398
Comment.
Alchem.
Part
I
Lib.
VI.
non
dubitauerim,
aliquid
in
hoc
genere
posse
restinctionem
aeris
vel
ferri.
Notum
autem
est
etiam
metallurgis,
quàm
pertinaciter
cohaereat
tinctura
argenti,
corpusque
cum
ferro,
si
ei
per
minima
fue¬
rit
confusa;
quamque
contumax
sit
mistio
argenti
&
stanni.
Sed
haec
alibi
disputantur.
Num
aliquid
corpulenti
fecedat
restinctione,
norunt
fabrilis
artis
magistri,
&
excoctores
aeris,
Ideo
hi
suos
panes
aqualiculis
restinguunt,
vt
quod
abscedit,
colligatur.
Quae
feruefactione
sunt
euocata,
vel
combusta,
vel
abscedunt,
vel
absistunt.
Sulphur,
in
quo
restinguitur
argentum
aerosum,
extrahit
argentum,
Magna
omnino
vis
est
medicaminum,
quibus
imperfecta
comburuntur
seceduntque.
Opus
autem
in
aliquibus
est
auxilio
mallei,
quo
decutiantur
extracta
corruptave.
Spiritus
vero
transire
quid
no¬
tius
est?
Sed
&
non
otiosos
hos
esse,
verum
vna
transferre
qualitates,
quid
in
tota
metallurgia
&
me¬
dicina
exploratius?
Disputent
iam
scholae,
qualitates
non
migrare
de
subiecto
in
subiectum,
quia
in¬
separabiles.
At
medio
spiritu
migrant,
adeo
vt
etiam
quod
relinquitur,
cadaueri
sit
affinius,
quàm
saluae
rei.
Non
tamen
quaelibet
virtus
seu
transit,
seu
ita
migrat,
vt
rationem
habeat
in
nouo
subiecto
effectumque.
Non
enim
quoduis
cuiusuis
est
susceptiuum,
quique
spiritus
transferuntur,
saepe
dissi¬
pantur
denuo,
nisi
coagulent.
Verùm
de
his
ampla
potest
esse
dissertatio,
quae
non
congruit
huic
in¬
stituto.
Exaltatoriam
esse
extinctionem
seu
restinctionem
in
caeteris
dotibus,
vt
colore,
calore,
sapoti¬
bus,
fixitate,
mollitie,
volatilitate:
quin
&
internis
totius
substantiae
viribus,
res
ipsa
loquitur.
"Aqua
enim
chalybeata
aerataque
purgandi
turbandique
aluum
potestatem
acquirit."
Ferrum
molle
vel
durum
redditur
diuersis,
in
quibus
restinguitur,
liquoribus.
Ita
de
caeteris,
in
quibus
aliquam
praerogatiuam
&
emi¬
nentiam,
siue
απλως
quaerimus,
siue
προς
τι.
Hinc
fiunt
magisteria
varia
pro
vsu
domestico,
&
medici¬
nae
contra
morbos,
&
prophylacteria
sanitatis.
Apud
Geberum
docimasticus
est
finis.
"Multiplex",
inquit,
"est
restinctionis
experientia,
vtpote
qua
cog¬
noscitur,
vtrum
in
perfectione
consistat
magisterium,
an
non".
Aurum
liquore
extinctum
citrinum
fulgi¬
dumque
euadit:
argentum
album.
Fucus
his
suberit,
quibus
alienus
color
afflatur,
conciliaturque
restinguendo,
de
quo
pronuntiatur
exactius,
si
repetita
fuerit
ignitio
&
restinctio
in
aquis
acribus,
sale
vel
alumine;
&
metalla
illa
in
scabiem
squamasque
hiscant
nigras,
quod
arguit
&
extinctio
in
sul¬
phure.
Deinde
quod
ab
extinctione
malleum
non
sustinet,
imperfectum
esse
iudicatur,
si
pro
per¬
fecto,
quod
debet
de
sua
mollitie
non
remittere,
aut
parùm
saltem
recedere
(argentum
durius
tan¬
dem
efficitur
restinctione
acrium
&
sulphuris
crebra)
erat
exhibitum.
Euidentius
adhuc
est
iudi¬
cium
&
examen
acrius,
si
his
praemissa
fuerit
caementatio.
Ex
quo
notandum,
non
omnia,
quae
re¬
stinguere
volumus,
simplici
igni
incendi;
sed
interdum
medicato,
vt
in
caemento
&
affinibus.
Praemittitur
autem
auro
caementum
regale
ex
aerugine
&
ammoniaco
sale
puerili
vrina
mistis:
argento
caementum
imperiale
ex
puluere
laterum,
sale,
tartaro,
&
similibus.
