Vasa
terrea
vitrata
in¬
tus,
proban¬
tur
prae
vi¬
treis.
Fictilia
lapideae
soli¬
ditatis,
quae
etiam
acer¬
rimos
spiri¬
tus
retinent,
meliora.
image
135
300
Comment.
Alchem.
Part.
I.
Lib.
IV¬
concrescere.
Quocirca
vtilius
est,
vt
pet
rostrum
sinantur
elabi,
quo
sicci
constentiam
acquirant.
Vas
sublimatorium
in
volatilioribus
est
altius;
in
grauioribus
humilius;
&
interdum
ita,
vt
cucurbitae
col¬
lum
quoque
cineribus
vel
arena
sit
obrutum
vsque
ad
limbum
alembici.
Vtrobique
eminere
extra¬
furnum
debet,
vt
alembicus
sit
in
frigido
aere.
Aliàs
non
coagulant
spiritus,
sed
se
subducunt.
Collo¬
catur
in
cineres,
vel
arenam
altius,
profundius,
pro
materiae
quantitate.
Cum
fundus
nudo
igni
expo¬
nitur,
tabula
excisa
perforataque
distinguitur:
sed
satius
est
vti
arena,
vel
scobe
ferri.
In
plaerisque
sub¬
limationibus
fit
repetitio
operis.
Quae
enim
eleuata
sunt,
exempta
redduntur
capiti
mortuo,
&
cum
eo
trita
iterum
sublimantur,
donec
placeat
sublimatum,
&
vniuersa
essentia
sit
extracta.
Sequitur
cor¬
rectiò,
quae
item
potest
esse
sublimatoria,
&
sic
sublimatio
alio
consilio
instituitur,
nempe
coniunctio¬
nis,
seu
vnionis,
exaltationis,
rectificationis,
vel
etiam
fixionis.
Quidam
ita
calces
quaerunt
volaticas,
vt
possit
sublimatio
etiam
pro
calcinatione
&
tritione
esse.
Caput
mortuum,
quod
solubilia
humore
habet
corpora,
tam
diu
relinquitur
in
vase,
donec
concipiat
à
frigido
humidoque
aere
humiditatem,
vel
irrrigatur
pauca
aqua.
Inde
eximitur.
Quae
fusilia
sunt,
ef¬
funduntur
adhuc
calente
fundo.
Sed
in
aperiendo
cautùs
sit
laborans,
ne
perniciosos
trahat
halitus.
Ita¬
que
vbi
periculum
est,
non
fit
apertio,
antequam
totum
bene
refrixit.
Sed
de
his
in
Alchymia
plura,
nec
praxis
pauca
admonebit.
Quod
ad
dispositionem
formalem
sublimationis
attinet,
variis
ea
solet
modis
institui.
Est
vna
per
alembicum
caecum,
in
vertice
tamen
pertusum
aliquando,
aliquando
plane
solidum:
alia
per
ro¬
stratum.
Pro
alembico
vsurpantur
etiam
ollae,
&
cucurbitae:
idque
simpliciter,
aut
multipliciter.
Nam
interdum
plures
alembici
vel
ollae
coniunguntur,
alteraque
alteri
imponitur,
ad
quaternarium
vel
se¬
narium
vsque
numerum.
Inferior
in
vertice
pertusa
est:
summa
exile
foramen
in
latere
habet;
vt
spiri¬
tus
incoagulabiles
se
proripiant.
Ita
fit
sublimatio
recta
in
sublime,
quae
distinguitur
tamen
etiam
spa¬
ciis,
amplitudine
&
altitudine
vasorum.
Alia
est
in
latus,
vel
vnùm,
vel
vtrumque,
vbi
pro
alembico
mi¬
nistrat
cucurbita.
Possunt
&
aliae
differentiae
excogitari;
sed
istae
sunt
communiores.
In
Saracenotum
Persarumque
scholis
Medicis
&
Chymicis
multi
vsus
fuisse
sublimationem,
non
tantùm
transmutato¬
ria
de
lapide
indicat,
sed
&
medicamina
plura
ex
arsenico,
sulphure,
hydrargyro,
etc.
