Acto.
7.
22.
2
Examen
sententiae
Parisiensis
scholae
Principio
non
fingendum
est,
quid
quisque
&
qualem
velit
Alchymiam
esse;
quaeque
ei
praece¬
pta
&
partes
attribuere.
Non
est
hoc
in
arbitrio
nostro;
sed
ponendum
autoritate
&
iudicio
tum
in¬
uentorum
sapientum,
tum
excultorum
propagatorumque
in
suo
subiecto
versari
eam;
his
vti
princi¬
piis,
his
constare
praeceptis,
hac
methodo
exornari,
quae
ei
assignarunt
artifices,
comprobauitque
vsus
magister
rerum,
&
consequens
seculorum
assensus
experientiaque
confirmauit,
quaeque
commen¬
tariis
&
voluminibus,
aut
etiam
traditione
ad
posteros
peruenerunt,
deincepsque
sunt
peruentura
stante
rerum
natura,
&
commerciis
hominum
disciplinarumque
cultura.
Genuina
eius
&
homoge¬
nea
ab
alienis
&
heterogeneis
vi
legum
scientificarum
sunt
separanda,
nec
quicquam
admittendum
quod
violare
dignitatem
synceritatemque
eius
possit.
Cum
ergo
ab
initio
statim
deprehendatur
praeter
caetera
potissimum
in
metallicis
elaborasse
ita,
vt
non
tantum
naturam
mineralium
huius
praesidio
inuestigauerint
sapientes,
verum
etiam
multis
modis
eorum
separandorum,
repurgandorum,
&
iudicandorum
rationem
inierint,
descripserintque
quanquam
opera
sordidiora
commiserint
seruitiis,
tamen
scientiae
possessionem
&
autoritatem
reti¬
nuerunt,
non
minor
e
iure,
ac
Medici,
qui
manuum
labores
ab
ingenua
contemplatione
&
praxi
lon¬
gius
discedentes
famulitio
cuidam
suo
crediderunt.
Quocirca
sicubi
metallica
elaboratio
industria
inuenitur
ibi
Alchymiae
sapientis
aliquod
praeceptum
venari
licebit.
Iam
autem
in
sacris
literis
de
Thubalcaino
Lamechi
filio
legimus,
quod
fuerit
faber
aerarius
ferrariusque,
qui
ex
aere
fertoque
hu¬
iusmodi
opera
procuderit.
Aes
&
ferrum
sponte
ex
terra
non
ita
existunt,
vt
fabris
statim
possint
esse
materia.
Praecessit
itaque
ars
metallurgica
ferri
&
aeris
excoquendi,
quae,
quam
sit
operosa,
qui
igno¬
rat,
ex
libris
Georgii
Agricolae,
vel
etiam
metallurgorum
officinis
cognoscat.
Ars
non
est
sine
praece¬
ptis,
quae
ratione
&
experientia
constant,
vsuque
comprobantur,
vt
vt
ab
initio
ea
sunt
rudiora.
Con¬
cludimus
ergo
nos
si
non
totam
artem
ab
aetate
Lamechi
ante
diluuium
viuentis
incipere
possumus.
tamen
magnam
partem
inde,
&
rudimenta
caeterorum
posse
repetere.
Nec
est
verisimile,
in
caeteris
metallis
&
mineralibus
non
fuisse
tunc
elaboratum.
At
de
auro
aliísque
metallis
iudicandis,
de
sale
faciendo,
caeterisque
iam
ab
antiquo
apud
Gebrum
&
alios
inuenimus
inter
Alchymiae
essentialia
do¬
cumenta:
sit
ergo
hoc
primum
antiquissimae
artis
argumentum:
Post
diluuium
vniuersale
alii
aliun¬
de
eius
originem
(ita
enim
appellamus,
cum
aliquid
seu
plane
nouum
inuentum
est,
seu
post
aboli¬
tionem
aut
casum
restauratum,
vel
etiam
ita
excultum
auctumque,
vt
nouum
videatur,
&
hinc
et¬
iam
conditores,
autoresque
vocamus
eos,
qui
isti
labori
operam
principalirer
accommodarunt)
auspicantur.
Peritiores,
quique
propius
in
veritatem
collimant,
ad
HERMETEM
(aliquibus
Ara¬
bem,
vnde
in
Aegyptum
venerit;
aliquibus
etiam
natione
Aegyptium)
retulerunt,
qui
coaetaneus
Mosi
Ebraeo
duci
populi
Israëlitici
&
legislatori
circa
annum
mundi
24
3
4.
floruisse
traditur.
