image
182
Operculum.
Lateres
quibus
tegitur
furnus.
Olla
caemen¬
tatoria.
Agricolae
congru¬
ens
cum
Vitrarijs
385
De
Exaltationibus.
Commodior
est
furnus
caementatorius
Erkeri,
si
respicimus
institutum
docimasticum
&
segregatorium
auri
commistorumque
metallorum.
Eum
describit
pingitque
ipse,
cuius
verba
ex
teutoni¬
co
in
latinum
translata
sic
habent:
"Cum
magna
quantitas
caementanda
est"
(vel
cum
crebro
caementandum
est,
ita
vt
magister
saepe
ad
eun¬
dem
laborem
redire
cogatur)
"nulla
commodior
via
est,
quam
vt
caminus
iuxta
sequentem
diagraphen
construatur.
Quanquam
enim
&
alii
furni
pos¬
sint
parari:
hic
tamen
mea
opinione
est
vtilissimus.
Fouet
enim
ignem
horas
viginti
quatuor
ea
constantia
&
continuitate,
vt
non
multum
in
eius
cura
sit
laborandum.
Fit
autem
in
hunc
modum.
Ex
laterculo
cocto
extrue
quadra¬
tum,
quod
interna
amplitudine
habeat
cubitum,
tantundemque
altitudine.
Deinde
reducatur
modice
ad
angustias
obliquatis
lateribus
in
altitudinem
di¬
midiati
cubiti.
Hinc
educatur
in
altum
turricula
acediae
vsque
ad
sesquivlnam
vel
duas,
cuius
interna
amplitudo
sit
sesquicubitalis,
&
longitudo
totius
cami¬
ni
tres
vel
quatuor
vlnae.
In
anteriore
parte
duo
efformentur
orificia,
inferiùs
longum
trientem,
altum
sextantem,
vt
aura
possit
penetrare:
Superius
amplum
quatuor
vncias
&
dimidiam
&
eiusdem
altitudinis.
Iuxta
hoc
disposita
esto
craticula
ferrea,
quae
contineat
laminam
fictilem
intra
fornacem.
Super
lamina
locetur
tegula
(quali
vtuntur
probatores
in
sua
fornacula)
quae
exaequet
ori¬
ficii
altitudinem,
sub
quàm
caementum
inferri,
&
in
tuto
esse
possit:
vel
etiam
sine
tegula
olla
caementatoria
ponatur
super
laminam.
Qua
se
obliquat
fornax,
quilibet
parietum
habeat
vnum
spiraculum.
Turriculae
accommodetur
suum
operculum,
sub
quo
fere
iuxta
marginem
aliud
paruum
respiraculum
expressum
esse
oportet,
ne
suffocentur
prunae."
Haec
de
sua
fornace
Etkerus,
cuius
pictura
sequitur.
Addit
autem,
si
caminus
aptus
defuerit,
posse
caementationem
peragi
inter
lateres
dispositos
super
foco
ita,
vt
olla
caementatoria
in
illos
inferatur,
adiectis
prunis.
Sed
hic
opus
est
&
attentione
curaque
maiore,
&
prunis
pluribus.
A.
Spacium
pyriaterii
&
ergasterii;
quae
duo
distinguuntur
craticula.
B.
Obliqua¬
tio
fornacis,
in
cuius
parietibus
sunt
qua¬
tuor
fumaria;
Et
est
haec
ergasterii
supe¬
rior
veluti
concameratio
seu
testudo
ad
reuerberandum
comparata.
C.
Turricu¬
la
acediae.
D.
Eius
operculum.
E.
spiracula
seu
fumaria.
F.
Conus,
quo
obturantur:
G
Prunarum
respiraculum
in
turricula,
amplitudine
digiti
auricularis.
H.
Ostio¬
lum
superius,
cùm
ansatis
valuis.
K.
Tra¬
bes,
quibus
innititur
tabula
fictilis
&
cra¬
ticula.
Eae
hic
prominent
foras,
vt
item
imponi
tabella
possit,
vel
reclinari
super
eas
valuulae.
L.
ostiolum
inferius
cum
valuis
ansatis.
M.
Foramen
aurae
ingre¬
dientis
sub
ansa.
N.
Olla
caementatoria
ventricosa.
O.
Olla
humilior,
sed
latior.
P.
Testa.
Q.
Pyxis
caementatoria
ferrea
cum
nodis,
vt
constringi
operculum
filis
ferreis
possit.
R.
Alia
pyxis,
vtraque
so¬
let
in
caemento
regali
in
summo
habere
exiguum
foramen,
vt
violenti
spiritus
sa¬
lis
ammonii
subterfugiant
citra
ruptu¬
ram
pyxidis.
In
figendo
tamen
foramina
etiam
obstrui
possunt.
Sint
iam
in
abaco
Chymicae
officinae
disposita
pyxis,
auri
bracteae
pro
necessitate
extensae,
vel
granalia,
&
deinde
medicamen
rite
mistum,
&
siue
siccum,
siue
madefactum
aceto,
vel
lotio.
Qui¬
dam
auri
bracteas
ante
quam
componantur,
candefaciunt,
sinuntque
per
se
refrigescere,
vt
si
quid
inquinamenti
in
cute
haeserit
id
consumatur,
&
liberiorem
accessum
&
impressionem
relinquat
acu¬
mini
medicaminum.
Omnibus
rite
paratis,
ollae
caementatoriae
inspergitur
medicamen,
seu
puluis
aequaliter
crassitie
digitali.
Huic
imponuntur
bracteae,
vel
grana
hemisphaerica,
prius
aceto
vel
vri¬
na
irrigata,
eo
ordine
&
modo,
vt
aequali
situ
se
non
contingant
mutuo,
possintque
spiritus
medica¬
minum
etiam
extremitati
latitudinis
adhaerere,
&
inde
quoque
commista
imperfecta
extrahere,
quan¬
quam
contactus
etiam
ideo
displiceat,
ne
corpus
corpori
cohaerens
id
accendat,
caloreque
aucto
oras
colliquet.
Dispositae
primo
ordine
bracteae
obruuntur
medicamine,
quod
Dioscoridi
erat
ἐπιπάθειν,
sed
officinis
dicitur
facere
stratum
super
stratum,
&
signatur
tribus
literis
initialibus
SSS.
Dimidii
digiti
crassitie
plaerunque
istud
stratum
seritur,
vt
sit
subduplum
ad
primum
in
fundo.
Se¬
quuntur
bracteae
vel
grana
denuo,
atque
ita
vicissim,
vsque
ad
ollae
marginem,
quam
implere
debet
tantum
medicamen,
quantum
est
in
fundo,
nempe
ad
crassitiem
digiti
transuersi.
Vltimò
image
183