image71
image72
153
De
sceuastica
artis.
Amant
formas
rotundas
plaerique,
quod
accommodatae
sint
perfectioni
ad
exemplum
maioris
minorisque
mundi
&
monadis
hieroglyphicae.
Pro
eis
aliqui
polygonias
faciunt,
quibus
substernunt
quadratum
pedamentum,
aut
pentagonum,
hexagonum,
octaedrum,
plaeraque
pro
loci
opportunitate
&
arbitratu.
Imitare,
quod
tibi
suaserit
praesens
confilium.
Quas
iam
oculis
sublectas
vides
Sol
cubum
repraesentat,
Luna
quadrangulum
ετερμηκες.
Cubi
planum
fecimus
Rhombi
forma:
Tu
fac
quadratum
rectilineum.
aut
Rhomboides.
In
eo
vnicum
saltem
foramen
pinximus
pro
vno
catino;
si
placet,
tu
ex¬
prime
quatuor
aut
quinque,
ita
vt
per
medium
descendat
canalis
in
craticulam,
per
quas
prunas
deii¬
cias.
Circumstent
ad
angulos
quatuor
catini,
quod
maxime
tunc
fieri
potest,
cùm
in
officina
nullo
late¬
re
impingit,
sed
vndiquaque
liberum
habet
accessum.
Nihil
tamen
prohibet
posteriore
parte
parieti
cohaerere.
Pręterea
etiamsi
quatuor
sint
foramina,
non
tamen
necesse
est
tot
supponere
catinos,
si
vnus
sit
satis
amplus:
&
pro
hoc
nos
picturam
dedimus,
in
cuius
antico
vides
ab
angulis
paulatim
versus
craticulam
coarctatum
spacium
esse,
sigura
ouali,
iuxta
craticulam
ostio
peruia,
Super
illud
ostium
ab
arcu
duorum
digitorum
distantia
fundus
catini
definit.
Nos
quidem
ostio
assignauimus
tertiam
par¬
tem
altitudinis
ergasterii
&
foci;
sed
tu
in
tua
officina
sequere
rationes
tuas.
Tectum
planum
est,
ni¬
mirum
ex
tabulis
ferreis
quatuor,
totidem
faucibus
perfossis,
&
si
libet
addere
canalem
medium,
quo
loco
concurrent,
lunatim
excisa
debent
esse,
vt
circusum
exhibeant.
Aliter
pro
vno
vase
id
adaptabis.
Pro
ferreis
laminis
seruient
fictiles,
aut
etiam
testae,
&
lateres
plani,
nisi
velis
tectorium
inducere
ex
cae¬
mentis
vel
luto,
vel
vtroque,
quae
vt
sustententur,
trabes
transuersae
facient.
Cinerarium
duplo
humi¬
lius
est
foci
&
ergasterii
spacio.
Sed
in
re
manifesta
non
opus
est
verbis.
Itaque
nec
desudandum
est
in
abaci
explicatione.
Occurrent
suis
locis
variae
formae.
Varias
quoque
excogitare
&
adaptare
cogent
circumstantiae.
Ista
effigies
diplomatis
est
Aquarius
orthographia
fornacis
instructae
vsque
ad
Vulcanum.
A
Ci¬
nerarium.
B
Focus
cui
iungitur
ergasterium
ahenarium.
C
Aheni
collum.
D
Catinus,
seu
vas
continens
materiam.
Est
autem
abenum
aqua
impletum.
Vas
innititur
tripodi
connexo
abeni
fundo,
cuius
coronae
alligandum
vas
est,
aut
gryphis
iungendum,
vel
aliquo
pondere,
vt
circulo
plumbeo
praegrauandum.
E
Fundus
aheni
cum
sciagraphia
tripodis.
F
Orbis
li¬
gneus
aheno
insternendus,
ex
cuius
medio
fo¬
ramine
exerit
cucurbita
collum.
G
Vas
diplo¬
matis
continens
materiam.
Id
ex
argilla
potest
esse,
vel
metallo:
sed
ita
paratum,
ne
quid
pe¬
regrini
saporis
accipiat
decoctum.
Itaque
ex
plumbo
albo
faciunt,
vel
aere
plumbato,
vel
o¬
rychalco
stannato.
Fictile
si
est,
vitro
curant
il¬
lici,
&
solidari.
H
Operculum
hamis
instructum,
ex
quibus
dependet
materia
sacculis
lineis
inclusa,
vel
si
massalis
est,
à
filis
suspensa.
Nam
vtimur
in
chymia
diplomatica
hac
constitutione
in
macerationi¬
bus,
vaporationibus,
extractionibus,
etc
nec
raro
ex
ita
praeparatis
vaporatisque
feliciter
exprimimus
essentias.
Quod
si
metus
est,
ne
deficiat
vaporans
liquor
ante
perfectionem
operis,
lateri
canalis
adiun¬
gatur:
sed
oportet
commissuras
luto
aquatico
(quod
in
aquis
&
vaporibus
duret)
diligenter
munire.
Diploma
hamatum
cum
canali.
Marinus
in
Mesuen
commentatus
diplomaticum
balneum
vulgari
dedit
forma.
"Extruatur,
inquit,
fornax
apud
parietem
ex
la¬
teribus
crudis
vel
coctis,
in
qua
aeneum
vas
accommodetur
ita,
vt
non
fa¬
cile
dimoueri
queat.
Ferueat
in
eo
aqua,
huic
innatet
aliud
tenue
(sarta¬
go
vel
lebes
cum
materia)
vitreum
vel
aeneum
res
coquendas
continens.
Debent
ista
vasa
committi
per
laminam
aeneam,
vt
aquae
fumus
exhala¬
re
nequeat.
Verum
vt
aqua
perpetuo
caleat,
neque
cogamur
frigidam
cali¬
dae
affundere,
parieti
supra
fornacem
&
regione
diplomatis
vas
alterum
includatur
aquae
plenum,
quae
ab
eodem
fornacis
igni
per
tubulum
caecum
delato
incalescat,
à
quo
per
fistulam
calida
in
diploma
labatur.
Diploma¬
ti
Chymistae
alembicum
addidere,
atque
balneum
Mariae
totum
id
voca¬
runt,
etc.
Diploma
ait
veterum
Graecorum
inuentum
esse
ad
olea
confi¬
cienda,
quae
ignis
vim
nequeunt
ferre,
apogemata
coquenda
&
elixan¬
dum,
quod
ea
coctio
sit
similima
naturali,
&
medicamina
gustu,
odore,
aspectu,
gratiora
exhibeat,
&
minore
egeat
sumptu.
Haec
ille
in
Com¬
mentarie."
Diploma
Oo
4