5
contra
Alchymiam
latae.
dio
medicinae
gremio)
&
detegunt.
SAPIENTES
"tibi
omnino
legendi
&
imitandi,
si
famae
illorum
maximo
es
cupidus."
(vetus
translatio:
Hos
quoque
aggredere
rei
huius
cupidus
tam
famosae
cum
illis:
Celebres
nimirum
&
artifices
&
artem
eorum
vocat,
hortaturque
eos
auscultari,
tanto
dissimilior
te
&
schola
tua)
collige
hinc
artem
ante
Mesuem
fuisse
&
constitutam,
&
in
literas
relatam
tantaque
in
authori¬
tate,
&
dignitate,
vt
Medici
suos
discipulos
ad
eam
discendam
ablegarint.
Si
discenda
fuit,
necesse
est,
vt
alicubi
fuerit
docta,
idque
non
à
sufflonibus
plebeis,
&
his,
quos
tu
cùm
schola
tua
infra
omnes
et¬
iam
bipedum
vilissimos
abiicis,
sed
Syluio
vestro
(si
vestro)
teste,
sapientibus.
Idem
Mesue
de
rectific.
me¬
dic.
c.
I.
"Sapam
quoque
aut
syrupum
rosatum,
quibus
incoctum
sit
scammonium,
propinamus
id
quod"
PHILOSOPHI
"appellant
separationem
rei
secundum
speciem
à
re,
quae
est
secundum
materiam"
(hoc
est,
inquit
Syluius,
formae
&
virtutis
specificae
è
materia
transsumptionem.)
Mox
pag.
27.
"Nec
tamen
omnium
medicamentorum
virtus
sola
in
eum
liquorem
cui
infunduntur,
transit,
sed
quorundam
aliqua
etiam
substantia.
Interdum
vna
facultas
separa¬
tur
ab
altera,
vt
Rhab.
&
Myrrobal.
in
fusa
virtutem
deiectoriam
liquori
transmittunt,
astrictoriam
retinent.
Item
c.
2.
de
myrrobalanis:
Sunt
quidam,
qui
separant.
In
eis,
quod
est
secundum
speciem
ab
eo,
quod
est
secundum
materiam:
Est
&
modus
solennis,
etc."
Vocat
id
opus
MAGNI
MAGISTERII.
Vide
annotationes
Marini.
Item
c.
3.
de
re¬
ctif.
medicam.
Legantur
&
illa,
quae
in
oleo
philosophorum
referuntur
admodum
magnifica
&
praeclara.
"Ap¬
pellatum,
id
est,
oleum
sapientiae
&
perfecti
magisterij
Benedictum,
diuinum
sanctum:
quod
Bulcasis
dicebat
ex
philo¬
sophorum
secretis
promptum.
Nimirum
Alchymia
olim
PERFECTVM
MAGISTERIVM
nominabatur,
&
sapientia
quaedam,
vnde
&
Geber
de
summa
perfectionis
appellationem
sumpsit,
comprehendentem
tum
metallorum
consi¬
derationem,
tùm
variarum
medicinarum
arcano
modo
conficiendarum
praecepta
honestissima,
vtilissimaque
fuitque
in
Regum
&
Philosophorum
occulta
professione":
tantùm
tunc
temporis
aberant
sapientes
à
Riolani,
&
scholae
Parisien¬
sis
iudicio,
quo
volunt
medicina
carere
hoc
bono
posse,
&
ne
omnino
id
exulatum
mirtant,
Pharma¬
copoeorum
famulis
operationem
vtpote
indignam
MAIESTATE
Medici,
saltem
addicunt.
Sed
ope¬
rae
precium
est,
quid
Syluius
ille
quondam
excellentissimus
scholae
Parisianae
Medicus
in
illum
tracta¬
tum,
de
oleis
sit
praefatus,
in
lucem
protrahere.
&
prauis
istis
censoribus
opponere.
Oleorum
genus
quar¬
tum
(inquit)
à
SAPIENTIBVS
MVLTIS
"descriptum,
hodie
Chymistica
arte"
(imo
non
est
alia
hodie,
quàm
olim)
"magis
perficitur,
VIM
QUANDAM
IN
CONCRETO
ET
COMPOSITO
manifestante.
Haec
namque
ignis
vehementia
ex
liquoribus,
gummi,
resinis,
melle,
saccharo,
cera,
oleaginam
quandam
substantiam
SEPARAT
&
in
capitellum
attollit:
nec
minus
ex
plantis
pinguibus,
ligno
Guaiati
juniperi,
pini,
larice,
cedro
&
id
genus
aliis.
Praeterea
ex
Plantarum
atque
adeo
animalium
partibus
omnibus
ipsum
velut
GLVTEN
terreae
sub¬
stantiae
HVMOREM
INSITVM
pinguem
imputribilem"
(ne
fortè
putes
per
pturedinem
omnia
redire
in
Et
lementa,
vt
Logici
ex
peripato
concludunt)
"maxime
vi
ignis
SECRETVM
nunc
sursum
attollit
in
capitella,
vel
vtriculos,
nunc
deorsum
in
subiectum
aliquem
catinum
praecipitat,
REMOMNIBVS
ALIIS
REMEDIIS
PLANE
DIVINIOREM
si
Vlstadio
in
coelo
Philosophorum,
&
GEBERO
ET
VERITATI
credimus:
Quanquam
HODIE
sint
IDIOTAE
quidam
MAGNORVM
tamen
MEDICORVM
nomine
se
ven¬
ditantes
qui,
id
ipsum
ceuNVGATORIVM
CALVMNIENTVR,
vt
alia
prope
omnia
PVLCERRIMA
ipsis
ignota,
SOLAS"
(VT
VOCANT)
"RECEPTAS
scribere
nulla
tamen
ratione
scientibus.
