855
IOAN. BAPT. HELMONTII
758
instar circumierit; Curatur autem tutò &
celeriter, si sanguine cujusdam, qui semel
illo morbo laboraverit, foris vel tenuiter
locus inungatur. Nempe qui semel à mor¬
bo illo convaluerit, sanguinem nedum
balsamicum obtinuit, unde in posterum
ab eodem morbo tutus sit; verumetiam
eundem affectum curat in proximo, ejus.
que sanguinem cutaneo attactu, vi magne¬
tismi, in balsamum similem transplantat.
Dices, si magnetismus sit in usnea, fru¬
stra erunt reliqua. Respondent Medici,
quaedam esse principalia, alia verò minus,
aliqua esse contrarietates impedientia,
non nulla verò excitantia, quaedam quo¬
que augendo promoventia. Hanc scilicet
fuisse compositionis necessitatem. Quam¬
obrem prout fuit impertinens dicere.
Si usnea magnetismum habet, ergo pro re¬
liquis frustra exenteratur homo: Ita quo¬
que absurdum esset inculcare. Si usnea
per se non habeat sufficientem magnetis¬
mum, neque adeps, neque sanguis, &c.
Ergo neque toti composito inerit, is mag¬
nes unguento attributus. Cùm singula ne¬
queant adferre in compositionem, quod
antea in simplicitate non habebant: cogar¬
subinde tuas explere vices, & pro te cavil¬
lationes somniare; verumtamen debue¬
ras prius ex rusticis experimentis didicis¬
se, in compositione saepius novam atque
insolitam qualitatem emergere, quae in
singulis antea simplicibus latebat mini¬
mè: novisse nempe conveniebat, nec vi¬
triolum, nec gallas esse nigra: juncta ta¬
men atramentum efficere.
Obiicies rursus: si usnea in se magne¬
tismum custodiat, ex virtute mumiali os¬
sium, & coelestium orbita: ergo eadem non
ex solis craniis, sed ex ossibus quoque cae¬
teris sceleti, colligenda erit; ridiculum
& illud: quippe solo natura quoque sub¬
est; & piper recens in Italia plantatum,
idcirco hederam patrat. (51) Veratrum in Tri¬
dentino tractu, vi purgante orbum est. Et
papavera apud nos lethali qualitate pri¬
vata, utcunque patria nostra decuplo
gelidior quàm ipse Thebe. Ideo varia est
usnea, vario ossium solo succrescens. Si
etenim fulgur in tactis loculis nummos li¬
quefaciat, & ex decem sodalibus com¬
pressim assidentibus, unum de medio tol¬
lat e collidat; idque inquam non casu ali¬
ter; sed permissu ejus, qui ne frondem
de arbore injussam decidere voluit, con¬
tingat, & cujus solius ope, virtutes omnes
stabilitae sunt: non mirum quoque fuerit,
aliud usneae semen magneticum super cra¬
nium, & alterius classis super ossa coelitus
depluere caetera. Saltem os capitis valet
ad epilepsiam; non item ossa reliqua: tum
demum, cerebrum totum in cranio con¬
sumitur & liquescit, cujus liquoris (visce¬
ris inquam) irroratione continua, vires
cranium acquirit alias, quas aliis abesse os¬
sibus animadvertimus.
Novi satis contradicentium mores.
Cùm enim nil in rem ipsam momenti ha¬
bent amplius, contumeliosiores fiunt, &
in hominem impingunt: quocirca dicet
fortassè aliquis. Magnetismum esse quid
novum, à Paracelso solo inventum: eum
autem fuisse hominem improbum & igna¬
rum. Tum quod si fuisset uspiam talis
virtus naturalis, illam non tot saeculis
occultam stetisse, & exspectasse in adven¬
tum Paracelsi.
Respondeo quoad scommata, & multo¬
rum subsannationes, in virum Germaniae
decus instillata, ne nuce quidem digna
esse, & asserentem eo ipso reddere indi¬
gniorem: utpotè qui nedum vivos, sed &
mortuos iudicare annititur. Nam quae de
literis, sapientia, adeptisque donis per¬
hibent ejus monumenta, non est quod
impar laudem ego, qui neminis encomi¬
um suscepi: sed res ipsas trutino. Est ita¬
que obiectio superbia sua sterilis, quae ni¬
mirum praeter vivos & mortuos, etiam
DEUM ipsum iudicandum assumit: non
debuisse nempe in Paracelsum; sed in ali¬
quem alium (Jesuitam fortè) infudisse,
nec seculo Theophrasti, sed citius multo,
aperuisse tantam naturae consonantiam:
atqui