29
contra
Alchymiam
latae.
extracta
calidiora
sunt,
quam
vt
conueniant
febrientibus,
nec
est
acutus
morbus
sine
febre.
Nos
cathartica
cùm
delectu
purgantia,
quia
calida
temperamus
refrigerante:
Vos
cum
aqua
vitae
parando
extractum
calorem
augetis
calore."
Item
"praestat
infusum,
quam
extractum:
quia
praeparatio
Chymica
longior
est,
operosior
est,
carior
est,
minusque
efficax
quam
nostra.
Ergo
inutilis.
Item
nostra
praeferenda,
quia
vetera,
vestra
noua,
nostra
vera,
vestra
salsa,
veritas
est
filia
temporis,
noua
ad
tempus
placent,
negliguntur
cum
amiserunt
gratiam
nouitatis,
vt
Chymia
ad
hunc
diem
con¬
tempta:
Et
tempus
monstrauit,
inutile
esse
inuentum:
Item
antiqua
praeferenda,
quia
ordinaria
&
potiora,
&
pur¬
gantia
quidem
sufficiunt
praeparandis
&
purgandis
humoribus:
Alterantia
vero
vetera
ideo
accommodatiora,
quia
ad
vsum
praestabiliora.
Aut
frigida
aut
calida
sunt
destillata.
Neutra
apta
ad
alterandum:
Calidum
enim
calidius
ef¬
ficitur,
frigidum
incalescit:
Item
refrigeratio
&
calefactio
fit
materialiter:
quia
hae
vires
pendent
à
materia
certo
mo¬
do
temperata:
At
haec
temperies
si
non
perit,
satem
minuitur
destillatione.
Manet
autem
integra
in
succo
&
decoctò.
Facile
ergo
carebimus
medicamentis
Chymicis.
Ita
de
qualitatibus
secundis
se
res
habet
emolliendo
vel
indurando,
Vtrumque
fit
materialiter,
non
formaliter.
Ad
vtrumque
ergo
integra
commodiora
sunt
&
sic
praeferenda.
Item
aegri
à
nostris
remediis
maius
auxilium
sentiunt
quam
à
spagyricis,
vt
in
obstructione
mesenterii,
vbi
decoctum
praestat
destil¬
lata
aqua
vel
oleo:
quia
destillata
tenuia
sunt,
&
cito
euanescunt.
Heurnius
sanauit
colicam
decocto,
quam
non
potuit
oleo
anisi:
Et
guttae
paucae
destillati
non
possunt
omnes
subire
partes,
at
decoctum
subit.
Hoc
moratur,
donec
tota
ob¬
structio
sit
sublata,
destillata
praeteruolant.
Sic
viscera
inflammata
melius
sanantur
assumtis
&
admotis
refriger
anti¬
bus,
quàm
quinta
quaeuis
essentia,
quae
calore
adauget
ardorem.
Vbi
astringendum
est
melius
vsurpantur
integra
materialia,
quàm
spiritualia
extracta:
Et
cum
extractis
desit
crassamentum
materiale
quia
omnia
Chymica
sunt
à
fecibus
&
materia
purgata,
euenit,
vt
Chymia
sit
manca
praecipua
parte
medicinae,
vtpote
destituta
frigidis,
austeris,
acerbis.
Obiicitur
crocus
martis:
At
hic
non
est
Chymicum
inuentum,
sed
Medicorum
Hippocraticorum."
Haec
ita
prolixe
disputantur
vsque
ad
pag.
52.
apolog.
Hippoc.
à
pag.
39.
pag.
68.
&
69.
"aliud
recensetur
exemplo
auri
po¬
tabilis,
quasi
praeferenda
sint
integra
vetera,
quia
Chymica
preciosa
sint
&
suos
autores
adeò
non
possint
iuuare,
vt
si¬
nant
eas
in
miseria
perire,
omnes
ditent
promissis,
suos
mori
fame
permittant,
aut
in
crucem
agant
auri
Inani
cona¬
tu.
Item
impossibilia
aut
inania
sunt
Chymica
exemplo
auri
potabilis.
Non
enim
possunt
praestare,
quòd
pollicentur,
&
sunt
magni
precii.
Integrum
&
naturale
aurum
cardiacum
est.
Chymicum
non
est:
Rursus
à
viuis
potiùs
sumen¬
menda
medicamenta.
At
Chymici
ab
his
potissimum
sumunt,
quae
vixerunt
nunquam.
Illa
ergo
anteponenda:
Quod
pag.
73.
apol.
à
viuis,
spatet:
Quia
inter
symbolica
facilior
transitus:
Et
accedunt
propius
ad
naturam
nostram.
Ita
de
alimentis.
Hipp¬
Chirurgica
fors
meliora
Chymica
sunt.
Non
ergo
Chymica
simpliciter,
vtpote
cùm
duarum
classium
suffragiis
vincan¬
tur.
Quae
quaerunt
Chymici
in
mundo
medio
non
sunt.
Praeferenda
antem,
quae
sunt.
Illud
probatur
quinta
essentia,
quae
circa
nos
sit
nulla.
Pag.
81.
apol.
Hippoc.
si
Chymica
non
sanant
nisi
similitudine:
Sunt
inutilia,
quia
sanatio
est
per
contraria.
Destructum
integro
anteponendum.