Adde
quod
metalla
quaedam
Chymistis
in
calcem
versa
in
oleum
fundantur.
Sunt,
qui
terrea
quoquè
corpora,
vt
lateres
ignitos
o¬
leo
incoquunt,
vt
vires
oleo
ipsi
praestantissimas
acquirant."
Hactenus
Syluius,
qui
tamen
nec
ipse
probat
vulgares
nebulones,
qui
se
passim
solos
Philoso¬
phos
vocantes
obambulant,
&
crimina
potius
imposturasque,
quam
essentias
fabricant
&
obtru¬
dunt.
Nouit
ille
praeclarus
vir
arti
veram
laudem
relinquere,
impostores
vero
ex
merito
tractare.
Id
eoque
&
postquam
grauiter
in
hos
perorauit,
subiicit:
"Satis
sit
in
praesens
novisse
aquas
&
olea
Chymista¬
rum
industria
singulari
SECRETA
maximarum
esse
virium,
etc.
Et
mox
de
MESVE:
Fuisse
Mesuen
fa¬
ctionis
Chymistarum
studiosum,
loco
in
Antidotario
ista
non
pauca
plane
declarant,
voces
Chymisticis
solennes,
qualis
est
perfectum
magisterium
de
suo
lapide
philosophico
frequenter
dici
solitum,
&
sublimatio,
&
Alombicùm,
&
id
ge¬
nus
alia."
Idem
Mesues
in
historia
Rhabarbari
describit
EXTRACTVM
vsitatum
Regibus
INDIAE:
Videc.
8.
4.
item
aquam
rosarum,
ne
putes
in
oleis
tantùm
haesisse.
Habet
&
Rhases
illud
oleum
philosophorum
seu
sapientum
(Chymistarum
inquit
Manardus,
de
quorum
numero
&
ipse
fuit
Mesue)
vt
constet
hinc
quoque
artis
vetustas.
Interim
dum
à
Medicis
celebrata
fuit
pars
illa,
quam
inseruiit
medicinae,
altera
de
metal¬
lis
non
fuit
neglecta
adeo
vt
Geberus,
quem
volunt
circa
annum
partus
virginei
sexcentesimum
in
vi¬
vis
fuisse
eam
studiosissime
excoluerit,
inuentis
illustrauerit
suis,
oleis,
aquis
soluentibus
aliisque
auxe¬
rit
&
praeceptis
variis,
quae
cum
commentariis
edidit,
comprehenderit;
&
sic
effecerit,
vt
satis
elabora¬
ta
ad
posteros,
qui
etiam
nunc
legunt
libros
eius,
peruenerit.
Porro
habuit
haec
ars
professores
suos
celeberrimos
etiam
circa
annum
Christi
1258.
quo
Al¬
bertus
Magnus,
&
discipulus
eius
Thomas
de
Aquino
viguerunt,
itaque
in
ea
&
coeteris
quoque
par¬
tibus
naturae
praeter
Theologiam
elaborarunt
excellueruntque,
vt
ille
cognomentum
Magni,
hic
Di¬
uorum
numerum
sit
adeptus,
leganturque
eorum
monumenta
etiamnum
hodie.
Post
dimidium
ab
his
seculùm
successerunt,
Arnoldus
de
Villa
noua
sumus
Medicus,
Chymicus
ec.
&
Theologus,
qui
etiam
auri
facti
specimina
dedit,
&
destillatoriam
exornauit
auxitque
medicinarum
Albert.
Ma¬
formulis:
Chrysopoeian
vero
etiam
disciplina
literisque
exposuit:
Et
Reimundus
Lullius,
cuius
&
metallica
Chymia,
&
Medica
nulli
non
est
audita
erudito,
&
ad
huc
voluitur
explicaturque
industria
eorum
qui
vt
Mesue
loquitur
inquirere
&
manifestare
occulta
rerum
satagunt,
&
secreta
philosophorum
indagant.
Illustris
autem
fuit
Reimundus
Anno
Saluato¬
ris
1324.
Arnoldus
1311.
Vt
videatur
ille
vel
discipulus
huius
fuisse
vel
studiorum
socius.
Tan¬
to
vero
cum
successu
hi
docuerunt,
tamque
auide
recepta
&
exculta
fuit
Chymica
disciplina
in
Italia,
Ger¬
Bb
2
Alchymia,
aetate
Mesue
celebris
cum
suis
artificibus.
Videc.
8.
4.
Tamarindis.
c.
10.
de
rosis
c.
12
simp.
de
absinth.
ubi
Marini
an¬
notatio
Chy¬
micis
hono¬
rifica.c.
14.
de
fumaria.
c.
1
lib.
1.
de
med.
laborio¬
se
soluentibus
Item
c.
3.
7.
9.
II.
13.
14.
22.
etc.
Albert.
Ma¬
gnus.
Thom.
de
Aquin.
Arnold.
de
Villa
noua,
Reimundus
Lullius.