393
De
Exaltationibus.
fluxus)
vel
in
aceto
(si
ad
argentum)
&
coagulatis,
apprime
in
opere
fulminationis
commendetur,
vtpote
qui
eliquet
metalla,
ingressum
praebeat,
lithargyrum
demat,
&
plumbo
vniat;
defendat
et¬
iam
aurum
&
argentum,
ne
difflando
exhalent,
reddatque
eadem
tractabilia;
praeterea
etiam
si
tarda
fuerit
incoctio
propter
ferri
vel
aeris
praesentiam
promoueat
eandem;
quae
omnes
dotes
in
vnum
con¬
feruntur
stibium
recte
praeparatum.
Dicitur
enim,
posse
omnia
impedimenta
testae
depellere,
si
quae
obstant
purae
excoctioni,
siue
sint
ex
frigore
testae,
siue
aere,
stanno,
ferro
superfluo,
siue
et¬
iam
caliditate
metalli.
Satius
tamen
est,
praedicti
boracis
&
praeparati
stibii
societatem
inire,
vel
al¬
terum
alteri
debita
portione
submittere.
Praeparatio
eius
est
fixio,
ne
copiose
confertimque
expi¬
rando
rapiat
secum
perfecta
corpora.
Aliqui
tamen
pariter
laudant
antimonium
crudum
&
redu¬
ctum
(Lunare
illud,
quod
cum
pari
tartaro
excoctum
nitescit)
item
mineram
plumbi,
vel
lapidem
plumbarium
bene
tostum,
tritum,
elutumque
per
alueolum.
Vitrum
dicitur
stannum
operi
subtrahere,
&
aes
segregare,
sibique
sociare,
praesertim
si
adie¬
ceris
tartarum
crudum,
stercus
equinum,
vel
segmenta
coriorum,
quibus
etiam
nodi
aeris
ferrumina¬
ti
fluunt.
Qui
cupiunt
citius
lithargyrum
abstrahere,
iniiciunt
globulos
ex
cinere
catinorum
seu
cineri¬
tii
fulminatorii.
Nam
in
hos
irrepit
plumbago,
sicut
in
focum
cineritii.
Cutis
inter
fulminandum
rumpitur
adiecta
mistura
ex
tartaro,
&
pari
vitro
Veneto
intermisto
pauco
halinitro.
Cum
fumigat
opus
valde,
inditur
puluis
tartari
&
salis;
quo
recedit
aurum
&
argentum
à
superficie,
nec
vnà
diffla¬
tur.
Ita
si
stibium
valde
rapax
subest,
prohibetur
hoc
nocere
additamento
ex
sulphure,
sale
petrae,
sale
fuso,
atramento:
coctis
vrina
vel
lixiuio,
quoad
foetor
sulphuris
abeat.
Potes
&
in
lixiuio
ex
cinere
&
calce
coquere
&
coagulare.
Sed
innumera
est
horum
farrago.
Forma
administrationis
non
est
in
omnibus
eadem,
soletque
aliquid
etiam
permitti
artifi¬
cis
arbitrio.
Infra
quidem
in
praxi
exempla
exhibebimus,
&
aliàs
in
Alchymia
&
docimastico
ea¬
dem
de
re
locuti
sumus:
verùm
vt
aliquid
claritatis
hic
quoque
sit
praecepto,
vnum
atque
alterum
sub¬
iiciemus.
Aurum
fulminando
sic
purgant
exaltantque
Chymici:
catillus
in
fornacula
per
duas
vel
tres
horas
ante
opus
est
incendendus:
postea
imponendum
parùm
saebi
vitulini,
vel
similis
vnguinis,
do¬
nec
consumatur.
Resiccato
cineritio
inferendum
plumbum
à
scoriis,
lapillisque
repurgatum
tan¬
ta
quantitate,
quanta
est
aurum
fulminandum.
Hoc
vbi
delicuit,
&
purum
in
catillo
fluit:
submit¬
titur
aurum,
excoquiturque
eodem
calore
vsque
ad
fulmen
secundum.
Deinde
per
se
refrigescat,
Ita
fit
tractabile
&
nitidum
propter
cretam
&
saebum,
quorum
illa
realgar
coercet,
hoc
cupellam
firmat.
Fulmen
auri
intelligitur,
cum
post
nubeculas
digressas
emicat
gramineo
nitore,
aut
virore
lazuri¬
no,
consistitque
aequaliter
sine
motu.
Geberus
cineritio
puluere
vitri
consperso
imponit
metallum
probandum
(aut
graduandum)
prius.