Si
ita
inflammatum
me¬
tallum,
restinctumque
acribus
aquis,
cedit
malleo,
frangiturque,
&
colorem
natiuum
mutat,
aut
aliam
praerogatiuam
amisit,
improbum
iudicatur.
Docimastae
hoc
ingenio
explorant
etiam
tostas
venas,
certis
signis
cognoscentes,
si
in
vrina
vel
aceto
extinguantur,
num
quid
metalli
habeant
Non
mirum
est,
restinctionem
esse
docimasticam,
cum
&
ignitio,
quae
illam
in
durioribus
praecedit,
estque
pars
te¬
tius
operis,
sit.
Alia
vero
est
ignitio
auri
&
argenti;
alia
aeris
&
ferri,
quibus
accedunt
colores
sequa¬
ces;
&
tractabilitas.
Aurum
&
argentum
funduntur
citius
metallis
duris;
sed
ante
fusionem
igniuntur,
exhibentia
amoenos
colores,
vt
initio
caeruleum,
postea
fulgorem
igneum
oculis
molestum,
de
quo
in
fulmine,
Aurum
in
perfecta
ignitione
colorem
habet
rubeum
intensum.
Quod
citius
funditur,
quàm
igniatur,
si
absit
medicamen
tabefaciens,
pronuntiatur
imperfectum,
vel
immaturum,
aut
fucatum.
Ita
si
non
nisi
laboriose
fortique
igni
candefiant.
Verum
haec
hactenus.
Alius
finis
extinctionis
est
solidatio
&
recreatio,
quam
Germani
vocant,
abkühlen.
Ea
etiam
sine
liquore
fit
apud
vitrarios
in
camino
singulari,
vel
eius
secreta
camera.
Fabri
ferrum
ita
solidant:
prunas
nonnulli
sic
&
firmant
&
restaurant.
Balneatores
vaporaria
incendunt,
alio
fine
restinctis
sili¬
cibus,
vel
diphyge
ex
catinis
ferrariis
&
aerariis.
Restinctio
etiam
seruilis
est
in
venis
praeparandis,
in
calcinandis
gemmis,
in
granulando:
in
fulminando
etiam
adiuuat
perfectionem.
Obiter
parit
balnea
medicata
quorum
non
erat
primaria
intentio,
vt
cum
scoriae
abiectaneae
cupis
aquarum
restinguun¬
tur,
vel
etiam
panes
aerosi,
etc.
Ita
seruit
oleis
tenuissimis
parandis.
Quis
enim
ignorat
vim
ignis
ma¬
terialis
in
singulari
subiecto?
Non
ignis
tantùm
per
se
est
attenuatorius
calefactoriusque,
sed
&
ma¬
teria,
in
quo
est,
praesertim
acris
&
diuidendi
potestatem
habens,
&
segregandi
heterogenea;
veluti
cum
exclusis
crassis
lateres
igniti
combibunt
tenuem
liquorem,
eumque
attenuant
magis.
Inde
&
se¬
paratoria,
ablutoria,
percoctoria,
seu
maturatoria
potest
esse
restinctio,
cuius
exaltatio
apparet,
quia
priuationi
submittit
habitum,
formamque
&
actum
perfectionis
calore,
tenuitate
&
aerea
natura
procurata
inducit,
&
veluti
ex
materiae
potentia
virtute
effectiua
in
analogo
educit.
Motum
autem
rarefactiuum
vna
esse,
&
quodammodo
etiam
localem
per
confrictum
&
colluctationem
partium
inter
ebulliendum
resolutis
in
spiritum
aereum
vel
igneum
nonnullis
vel
ipsi
tyrones
physicorum
non
ignorauerint.
Motus
huiusmodi
quantum
possit,
pridem
explicauit
magister
peripati
in
meteoris
suis,
etiam
ad
alieniorem
physicam
in
hoc
delapsus.
Non
est,
vt
dicamus
de
comitante
extinctionem
stridore,
fulmineque,
&
huius
gratia
tonitrua,
Solisque
in
Oceanum
labentis
iuxta
priscam
fabulam
strepitus
reponamus.
Num
extinctio
et
Medicos
odores,
vaporesque
procreare
possir
quam
rere
vtilius
est.
Iam
a.
ita
dentes
putridos,
vermesque
&
humores
in
eos
decumbentes
aliqui
per
vapores
inde
exuscitatos,
&
tubulo
exce¬
ptos
directosque
sanare
aggrediuntur.
Alii
ita
medicantur
vaporaria.
Et
quid
opus
est
persuadere
medi¬
catos
halitus
extincta
expirare,
cum
id
non
ignorent
populares
balneae?
Restinctionibus
licet
est
efflo¬
rescen¬