378
Comment.
Alchem.
Part.
I.
Lib.
VI.
quia
in
alligatione
priore
hoc
vocabulum
acceperat.
Negant
ingredi
tincturam,
nisi
prius
millo
partibus
sui
corporis
coniuncta
sit
medicina,
atque
ita
ex
volatili
figatur
amplius.
Quanto
vero
ita
coniuncta
sunt
fermentum,
&
Elixyr;
vult
ordine
progrediendum
esse,
vt
signa
elementorum
appa¬
reant,
&
fiat
ex
terra
aqua,
ex
aqua
aer,
ex
aere
ignis,
per
quae
tanquam
per
separationem
Elemen¬
torum
&
exaltationem
proficit
lapis
&
acquirit
naturam
igneam.
Et
tantum
quidem
de
fermen¬
tatione.
CAP.
X.
De
proiectione,
&
ingressu.
Proiectio
artificialiter
est
species
exaltationis,
ex
modo,
gestuque
manuali
nomen
sortita.
Non
est
artis
proiicere
tela
manu
&
alia
similiter
facere.
Sed
quia
in
arte
motus
talis
instrumentarius
ad
perfectionem
exaltationemque
principali
iure
facit,
proiectio
dicta
est,
quam
Graecus
ἐπίῤῥιψις
vel
επιπασμον
appellaret
ab
ἐπιπάσσειν,
(dicitur
&
συνεμπάσσειν)
quo
vtitur
in
similibus
artificiis
Dio¬
scorides.
Aristoteli
foret
quaedam
σύνθεσις,
ἢ
μίξις,
qualis
est
ψελλιζόντων,
&
formaliter
tingen¬
tium.
Requiritur
in
proiectione
primum
id,
quod
proiicitur;
deinde
aliud,
super
quod
&
in
quod.
Vtrumque
dispositum
propinque,
&
in
se
mutuo
procliue
esse
oportet.
Quocirca
omni
verae
pro¬
gressioni,
quae
est
principalis
&
exaltatoria,
comes
est
ingressio,
seu
proiecti
in
alterum
insinuatio
&
comprehensio
talis,
vt
se
penetrent
mutuo,
nec
post
comprehensionem
fixionemque
queant
denuo
separari.
Manet
ergo
proiectum
cum
subiecto,
eique
quasi
anima
&
forma
est,
aut
formam
in
eo
pro¬
creat
per
motum
suae
naturae
ad
similitudinem,
vel
id,
quod
deinceps
est,
quem
motum
ars
adiuuit
solutionibus
&
coagulationibus
adhibito
qua
oportet
calore
competente.
Si
res,
in
quam
proiici¬
tut,
non
est
pura
καὶ
ἐνδιαίρετος,
non
fit
susceptio,
&
cohaesio
legitima
&
constans.
Quidam
ta¬
men
volunt,
si
proiectile
sit
igneae
naturae,
qua
omne
alienum
extergeat
&
consumat,
nihil
re¬
ferre.
Ingressio
aliquando
per
se
fit,
aliquando
cum
medicamine,
quod
irrepere
vel
cogat,
vel
inuitet,
cuiusmodi
sunt
pinguia,
quibus
&
aurifabri
nonnunquam
vtuntur,
vt
sebum,
cera
ec.
Vulgo
ole¬
um
ingressiuum
faciunt
ex
lithargyro
albo
ex
aceto
in
ferreo
lebete
cocto,
donec
erubescat,
quo
fa¬
cto
proiiciunt
id
in
oleum,
sinuntque
triduo
macerari;
postea
destillant,
&
res
ingressuras
hoc
potant,
seu
vt
loquuntur
artifices,
imbibunt,
&
nutriunt.
Idem
praestant
&
sales,
quosque
fluxus
vocant,
ex
quibus
potissimum
ingeessiuus
dicitur
esse
hic,
qui
capit
"Salis
Gemmae,
ammonii,
alcali
singulas
vncias,
balenitri
sextantem;
salis
communis
quadrantem;
salis
tartari
hessem.
Cum
vti
voles,
coque
in
aceto,
&
hoc
irriga
perluitoque
medicinas
proiectiles."
Sal
ammonius
ingressum
praebet
spiritibus
in
corpora,
prae¬
sertim
factitius,
quia
deterget
foeditates
impuritatesque
&
nigritiem
sulphuris
tollit,
purificatque
corpora.
Procuratio
proiectionis
fit,
postquam
res
sunt
praeparatae,
modo
per
instrumentum,
velut
cochlear,
catinum
etc.
modo
manibus
ita,
vt
inspergatur
medicina
subigaturque
ligno;
vel
cuculis
inclusa,
aut
cera
demergatur;
idque
aut
sola,
aut
cum
medicamine.
Fit
item
interdum
in
fluxu,
hoc
est,
eliquata
materia,
in
quam
est
proiiciendum;
interdùm
saltem
ignita;
nonnunquam
immistio¬
ne
&c.
Tunc
calor
adhibetur
magis
ex
superiore
parte,
quam
inferiore,
quanquam
non
in
o¬
mnibus
par
sit
huius
obseruationis
necessitas;
sed
tamen
valet
potius
in
principali
seu
arcana
la¬
pidis.
Fines
sunt
proiectionum
variarum
diuersi.
In
exaltatoria
ad
perfectionem,
in
qua
proiectum
manet
cum
eo,
in
quod
prolicitur,
est
nobilitatio
in
substantia
vel
qualitatibus:
Et
interdum
prin¬
cipalis
est,
aliquando
sociatur
alteri
elaborationi.
Principaliter
fit,
cum
in
lapide
medicina
proii¬
citur
super
suum
corpus,
vt
melior
inde
consurgat
tinctura;
deinde
cum
super
metalla
ignobilia
vel
hydrargyrum
ad
vertendum
ea
in
nobile
&
perfectum.
Alias
sociatur
etiam
fermentationi
&
mul¬
tiplicationi.
Aliae
proiectiones
alios
habent
fines,
veluti
cùm
super
aurum
fusum,
vt
fiat
tenerius
proiici¬
unt
nonnihil
hydrargyri
sublimati,
vel
plumbi
&c.
Excoctores
quoque
metallorum,
&
probatores;
cùm
ad
regulam
coquunt
vel
spectant
metalla,
proiectiones
quasdam
suarum
medicinarum
habent
quibus
detersio
&
puritas
aliaque
argumenta
praestantioris
conciliantur.
Hinc
non
raro
est
separato¬
ria
proiectio,
vt
cum
aurum
à
caeteris
metallis
segregamus
in
fluxu,
infusa
vel
iniecta
medicina
separa¬
toria:
Item
cum
calces
metallorum
&
similium
ex
aquis
soluentibus
ec.
CAP.
XI.
De
transplantatione
&
tinctura.
QVam
transmutationem
("μεταβολν
καὶ
μεταμὸρφωσιν,
μετάπλασιν,
μετάβασιν,
μετάλλαξιν"
etc.)
appel¬
glant
vulgo,
Chymici
eruditiores
transplantationem,
quod
vt
opinamur,
in
vegetabili
natura
res
haec
valde
sit
illustris,
indeque
transferatur
etiam
ad
mineralem;
quae
aliquod
rudimentum
vege¬
tabilis
principii
alicubi
solet
exerere,
&
motu
quodam
interno
prodere.
Pertinet
autem
ad
genera¬
tionem
simplicem
Aristotelis
potissimum,
estque
valde
inuisa
his,
qui
negant
species
rerum
trans¬
mutari