575
16 LIGNVM VITAE
nus quia denominatio fit à praedominante, ideo dico quia secundum com¬
munem opinionem, terra cum aqua mista, est principalis radix & fundamen¬
tum omnium mineralium. Aristoteles quarto Meteororum inquit, Ex ter¬
ra & aqua sunt metalla & quaecunque igne liquescunt. Et idem ibidem at¬
que Auic. de Mineralibus inquiunt, metallorum materiam esse aqueam sub¬
stantiam terreae substantiae mistam forti mistione. DIS. Dic quomodo in
metallum conuertantur. RAI. Stellae omnes & planetae ex lumine à Sole re¬
cepto, & ob illorum continuum & vniformem motum circularem & radio¬
rum reuerberationem, atque etiam propter tenuissimam & potentem virtu¬
tem penetratiuam, continuè terram calefaciunt in centro ac superficie, intus
ac foris. Quoniam verò res omnis decocta & alterata, immutatur tandem &
corrumpitur: Ideo terra mista cum aqua diutissimè cocta & vsta, conuertitur
in aliam naturam terream, vt videmus in lignis vstis, & lapidibus in calcem
conuersis. DIS. Terra ita transmutata, quam in terram vertitur? RAI. Conuer¬
titur in quoddam terrae genus adustae, quae in se aliquam salis substantiam con¬
tinet vel aluminis: vt experientia videmus calcem, cineres, sudorem, vrinam,
sputum, maris aquam, à sole decoctam, in se continere aliquos sales. Et ideo
Geber in principio Testamenti dicit, ab omni re combusta fieri sal posse. DIS.
Vulgò hic sal quo nomine indicatur, qui in ea terra occultatur adusta quę est
metallorum principium remotissimum? RAI. Vulgò nominatur vitriolum:
& illud est medium minerale, & proprium semen generandi omnia metalla.
DIS. Ey: ergo ex vitriolo generantur cuncta metalla? quomodo huius rei cer¬
tior fiam? RAI. Ratio & experientia te docebunt: nam res omnis in id resol¬
uitur ex quo est composita. Si metalla soluere scies in eorum primam materiam &
proximam naturae metallicae, videbis ea in vitriolum resolui: ex eo igitur con¬
stant. Et hoc confirmat Geber in libro Inuestigationis, capite de Vitriolo di¬
cens, Certum est (vt aliàs considerauimus) à corporibus imperfectis elici di¬
uersa genera vitrioli nobis necessarij. Idem confirmat libro tertio cap. septimo
DIS. Si omnia metalla generantur ex vnica materia cum sulfure, cur ergo ait
Geber trahi diuersa vitrioli genera? Et cur dicit à metallis imperfectis potius
quàm à perfectis? RAI. Per vitriolum in hac scientia intelligitur non solùm
illud sal vel alumen supra dictum, sed etiam sulfur: & haec arti nostrae necessa¬
ria debent à metallis imperfectis educi ob iam supra narratas rationes. DIS.
Quare magis ex vitriolo generantur metalla quàm ex alio alumine aut sale?
RAI. Quoniam illud est magis sulfureum & naturae metallorum propinquius
ac in se vim mineralem continet, & est proprium semen & prima materia aut
medium minerale ex quo generantur omnia metalla. Et quando Philosophi
dicunt non fieri metallorum transmutationem nisi prius ad primam reducan¬
tur materiam, intelligitur ad naturam vitrioli. Et ideo vana est eorum opera
qui vegetabilibus vtuntur aut animalibus, aut alijs rebus quae non sint metal¬
lorum naturalia principia & arti propinqua. DIS. omnes Philosophi dicunt,
sulfur & argentum viuum esse principia naturalia metallorum. RAI. Vitrio¬
lum componitur autem generatur ex aqua & terra simul digestis & decoctis: ex
qua decoctione terreum subtile vnctuosum conuertitur in sulfur, & humidum
aqueum radicale cum terreo subtili, fit viscosum & est materia argenti viui: ob
hanc causam inquiunt Philosophi metalla generari ex sulfure & argento viuo:
Sed non sunt sulfur neque argentum viuum communia (vt probat Geber lib. 1.
cap. 12.) DIS. In praedicto loco ait Geber, hunc esse metallorum generationis
modum, nempe quòd eorum quoduis prius in terream Iubstantiam conuer¬
titur: & ex his duabus terreis naturis emanat duplex fumus subtilissimus à ca¬
lore