Ex.
13.
sect.
3.
2.
De
Gen¬
an.
6.
vide
Scalig.
exerc.
18
226
Comment.
Alchem.
Part.
I.
Lib.
II.
ignem
absque
nocumento
tractemus;
Et
consentaneum
est
sic
prunas
nos
tangere
citra
laesionem
posse,
atque
etiam
transferre
vasa
feruida.
Nam
si
cineres
substernas;
facile
manu
portaueris
prunas,
modo
illi
sint
frigidi.
Inter
munimenta
vasorum
multa
sunt
huiusmodi
artificia,
vnde
peti
possunt,
quae
con¬
ueniunt,
quo
pertinent,
mistura
aluminis
&
albi
ouorum,
quae
inducta
panno,
postquam
arefacta
est,
armatur
muria
spissa:
item
quae
fit
ex
auripigmento
(rubrica
potius
vel
minio,
vel
ochra
bituminea
alumine
&
aizoi,
seu
Semperuiuii
vel
Telephii
visco,
cui
addunt
aliqui
fel
taurinum.
Tantam
vim
esse
huius
linimenti
aiunt,
vt
impune
quis
possit
ferrum
candens
portare.
Tali
forte
vsus
est,
quem
scribunt
argentum
ex
fulminatorio
foco
cum
separaretur
è
plumbo,
caua
manu
innoxiè
hausisse,
in
quo
plus
fiduciae
est,
si
accedat
manum
agilitas,
&
celeritas.
Sunt,
qui
alumen,
magnesiam,
talcum
(seu
micam,
&
magnetin)
althaeae
viscum,
acetumque
componunt
in
eosdem
vsus.
Ex
Aponense
Scaliger
proponit
succum
mercurialis
&
portulacae,
quorum
mistorum
illitio
manùm
à
plumbi
liquati
feruore
defendat.
Falloppius
commendauit
Althaeae
succum
ouique
album;
Alii
calcem
miscent
aqua
stillatitia
Telephii,
vel
Solani,
vel
spermate
ranarum,
aut
aqua
eius
vel
ranarum
&
cochlearum:
addunt
succum
maluauisci
&
portu¬
lacae
manus
obunctas
toleraturas
ignem
affirmantes,
ita
vt
gestari
prunae
queant.
Idem
poterit
&
lac
vir¬
ginis
ex
aceto
&
lithargyro
apposita
calce
magnetidis,
vel
micae.
Albertus
etiam
totum
hominem
tuto
in¬
flammari
posse
persuasum
habuit,
si
se
oblinat
prius
maluauisci
succo
&
oui
candido;
hisque
siccatis
in¬
ducat
alumen
plumosum
seu
puluerem
amianthi:
vel
dilutho
aluminis,
cui
iterum
arefacto
aspergat
sulphuris
pollinem,
itaque
incensus
flagret.
Sed
nos
non
quaerimus
spectacula
ludicra,
potestque
chymi¬
cus
minus
sumtuose
manus
luto
vel
aqua
lutosa
armare,
quae
satis
erit
ad
operandum
citra
temeritatem,
potissimum
si
lithargyri
pollen,
&
aliquid
aceti
fuerit
additum.
In
Censu
ab
igne
defendentium
poni¬
tur
&
hyoscyamus,
psilii
mucillago,
Cydoniorum,
Althaeae
&
similium
cùm
aque
papaueris
vel
solani
in
viscum
deductorum;
&
aluminis
plumosi
seu
asbesti
calce
mistorum.
Quidam
annulos
constellatos,
nummosque
&
characteres
contra
flammas
appendunt.
In
Archidoxis,
magicae
Paracelsi
lib.
2.
signum
docetur
fabricari,
quòd
vocatur
sigillum
Leonis.
Ei
vis
contra
aestus
marbidos
asscribitur
&
febres,
di¬
citurque
ambusto
loco
impositum
mirabiliter
aestum
extrahere.
Est
autem
eius
materia
aurùm
purum.
Si
attrahit
feruorem,
gestatu
inutile
erit
contra
flammas.
Sin
mitigat
&
restinguit,
potior
caussa
fuerit
plumbi
hydrargyro
perliti.
Liquor
plumbi,
vel
calx,
aut
caerussa,
cum
aceto
&
oui
albo
si
contemperen¬
tur
cùm
viscedine
auenae,
ambustis
praeclare
succurrunt.
Sed
est
&
in
vilibus
magna
vis
medendi,
Itaque
coepe
cum
sale
tritum:
vel
aqua
saponis:
sperma
ranarum
adiecta
aqua
salsa:
mucillago
ex
radice
filicis
cum
aqua
rosacea,
&
stercoris
vaccini:
solutum
aluminis
ex
aqua
portulacae
&
discusso
ouorum
candido:
lenticula
palustris:
decoctùm
raparum
mistum
cum
viua
calce
vbi
subsedit:
mucillago
cydo¬
niorum
cum
cerussa
&
lacte,
praesertim
muliebri:
&
similia
innumera
plurimum
conducunt,
sique
sta¬
tim
in
principiò,
admoueantur,
non
sinunt
pustulas
exoriri.
