855
552 ORTUS IMAGINIS
nitidè ablatis productis morbosis. Nam
etsi subinde tam contenta, quàm conti¬
nentia vitiet: attamen Archeus reservat
sibi solitarium vitium, impressum, quo o¬
mnem procellam ad lubitum concitat.
Morbi tandem, quos quarto loco voco
sub robur inaequale, sunt innati, vel ade¬
pti. (19) Et quia robur dicunt, palàm quoque
subter potestates se scripserunt. Difficile
autem semper fuit in natura, singulis or¬
ganis desideratum robur, absque aliquo¬
rum querela partiri: quin perpetuò u¬
num alteri praevaleat, debiliusve sit. (20) Ad
quam equidem non defluunt, aut decur¬
runt, ex insonte capite humores, vel muc¬
cosa recrementa: prout alioquin in scho¬
lis, fictitiis humoribus atque Catarrhis
tributum est. Quin potiùs insitus debilio¬
ri parti Archeus, distributionis penuriam
advertens, & iniustitiae inaequalitatem
sentiens, fit querulus, ac seditiosus, velut
in novercam. Cujus in passionis ideas
cum aliò mittere non sit opportunum, in
seipsum tetricus torquet, tristitiaeque ef¬
fectus in suis digestionibus parit. Ergo
ipsamet seminalia morborum initia in
diversos fines distrahuntur, licet unico
subiecto immediato inhaesionis gliscant;
quia recipiuntur per modum recipientis.
Id est, humani corporis, partiumque di¬
versitate, difformitatem in mansionibus
sustinent. Quin etiam Archeus ipse pro
motuum diversitate variam concitat sym¬
ptomatum supellectilem. "Spiritus" (in¬
quit Hippocrates) "tres in nobis motus" fecit,
"intrò, extra, & in circuitum:" secumque mo¬
vet, & transmutat singula, etiamdum or¬
dinatus est. In sui autem irregularitate
quicquid peregerit, suae ataxiae quoque
memores effectus edet.
ORTUS IMAGINIS
MORBOSAE.
1. Morbi descriptio per enumerationem abnegato¬
rum. 2. Quid morbus. 3. Vana Medentum
putatio de morbo. 4. Hospitium vitae est morbi. 5.
Probatur vis ideae morbosae per vegetabilia. 6. Per
Blas meteoron. 7. Ex praemissis probatur ideae Ar¬
chealis Blas in nobis. 8. Morborum sedes ordinaria,
9. Perturbationum imagines citantur. 10. Ex nonen¬
te meniali fit hoc aliquid. 11. Duplex idea morbifi¬
ca Archealis. 12. Ideae delatae ad cruorem. 13. Re¬
gula. Turis in medendo. 14. Cur Author servet vete¬
rum nomina. 15. Probativa idea solo Archeo fabri¬
cata.
Inauditam doctrinam entis
morbosi, à me promissam, iam
ad longum descripsi, ut me¬
dentes discant, fontaliter
morbum introspicere, & de¬
suescant seduci paganis opinionibus. (1) Qua¬
propter morbus non est qualitatum ele¬
mentalium quaepiam intemperies, ho¬
rumve è lucta continua promanans victo¬
ria, prout hactenus somniarunt Galeni¬
stae, nec item est morbus, unus è quatuor
fictis humoribus, crasim suam superans, &
quatuor elementis aequiparatus. Nec de¬
mum morbus est materia aliqua degener,
ab elementorum impressione suscitata.
Sed omnis materia excrementitia, vel est
nuda praecedens morbum materia, mor¬
bique ideò causa occasionalis: vel est
morbi productum, ab errore partium re¬
sultans, adeoque morbi effectus quidam
posterus: licet dein occasionaliter mor¬
bum alium suscitet, vel antecedentem
aliam causam foveat, augeatve. Nec de¬
mùm morbus est qualitas noxia, è vene¬
no aut contagio alterius, & nocuae mate¬
riae, pullulans. Veruntamen ista ejusmodi
peccata, accusant dumtaxat sui praesen¬
tiam: non autem effectum inde tantum
occasionaliter dependentem. (2) Est itaque
morbus, ens quoddam natum, postquam
nocua quaedam potestas peregrina viola¬
verit vitale initium, hujusque vim pene¬
traverit, ac penetrando excitaverit Ar¬
cheum, ad indignationem, furorem, me¬
tum, etc. quarum scilicet perturbatio¬
num