flatus,
fu¬
mos:
adeò
ut
in
fumum
&
vapores
abla¬
ta
scholarum
scientia,
in
fumum
evane¬
scat.
Tandem
per
Tartari
errores,
ad
Tar¬
taros
devenit,
ut
ostenderent
se
tenebris
in
volutas,
cespitasse
in
viis
suis.
(2)
Detegere
enim
impigrè
illa
debui:
si
resipiscen¬
dum
Tyronibus
posthac.
At
non
satis
fuit,
errores,
inscitiam,
ignaviam,
&
perti¬
nacem
constantemque
ignorantiam
osten¬
disse:
nisi
doctrinam
veram
in
nugarum
vicem
rependero.
Etenim
per
plurimos
annos
suspecti
mihi
remanserant
axioma¬
tum
abusus
(quod
lib.
de
febribus
ad
vi¬
vum
depinxi)
prius
quam
ad
solidam
ve¬
ritatis
cognitionem
pervenerim:
dudum¬
que
Theoriae
veritatem
perlustraveram,
prius
quam
justa
aliquot
medicamina,
quae
initiatis
sat
essent,
quaerendo
invenissem.
(3)
Quamobrem
cum
de
morbis,
sub
tanto
paradoxo,
terumque
pondere,
dicturus
es¬
sem;
apud
veteres,
&
iuniores
modernos
autem
offenderem
neminem
adiutorem,
Deum
seriò
invocavi,
ac
etiam
propitium
inveni.
(4)
Statui
itaque
antequam
scribe¬
rem
invocare
Logicen,
ut
per
suas
mihi
definitiones,
morborum
essentias
demon¬
stret:
per
divisiones
verò,
species,
atque
alteritates
illorum;
Ac
tandem
per
Argu¬
mentationem
causas,
proprietates,
media,
atque
remedia
suggereret,
cognoscendi
atque
sanandi.
Sed
ad
meas
acclamatio¬
nes,
etiam
in
os
ejus
factas,
surda
fuit,
stu¬
puit,
nil
audivit,
muta
mansit,
nec
mini¬
mum
iuvit
me
miserum.
Quia
tota
impo¬
tens,
sine
sensu.
(5)
Dein
igitur
in
subsidium
vocavi
scholarum
auscultationes
Physi¬
cas.
Tria
nempe
illarum
jactata
principia,
causas
quatuor,
fortunam,
Casum,
Tem¬
pus,
infinitum
vacuum,
motum,
imò
&
monstrum.
Vndè
tandem
detexi
totam
Physicam
verè
monstrosam:
Habentem
initia
ficta,
falsa,
ludicra,
non
principian¬
tia,
multò
minus
vitalia,
in
conspectu
"Re¬
gis
cui
omnia
vivunt":
Causas
item
non
cau¬
santes.
Phantastica
quoque
entia
Ratio¬
nis,
milleque
absurditatibus
obsepta
do¬
gmata
obtrudentem.
In
quibus
ne
vesti¬
gium
ullum
naturae
adhuc
integrae
reperi:
multóque
minus
defectus
ejusdem,
alte¬
ritates
ve
facultatum,
aut
functionum
vi¬
talium,
Yyy