Puls
ex
farina
auenacea,
momento
salis,
&
ouorum
albo,
addito
pauco
vnguento
rosaceo,
vel
de
althea,
aquarum
feruores
in
membro
tollit.
Sed
consulat
Thesaurum
medicum,
qui
in
ista
re
indiget
consilio,
tametsi
Chymicus
non
minus
ac
Rusti¬
cus
Catonis
domi
debeat
habere
praesidia.
CAP.
XVIII.
De
natura
frigoris.
Prigora
quoque
in
emolumentum
artis
vertit
Chymicus,
idque
variis
modis.
Nam
caloris
nat
uram
modumque
&
temperamenta
non
intelligit
exquisite,
ni
contrarium
eius
frigus
exploratum
habeat.
Eius
praesidio
praesentiaque
modos
dat
ignibus:
eo
certos
fines
limitesque
addit
operibus,
&
aliqua
magi¬
steria
circumscribit.
Frigoris
ope
coagulat,
densatque
aliquando:
nonnunquam
cogit
in
vnum
essentias,
&
separationes
exequitur
beneficio
gelu.
Quaerit
&
oblectamenta
miraculaque
in
oculis
vulgi
eiusdem
artificiosa
accommodatione,
vel
procuratione,
non
minus
sagax
lurconibus
vetustis,
qui
gulae
caussa
&
vt
suauius
inter
aestus
biberent,
cogebant
pocula
alienis
mensibus
rigere.
Monstrat
&
Medico
occasio¬
nes
per
frigora
sanandi.
Et
quae
quaeso
per
attenuationem
separata,
non
coire
denuo
frigore
analogo
facit?
sed
de
his
testabuntur
res
ipsae
Plurimae
sunt
alborum
philosophorum
de
isto
quoque
digladiatio¬
nes,
quae
non
raro
impinguntur
in
Chymicos
quoque
vt
diiudicare
possit
verum,
&
à
se
suaque
arte
depel¬
lere
calumnias,
operae
precium
est
frigorum
naturam
cognouisse.
Ea
intelligitur
ex
calore.
Illustrant
e¬
nim
se
mutuo
contraria:
Et
est
contrarium
contrarii
consequens,
non
minus
ac
utriusque
disciplina.
Quo¬
circa
etiam
minus
verborum
requirit
haec
tractatio.
Frigus
priuatione
caloris
definit
philosophus
non
vno¬
in
loco,
sicut
nigrum
priuatione
albi,
in
subiecto,
quod
calidùm
esse
poterat,
&
album.
Est
enim
calor
vt
forma
Scalig.
exerc.
&
Entelechia.
Huius
contrarium
in
principiis
στέρησις,
Et
calori
frigus
contrarium
est.
Sed
intelligendum
est,
neutiquam
esse
solam
in
sublecto
vacuitatem,
quasi
frigus
sit,
absentia,
defectusque
caloris
in
materia
habili.
Est
enim
ἐνεργήτικόν
τι,
&
aliquis
etiam
actus
ipsum.
Itaque
&
2.
de
part.
an
2.
Principium
elementorum
vo¬
catur:
Et
aliqua
natura,
non
priuatio,
in
iis,
quorum
subiectum
est
calidum
per
affectionem
seu
passionem.
Quod
a.
modo
priuatio
dicatur,
modo
negetur,
euenit
ob
aequiuocationem
τῆς
στερήσεως
de
qua
in
5.
me¬
taph
22.
Et
in
10.
cap.
3.
innuitur
quandam
perfectam
esse,
quandam
imperfectam:
cumque
contrariorum
alterum,
quae
è
regione
ex
aduerso
sibi
semper
opponuntur,
in
comparatione
ad
alterum
se
habeat
vt
defectus
&
potentia
alterius,
veluti
vitium
ad
virtutem:
comiteturque
vnius
positionem
alterius
destructio,
euenit,
vt
id
quod
negationi,
&
passioni
vicinius
est,
propter
adhaerentem
priuationem,
item
vocetur
priuatio,
cùm
non
mera
negatio
sit,
sed
vna
forma
in
prioris
depulsi
locum
inuecta
per
alterationis
modum
in
sub¬
iectò
vtriusque
susceptiuo.
Est
tamen
vt
alicubi
ad
simplicem
priuationem
accedat
propius,
vt
in
vmbra
excluso
radio
actum
caloris
inferentem.
Vulgus
vocat
qualitatem
tactilem
primam
actiuam
aduersam
calori
primum,
vnde
sensus
frigide
afficitur.
In
2
de
ortu
&
interitu,
tex.
8.
scribitur
frigidum
coniungere
&
con¬
gregare
homogenea
simul
&
heterogenea,
quae
res
eandem
quaestionem
habet,
quam
supra
in
calore
excussi¬
mus,