Additis
prunis
colliquat,
sufflatque,
cumque
fusum
natat,
proiicit
plumbum
per
vices,
quous¬
que
id
est
necesse.
Toties
autem
instaurandum
plumbum
est,
quoties
id
est
consumptum,
adhuc
mo¬
bili,
necdum
quiescente
metallo.
Illa
enim
trepidatio
&
concussio
signum
est
impuritatum
&
imma¬
turiratis
exhalabilis.
Quando
vero
consistit,
&
clare
in
superficie
resplendet,
absoluta
est
fulminatio,
Fulmen
enim
argenti
lucidam
prae
se
fert
albedinem,
serenitatemque
lunarem,
sicut
aurum
inbar
sola¬
re
virens
in
ambitu.
Fulminandi
argenti
rationem
compendio
sic
descripsit
Budelius:
"Fornacula
candentibus
carbonibus
instructa
&
per
spacium
vnius
vel
dimidiae
plus
minus
horae
accensa,
catilloque
cinereo
imposito,
&
feruenti
calore
calefacto,
ac
tegula
seu
operculo
ad
amouendum
vndequaque
carbones
supra
posito,
eidem
catillo
primum
plumbi
nonnihil
iuxta
apparentem
intrinsecum
valorem
metalli
ad
examinandum
propositi
imponito.
Deinde
cum
fuma¬
re
plumbum
ceperit,
planeque
liquefactum
fuerit,
iam
tempus
est,
vt
argenteas
massulas
libra
pensili
prius
appensas
catillis
binis
iniicias,
quas
volui
reuolui,
coqui
igne
candenti
ac
recoqui
itaque
purgari
sinas,
idque
forte
per
horulae
quartam
partem,
vt
tandem
vlterius
ibidem
nihil
sit,
aut
videri
possit,
nisi
purum
putum,
seseque
offerens
prom¬
ptumque
ac
paratum
exhibens
argentum
colore
admodum
hilari
&
grato,
supraque
modum
nitido
excellenti
&
splendenti,
etc.
quae
massulae
forcipe
ex
catillis
extrahuntur,
etc."
Hoc
ille
ad
probationes
ac
commodatè.
Simi¬
liter
autem
de
simplici
fulminandi
studio
iudicandum
est.
Est
&
cum
aes
per
copellam
spectatur.
Eius
fulgur
viridis
est
&
aeruginosus;
quanquam
si
com¬
mixtum
fuerit
caeteris,
vt
auro
vel
argento,
antequam
segregatum
sit,
catilli
cinerem
soleat
inquinare
fuscedine,
si
non
peccatum
sit
frigore,
vel
aliud
quid,
vnde
talis
macula
euenit.
Interdum
aurum
vel
argentum
pro
valore,
quem
colligimus
ex
coticula,
iungimus
plumbi
cer¬
to
ponderi
per
experientiam
cognito,
&
vel
inuoluimus
lamellis,
vel
granalia
componimus.
Ita
fun¬
duntur
vna;
de
caetero
submittitur
fluxus
aliquis,
vel
plus
plumbi,
si
necessitas
requirit,
&
pertinacior
est
impuritas,
quàm
vt
pauco
plumbo
possit
excoqui.
Cùm
ad
summum
argenti
gradum
contendimus,
septuplum
vel
octuplum
plumbum
apponimus.
Sed
de
his
satis.
Fines
fulminationis
sunt
varii.
Principalis
est,
vt
repurgatum
metallum
(aurum,
argentum,
aes,
electrum,
&
alia)
quam
purissime
spectetur,
euadatque
in
summo
sui
gradu
praestantissimum.
Sed
hunc
finem
sequuntur
alii
multi.
Nam
inde
postea
iudicium
sumitur
tum,
quantum
puri
in
massa
sit,
&
quantum
quoque
modo
excoqui
ad
regulam
possit.
Praeterea
discernimus
probum
ab
improbo,
eadem
occasione,
conferendo
naturam
moremque
boni
cum
malo.
Insuper
separare
eodem
modo
alterum
ab
altero
licet;
quin
&
ministrat
fulminatio
separationi
auri
&
argenti
purae,
estque
huic
prae¬
paratoria.
Copella
inseruit
&
commistionibus
metallorum
beneficio
fluxuum,
quos
loco
plumbi
ap¬
ponimus.
Nonnunquam
reducendis
calcibus
accommodatur;
interdum
fixatoria
est,
praesertim
adie¬
ctis
medicaminibus
figentibus.
Fulmi¬