Huius
est
tabula
Smaragdina,
de
opere
lapidis
Philosophorum,
serius
detecta,
quam
facta,
in
cuius
calce
autor
se
nominat
Hermetem
trismegistum
qui
habeat
tres
partes
Philosophiae
mundanae;
putare
li¬
cet
Solis,
Lunae
&
Venti
seu
Metcurii
symbolis
designatas.
Tribuunt
eidem
Pimandrum
&
alia
nonnulla.
Galenus
vidit
librum
de
herbis
triginta
sex
horoscoporum,
inter
quas
etiam
quaedam
Aetos,
seu
Aquila.
Falso
quidem
is
iudicauit
ascribi
Hermeti
librum
istum:
&
astipulantur
recentes,
Sed
fieri
potest,
vt
Galenus
errauerit,
non
attendens
libros
quosdam
fuisse
exotericos,
quosdam
commentarios,
qui
in
secretis
istorum
Philosophorum
diu
manserunt,
non
publicati,
nisi
aliquo
casu,
vt
colligitur
etiam
ex
Bulcasi
in
oleo
lateritio,
&
Mesue,
imo
interdicto
sapientum
de
non
vulganda
arte.
Falso
itaque
potuit
Hermeti
populariter
lecto
attribui,
sed
non
in
arcanis
versanti,
ta¬
metsi
aliquis
inde
protraxerit.
Sane
vox
Aquila
non
ignota
est
Chymicis
symbolice
res
suas
enun¬
ciantibus,
videturque
irrisus
ille
herbarum
liber,
quia
parabolicus
aut
hieroglyphicus
(qui
inique
omnia
aestimant
magicum
vocant
malo
sensu
inuitati
Plinii
iudicium
non
satis
prouidum)
non
erat
de¬
captu
plebeio,
vti
nec
non
commentarii
plurimi
inter
manus
multorum
versantes.
Riolanus
cùm
in¬
censurae
suae
libellis
ad
hunc
locum
peruenit,
putat
Mosen
Ebraeum
fuisse
illum
Hermetem,
miri¬
ficaque
inde
portenta
ducit.
Num
Moses
professus
sit
aut
didicerit,
exercueritque
vnquam
Alchy¬
miam,
nullo
constat
autore
liquide.
Si
Chymia
fuit
inter
arres
Aegyptias
isto
tempore,
vti
consenta¬
neum
est,
nisi
quis
velit
ex
Chaldaea
&
Arabia
tunc
primum
illatam
fuisse
ab
Hermete
ita
vt
ad
Mosen¬
non
peruenerit,
iam
profugum,
&
post
reuersionem
diuina
vocatione
occupatum;
Moses
autem
eruditus
est
omni
sapientia
Aegyptiorum,
vt
est
in
actis
Apostolorum,
sciuerit
sane
eam.
Atqui
nu¬
spiam
legitur,
descripsisse
aut
propagasse,
nec
sententiae
Pimandri,
quaeque
Hermeti
tribuuntur,
Mosen
sapiunt.
ANNO
MVNDI
2714.
Expeditio
argonautica
in
colchidem
ad
tollendum
aureum
vellus,
quod
plutes
eruditi
iudicant
fuisse
membranam
artis
auri
faciendi,
instituta
fuit.
Vnde
patet,
non
in
Aegypto
haesisse
Alchymiam,
sed
in
caeteras
quoque
gentes
sese
distribuisse.
Temporibus
Artaxerxis
Regis
Persarum
&
Hippocratis
circa
bellum
Peloponnesiacum,
quod
ceptum
est
ab
Anno
Vrbis
300.
vel
Mundi
3537.
vixit
Democritus,
cuius
adhuc
hodie
manibus
Studiosorum
teritur
de
lapide
Philosophorum
libellus.
Plinius
vidit
eius
alia
quoque
opera,
inter
quae
liber
Chirocineta
de
herbis
quibusdam,
&
alius
de
auium
colloquiis,
quae
ille
putat
esse
magica,
cùm
potius
partim
naturae
historiae
sint,
vt
de
Gelo¬
tophylli
etc.
partim
symbolicae
seu
hieroglyphicae
tractationes,
quales
etiamnum
ostenduntur
in
ope¬
ribus
antiquissimis
Aegyptiorum,
quae
sculpta
cernuntur
literis
hieroglyphicis,
quorum
&
Lucanus
meminit
cum
scribit:
"Sculptaque
seruabant
magicas
animalia
linguas:"
Item
Salomon
traditur
peculiaribus
libris
comprehendisse,
suntque
vestigia
quaedam
in
Prouer¬
biis,