2.
De
Ortu
2
&
3.
cap.
Familiare
familiari
miscetur
fa¬
cilius
&
con¬
stantius.
338
Comment.
Alchem.
Part.
I.
Lib.
V.
CAP.
II.
Quae
res
componantur.
Cvm
integra
integris,
extracta
extractis,
&
haec
illis
possint
misceri,
quid
sequendum
sibi
Chymi¬
cus
proponat,
videndum
est,
idque
ob
dubitationes
nonnullas
non
leues.
Contendunt
enim
ali¬
qui
quanquam
compositio
in
Alchymiam
quoque
sit
recepta,
tamen
posteriorem
eam
esse,
non
prio¬
rem,
vt
sic
nihil
componendum
sit,
nisi
extractione
exaltationeque
elaboratum.
Deinde
cum
quaedam
sint
fixa,
quaedam
volatica,
simpliciter
an
mistim
haec
inter
se
sint
iungenda,
interrogant.
Plures
eo
tendunt,
vt
putent
volatica
fixis
iungenda
esse,
vt
vtraque
facultas
vni
inde
emergenti
insit,
vt
fit
in
la¬
pide.
Alii
mera
volatica
requirunt
Medicinae
causa,
tertii
mera
fixa.
Nisi
enim
fixum
medicamentum
sit,
negant
stabiliter
&
cum
laude
operari
posse.
Praeterea
heterogenea
homogeneis
addunt
aliqui,
plures
homogenea
omnia
postulant,
cum
negent
concordia
stabili
coalescere
hoterogenea;
ad
imita¬
tionem
Philosophiae
Lapidis,
quae
prohibet
excluditque
omne
alienum
&
peregrinum:
Et
licet
he¬
terogeneis
quoque
interdum
vtantur,
seruiliter
tamen
id
se
facere
testantur,
vt
instituto
saltem
famu¬
lentur,
sed
seruitute
praestita
iterum
abscedant;
vti
fit
cum
per
menstrua
extrahimus,
&
exaltamus.
Riplaeus
scripsit
coniunctionem
esse
copulationem
separatarum
qualitatum,
vel
adaequationem
principiorum.
Hinc
opinio
nascitur,
Chymicum
non
studere
corpora
corporibus
miscere,
sed
quali¬
tates
qualitatibus
addere,
quod
fit
per
alterationem
inducta
virtute
noua:
aut
ex
omnibus
princi¬
pia
elicere,
eaque
inter
se
exaequare
viribus,
vt
tantùm
polleat
vnum;
quantum
alterum
in
compo¬
sitione.
Qui
tria
Aristotelis
principia
agnoscunt,
materiam
formam
&
priuationem
miscent,
dum
sal¬
tem,
sulphur
&
mercurium
componunt,
in
qua
re
&
dictione
est
absurditas.
Forma
enim
materiae
non
miscetur,
sed
illa
huic
agente
quodam
ingeneratur,
&
nascendo
iungitur.
Veruntamen
qui
qualitates
componunt,
molliunt
sententiae
inconcinnitatem
Aristotelis,
atque
adeo
potius
peripati
autoritate.
Ita
enim
est
in
2.
de
part.
an.
1.
"cum
triplex
sit
compositio,
prima
statui
ea
potest,
quae
ex
primordiis
conficitur
iis,
qua
nonnulli
elementa
appellant
terram
dico,
aquam.
aërem,
ignem.
Sed
melius
fortasse
dici
potest
ex
virtutibus
confici
ele¬
mentorum,
iísque
non
omnibus,
sed
vt
in
aliis
dictum
est
&
prius
ὑγρὸν
γὰρ
καὶ
ξηρὸν,
καὶ
θερμόν
καὶ
ψυχρὸν
ὕλη
τῶν
συν¬
θέτων
σωμάτων
ἐστιν.
Caeterae
autem
differentiae
eas
sequuntur,
vt
grauitas,
leuitas,
densitas,
raritas,
asperitas,
lenitas,
etc.
Secunda
constitutio
ex
primis
illis
natura
similarium
partium
in
animalibus,
vt
ossis,
etc.
Tertia
&
vltima
dissi¬
milarium,
vt
faciei,
manus,
etc."
Haec
Aristoteles,
qui
in
2.
de
Ortù,
elementa
item
conficit
ex
subiecta
ma¬
teria,
&
qualitatibus
contrariis,
tactilibus,
primis:
imo
ignem
facit
ex
calido
sicco,
aquam
ex
frigido
humido,
aërem
ex
calido
humido,
terram
ex
frigido
sicco.
In
I.