Fuit
tunc
appara¬
tus,
vt
colligere
licet
exemplis,
hic:
Trita
res
&
commista
cum
additamentis,
aluteli
includitur.
Forma
Alutelis
est,
inquit
Bulcasis,
(intelligit
totam
dispositionem
vasorum:
aliàs
Aludel
sublimatoria
est
cu¬
curbita)
"vt
patella
terrea
perforata
accommodetur
ollae"
(cucurbitae,
matulae,
etc.)
"iuxta
orificium,
&
luto
astrin¬
gatur"
(hoc
est,
matulae
adaptandus
est
orbis
terreus,
vt
ex
eius
medio
promineat
collum;
extremitates
vero
furnum
tangant:
si
fornax
quadrata
est,
laminam
quoque
talem
esse
decet.)
"Patella
haec
porro
furno
paruo
applicetur,
itemque
luto
sapientiae
coniungatur:
inde
in
ollam
inferatur
materia,
&
imponatur
paropsis
vitrea"
(alembicus)
"iuncturaeque
inducantur
ferrumine,
ne
quid
expiret.
Ita
constructo
furno
&
aludele,
ignis
accenditur,
&
regitur
sex
horis,
quibus
sublimatio
peragitur.
Tandem
cum
refrixere
vasa,
detergetur
sublimatùm,
&
caput
mortuum
abraditur."
Qui
nobilius
sublimatum
expetit,
bis,
ter,
quaterve
id
remiscet
fecibus,
iterûmque
in
sublime¬
agit,
praesertim
si
est
res
mercurialis.
Interdum
intra
duas
patellas
terreas
absoluitur
opus.
Haec
&
simi¬
lia
docet
Bulcasis.
Quomodo
Geberus
&
alii
instituerint
sublimationes,
partim
notum
est
ex
ipsorum
libris,
partim
à
nobis
explicatum
in
Epistolis,
&
Alchymia.
Nunc
formas
quasdam
vasorum
propo¬
nemus.
Venus
Sublimatorium
caecum:
Sublimatorium
rostratum.
A
cinerarium
.
B
pyriaterium.
C
spi¬
racula.
D
orbis
terreus
excisus
in
medio.
E
col¬
lum
matulae;
&
est
fistula
terrea,
cuius
duplem
forma
seorsim
repraesentatur
literis
H.
&
K.
Foi¬
ma
H
amplectitur
matulae
collum,
eique
foris
agglutinatur;
sed
K
desinit
in
limbum
excisum,
qui
inseritur
in
matulam,
quam
tunc
intus
opor¬
tet
simili
limbo
instructam
esse,
vt
superficies
ca¬
uitasque
interna
fiat
aequalis;
Aliàs
prohibebitur
ascensio
per
latus,
&
impedimentum
spiritibus
obiicietur,
quin
haerebunt
in
extante
margine,
nec
eleuabuntur
ad
operculum.
Non
autem
tan¬
tùm
per
mediam
capacitatem
sursum
feruntur,
sed
&
repunt
per
latera,
quibus
veluti
per
viam
ducuntur
&
diriguntur:
nonnunquam
etiam
ac¬
crescunt
more
pruinae.
F.
capitellum
seu
alembi¬
cùs
caecus
foratus
in
vertice,
vt
spiritus
humidi¬
exeant;
&
deinde
baculus
M.
inseratur
ad
explo¬
randum
sublimationis
progressum,
praecipitandumque
deorsum,
quod
haerere
nolumus,
vt
fit,
cum
hoc
opere
figimùs,
vel
vnimus.
G
forma
matulae
continentis
materiam,
quae
vix
tertiam
aut
quartam
partem
debet
implere.
Qui
enim
multum
vasi
angusto
indunt,
sublimationis
successu
priuantur.
N
in
altero
schemate
cucurbitae
collum
designat.
Nam
pro
matula
etiam
cucurbita
ex
amplo
paulatim
in
angustum
coarctata
seruire
potest:
sed
dilatatum
oportet
esse
orificium.
O.
alembicus
sublimatorius
cum
rostro
curto.
Addi
illi
nihilominus
foramen
in
vertice
potest,
ad
explorandum
sublimationis
euentum.
Alia