HUMANAM
DECUS
VIRGINUM.
645
esto,
quod
apud
eum
non
sit
ulla
causa¬
rum
prioritas,
sed
omnes
coincidant
in
u¬
nitatem,
apud
quem
omnia
tantùm
sunt
unum.
In
natura
pariter,
cum,
quicquid
fit
aut
generatur,
seminum
necessitate
fiat
aut
generatur:
adeóque
hactenus
sint
semina
rerum
primordialia
principia
&
causae
naturales,
agantque
ob
fines,
non
quidem
sibi,
sed
soli
Deo
cognitos:
neces¬
sitate
Philosophiae
Christianae
causa
fina¬
lis
locum
non
habet
in
natura:
verùm
duntaxat
in
artificialibus.
Adeóque
&
hinc
verificatur
(quod
alibi
sat
probavi)
Aristotelem
nil
minùs
quàm
naturalia
intellexisse,
suasque
Scholas
fefellisse
per
artificialia:
Estque
totus
impertinens
hoc
loco,
quod
artificialia
subter
catalogum
causarum
naturalium
reduxerit.
Imò
pe¬
nitiùs
introspiciendo
manet
Aristoteles
aequè
ridiculus.
Siquidem
aedificator,
an¬
te
finem
sive
aedium
figuram
ex
charta
factam,
praesupponit
cognitionem
loci,
acquisitionem
mediorum,
calcis
demum,
laterum,
lapidum,
lignorum
&
ferramen¬
torum:
quorum
mediorum
computatio
figuram
aedium
antecedit.
Adeóque
nec
etiam
finalis
(si
qua
sit)
causa
est
prima
causarum
artificialium
in
mente
autoris.
Stultum
est
itaque
inter
causas
naturales
recensere
ens
rationis,
ens
mentale,
sive
nonens.
Porrò
lubens
ad
metam
prope¬
râssem,
quam
de
vita
longa
mihi
propo¬
sui,
nisi
mors
intentum
filum
praescinde¬
ret,
prioritatem
suam
velut
remoram
in¬
tercalariter
praefigens.
Cujus
etiam
pa¬
radoxon
lubens
inter
arcana
detinuissem,
nisi
tractatus
de
vita
longa
jus
suum
à
morte
exigeret,
per
quod
naturaliter
in¬
gressum
in
hospitium
humanum
stabili¬
vit.
(4)
Paradoxon
certè,
inauditum
hoc
Dei
mysterium,
quodque
iccircò
humiliter
censurae
Ecclesiae
substerno.
(5)
Loco
propo¬
sitionis
autem
esto:
quod
Deus
non
fecit
mortem.
Id
enim
protinùs
intelligo
ne¬
gatum
pro
homine
duntaxat:
Nam
alio¬
qui
brutis
ante
creatum
hominem
iam
mors
destinata
erat
naturaliter,
&
quidem
ex
eadem
radice,
per
quam
mors
in
homi¬
nem
intravit.
(6)
Siquidem
pleraeque
belluae
non
nisi
mutuâ
vivunt
caede.
Denique
mors
hoc
loco
non
significat
nudam
se¬
parationem
animae
à
corpore,
ut
me¬
ram
privationem
designet,
ac
si
sensus
es¬
set;
quod
DEUS
non
fecerit
non
ens,
quod
mors
dicitur;
Nam
ejusmodi
enun¬
ciatio
esset
in
Sacris
ridicula.
Ipsum
nani¬
que
verbum
(fecit)
ejusque
negatio
idem
est,
ac
respicit,
quod
"ipse
fecit
&
facta
sunt".
Adeóque
ejus
negatio
dicit
entis
positivi
&
non
privativi
absentiam:
&
ae¬
qui
valet
huic
propositioni:
Deus
condi¬
dit
hominem
absque
inclinatione
ad
mor¬
tem:
nec
causas
in
eo
fecit
naturales,
qui¬
bus
mortalis
esset.
(7)
Denique
nec
Cacodae¬
mon
fecit
mortem:
"quia
non
est
inferorum
regnum
in
terra",
multóque
minùs
in
Para¬
diso.
Nec
potest
Satan
ullo
modo
mutare
essentias
à
Creatore
institutas,
eas
inver¬
tere,
abolere,
vel
occidere,
quas
Deus
fe¬
cisset
mortis
expertes.
Incepit
mors
in
nobis
à
Cacodaemone
quidem
suggesti¬
vè
&
excitativè,
modo
planè
per
accidens
&
externo:
Nec
potuit
producere
cau¬
sam
mortalitatis
in
subiecto
per
gratiam
creatoris
incapaci.
(8)
Itaque
si
nec
Deus
nec
Cacodaemon
facere
mortem
hominis
ef¬
ficienter,
ergò
à
sufficienti
partium
enu¬
meratione,
solus
homo
sibi
fecit
mortem,
causasque
sibi
applicuit
tanquam
ens
po¬
sitivum,
unde
mortalis
evasit,
&
mors
na¬
turalis
facta
sit.
Quod
namque
diabolus
non
potuit,
potuit
homo
habens
morien¬
di
possibilitatem,
non
autem
necessita¬
tem.
(9)
Erat
enim
in
possessione
immortali¬
tatis,
poteratque
non
mori,
si
voluisset,
quia
mors
erat
ipsi
contingens
liberum;
enim
verò
quia
corpus
Adami
opus
ha¬
bebat
arbore
vitae,
ideo
ex
parte
corporis
non
erat
absolutè
immortalis,
ideóque
&
alimento
indigebat:
erat
autem
futurus
immortalis
ex
gratuita
Creatoris
bonita¬
te.
Et
ille
qui
praeservasset
Adamum
à
morte
per
gratiam,
dotemque
ligni
vitae
de¬
derat,
eundem
quoque
à
quibuslibet
inju¬
riis
Nnnn
3