Meteororum,
vestigia
eiusdem
doctrinae
vbi
prima
compositio
in
materia
communi
ita
explicatur,
quasi
ex
motu
&
immobilitate
exuscitentur
qualitates
calor,
frigus,
humor,
siccitas,
quibus
materiae
iunctis
fiant
diuersa
corpora.
Recenset
&
Hippocrates
in
lib.
de
natura
hominis,
Medicorum
quorundam
opinionem,
qui
omnia
vnum
dixerint
specie
ac
vi
mutatum
à
qualitatibus
actiuis
calore
&
frigore.
Quin
ipse
similaria
hominis
compo¬
nens,
qualitates
istas
quatuor
nominat.
Videntur
itaque
&
Chymici
recte
statuere,
dum
asserunt,
non
corpora
componi,
sed
formas,
&
qualitates,
praesertim
cum
ex
ipsorum
decretis
corpota
sint
mor¬
tua,
&
omnia
abiectanea,
quorum
separendorum
gratia
ars
dicitur
inuenta.
Nec
curant
elementa,
&
compositiones
naturae
destruunt,
eximuntque
ex
arcis
&
latebris
essentias
formales,
&
proprietates
indiuiduantes.
Quidni
ergo
dicantur
componere
non
corpora,
non
elementa,
multo
minus
humores
Galenicorum;
sed
formas,
qualitates,
essentias,
proprietates
specificas,
coelestes
naturas,
astra,
plane¬
tas
mysteria,
&
quae
alia
Chymicis
operationibus
procudunt.
Quae
si
vera
sunt,
multa,
quae
nos
Chy¬
micae,
praxi
immiscuimus,
magisteria,
exilio
sunt
multanda,
eque
Chymico
agro
planè
extirpanda,
Tota
res
explicari
facile
potest
declaratis
allegoriis,
metonymiis,
relationibus
&
similibus.
Si
integrum
id
est,
vti
in
natura
inuenitur
absque
vlla
praeparatione,
plurima
non
componit
artifex
noster,
nisi
κα¬
τα
τι,
&
fine
sociae
extractionis,
elaborationisve.
Nec
coquus
nec
pharmacopaeus,
nec
metallurgus
im¬
parata
miscet,
studio
operis
per
se
&
absoluti.
Seruilia
additamenta
iam
non
respicimus.
Neque
enim
compositum
Chymicum
est,
quod
ita
non
est
mansurum
&
in
vsum
venturum.
Quia
vero
in
natura
quoque
multa
sunt
pura,
qualia
sunt,
quae
extracta
naturalia
dicuntur,
haec
in
compositiones
Chy¬
micas
venirè
nihil
prohibet.
Pura
puris
iungi
praxis
multis
magisteriis
&
essentiis
docet,
idque
siue
principali
fine,
siue
citeriore,
vt
tandem
pura
ex
iunctis
exeat
substantia.
Sic
fixa
fixis
volatilia
vola¬
ticis
&
vtraque
inter
se
certo
consilio
maritantur.
In
magisterio
lapidis
alterum
alteri
&
iungitur,
&
in
vnitatem
homogeneamque
essentiae
adoptatur,
vt
quod
inde
coalescit,
vtriusque
&
vt
loquitur
Hermes,
superiorum
&
inferiorum
vim
&
naturam
adipiscatur:
Et
est
ibi
sicut
nulla
Generatio
si¬
ne
corruptione,
ita
nulla
solutio
sine
coagulatione.
Dum
enim
fixum
agit
in
solutum
&
contra,
al¬
terùm
ab
altero
patitur
patiendoque
vnitur
vtrumque.
Aliquando
diuersorum
generum
fixa,
&
vo¬
latica
componimus.
Quare
asserta
illa
priora
particularia
esse
manifestum
est.
Studendum
tamen
homogeniae
est
in
omni
compositione,
siue
eiusdem
statim
naturae
sint
simplicia,
siue
ad
eam
dedu¬
cenda.
Vinculum
enim
constantis
vnionis
est
amot
ex
similitudine
substantiae
veluti
cum
duae
aquae,
duoque
mercurii
confunduntur.
Haec
miscentur
exacte,
nec
possunt
iterum
separari.
Si
itaque
velis
essentiam
piperis
miscere
essentiae
rosarum,
nihil
in
pulueribus
stabilitatis
me¬
morandae
reperies,
nisi
ad
indiuisibile
redactis;
quod
cùm
iactura
essentiae
fieri
necesse
est:
Sed
nec
oleum
aquae
recte
addideris,
verum
oleum
oleo,
aquam
aquae;
qua
de
causa
Geberus
constantet
me¬
talla
misturus,
in
aquas
ea
resoluit.
Nam
fusio
licet
iungat
aurum
argento,
plumbo,
&
caeteris
tamen
facile