Chymica
sunt
res
destructae,
quia
Vulcanus,
quo
parantur,
est
destructor
operum
naturae.
Naturam
natura
spoliatis
&
accidentariam
formam
in
locum
naturalis
introducitis."
Omnino
foecundum
est
hoc
argumentum
&
secum
trahit
plura
alia.
Nos
compendiose
instituamus
confutationem
per
syllogismos.
"I.
Schola
Parisiensis
suo
iudicio
praefert
Chymicis
decocta,
infusa,
expressa.
Haec
ergo
praeferenda,
Chymica
postponenda."
Negatur
sequi.
Scholae
Parisiensis
iudicium
hic
nullius
est
autoritatis,
quia
litigans
pars
non
po¬
test
esse
simul
testis
&
iudex.
Deinde
autoritas
non
recipitur,
nisi
artificum
peritorum,
prudenter,
&
sine
affectu
pronunciantium:
Item
si
sint
boni
honestique.
Vt
vt
sit;
de
caeteris
scholae
istius
Censor
imperitissimus
est
Chymiae.
Quid
mirùm
si
pronunciat,
vt
thamiris
de
pictura;
vt
hostis
de
hoste?
In¬
super
eliditur
autoritas
praesentium
autoritate
aliorum,
qui
in
eadem
schola
cum
laude
docuerunt,
eli¬
ditur
vt
Germanis
Gallis,
Italis
&
aliarum
nationum
Medicis,
Physicis,
&
aliis
secus
sentientibus.
"II.
Quae
antiqui
sunt
vsus,
&
vulgati,
exploratique,
ea
praeferenda
nouis:
Galenica
antiqui
sunt
vsus,
vulgatique
&
explorati
adeo
vt
etiam
aniculae
medicinam
facere
possint
tuto,
Chymica
vero
sunt
noua:
Galenica
ergo
sunt
praeferenda
Chymicis."
Dicimus
ad
maiorem:
Si
caetera
sint
paria.
Alioquin
iam
nos
oporteret
vesci
herbis
vt
ante
dilu¬
uium,
non
carnibus:
glandibus,
non
frumento:
Canibales
satiarentur
rectius
humanis
carnibus,
quàm
boum
&
sic
de
aliis
omnibus.
Discrimen
est
inter
το
ζην
simpliciter
ευ
ζην.
Minor
de
antiquitate
est
fal¬
sa.
Chymica
enim
&
ante
Galenum
fuerunt
&
cum
ipso,
&
post
ipsum,
si
non
καθ'
έκαστα,
at
κατα
γένη.
Et
eodem
argumentò
repudianda
essent
non
tantùm
omnia
Arabum
Galeno
ignota
medicamenta,
ve¬
rum
etiam,
quae
nouae
explorationes
inuenerunt.
Cumque
omne
compositum
denuo
sit
forma
no¬
uum,
scriptores
receptarum
omnes
à
Galeno
essent
reiiciendi.
Et
vae
tunc
sedentariis
in
schola
Pari¬
siensi.
Vos
ciues
Parisiani
attendite.
Hi
vestri
Medici
repudiant
Chymica
praetextu
Galenicorum
ve¬
terum,
interim
ipsi
sedentes,
&
nihil
nisi
nouas
receptas
scribentes,
quibus
necesse
est
fieri
nouum
me¬
dicamentum.
Rarissime
adhibent
etiam
compositum
vetus
solum.
Imo
quae
hodie
etiam
ex
vetustis
componuntur
hoc
ipso
noua
sunt
plaeraque,
quia
veterum
plurima
ignorantur,
cogimurque
substitu¬
tis
vti.
Quis
audet
gloriari,
se
vetere
vti
per
omnia
Theriaca?
si
vetere
vtimini
medicina,
cur
non
asse¬
quimini
gloriam
veterum:
Cur
nouas
formulas
auditis?
Cur
non
eo
argumento
omne
compositum
repudiatis,
quia
simplicia
compositis
sunt
priora,
antiquiora,
vsitatiora?
Quidam
contendunt
Gale¬
num
etiam
desiderasse
artem
nouam
segregandi,
voto
Galenico
ars
nostra
vetus
&
Galenica
est.
Quod
attinet
vsum
vulgatum,
exploratumque,
nihil
obstat
Chymicis;
quae
iam
sunt
exploratissi¬
ma:
sed
vtrumque
aliquod
majus
requirit,
nempe
non
tam
vulgarem
vsum
quàm
artificiosum
&
pru¬
dentem.
Vulgus
etiam
in
Rhabarbaro
peccat;
&
quidem
in
illis
Galenicis
longe
magis,
quàm
in
aqua
ardente,
&
aliis
destillatis,
quae
plurima
melius
facere
&
vsurpare
didicit
plebs,
quam
Doctores
scholae
aduersantis.
Imo
à
Chirurgica
fece
olea
stillatitia
peritius
vsurpantur
&
salutarius
multis
vetustis
com¬
positionibus.
Sed
de
his
non
ita
simpliciter
disputari
potest,
cum
multae
res
variare
queant
tutum
&
salubrem
Dd
2
Non
acutuo
sine
febre
morbus.
pag.
43.
apol¬
Hipp.
pag.
73.
apol.
Hipp.
Confutatio
Riolani
so¬
phismatum.