image
80
image
81
image
82
161
De
sceuastica
artis.
CAP.
XXXI.
De
fornacibus
cuniculatis,
&
affinibus.
REsistendum
hic
nonnihil
est,
&
in
officinis
infectorum
&
eorum,
qui
colores
parant,
contemplan¬
dum,
fornaces
cuniculatas,
seu
in
quas
per
cuniculum
agitur
calor,
aut
ignis
additur.
Plinius
lib.
9.
cap.
38.
scribit.
"venam
purpurae,
addito
sale
triduo
maceratam
feruere
in
plumbo,
modicoque
vapore
torreri,
affusa
aqua,
&
ideo
longinquae
fornacis
cuniculo."
Quae
ratio
huius
fornacis
fuerit,
inquisiuimus
etiam
in
epistolis
&
pro¬
posito
balneo,
aut
sicco
calore
ansam
dedimus
ingeniis
&
cotem
porreximus,
cui
affricta
nonnihil
acu¬
tae
inuentionis
ederent.
Sed
relicti
hactenus
sumus,
cum
non
libenter
sese
demittant
in
sordidas
for¬
nacariae
disciplinae
tenebras,
ne
quid
inquinamenti
trahant.
Nos
sordidati,
atratique
iam
pluribus
fur¬
nis,
non
pigebit
denuo
perreptare
infectoriam,
&
resorptum
in
os
bolum
hunc
ruminare.
Inter
omnes
fornaces,
quarum
nobis
succurrit
species,
nullam
inuenimus
aptiorem
ad
istam
cuniculatam
formam
Acediâ.
Reuera
enim
haec
in
se
accenso
ignis
calore
non
fruitur,
sed
aliis
à
latere
positis
ministrat,
in
quas
immittit
spiritum
calidum
latere
pertuso
in
cuniculi
formam
secessumque.
Tales
sane
cuniculos
dicimùs,
cum
à
latere
adiguntur
ad
aliquid
inferendum
subducendum
ve
caui,
tanquam
ab
animali
cu¬
niculo
vel
gliribus
facti.
Sed
cum
longinquae
fornacis
cuniculum
nominet
Plinius,
oportet
nos
non
tam
breuem
constituere,
&
labra
labris
proxime
iungere,
verùm
collum
quoddam
interiicere,
per
quod
labens
calor
ad
cortinam
plumbeam
perueniat
debilior.
Id
dupliciter
fieri
potest,
vel
in
eodem
plano,
vel
foco
inferiore
&
subterranea
in
crypta,
sed
cortina
in
officinae
pauimento
collocata.
In
eo¬
dem
plano
sic
fere.
Cuniculus,
cuius
praefurnium
extra
laborato¬
rium.
Mars
Cuniculus
cum
turricula
in
eodem
conclaui,
&
puidem
fornice
in
caminum
educto.
Spiracula
vtrobique
sunt
iuxta
cortinam,
potestque
calor
conis
&
regulis
temperari.
Sin
placet
ex
erypta,
quemadmodum
opere
con¬
flandi
orychalci,
&
veteribus
balneis,
hypocausin
per
cuniculum
ad
cortinam
ducere,
huiusmodi
confingi
potest
dispositio.
Concipimus
mento
cry¬
ptam
vel
fornicem
Luna,
in
quo
hypocaustum,
eiusque
praefurnium
D.
Inde
ascen¬
dit
calor
rectà
ad
luterem
seu
abenum
C,
suo
furno
inclusum:
sed
oblique
per
cuniculos
ad
latera
A
&
B
vbi
in
pauimento
officinae
Sol
disponuntur
duae
corti¬
nae,
vt
permutari
vellera
possint,
prius
in
lutere
elu¬
triata.
Sunt
autem
furnis
sua
spiracula,
vt
admitti
ma¬
ior
minorve
calor
possit.
Proponat
aliquis
fortasse
talem
quoque
formam,
pro¬
ut
est
sagax
ingeniorum
na¬
tura
in
mechanicorum
in¬
uentionibus.
Sed
Pp
2