575
37 LIGNVM VITAE
esse in Marte, quodque illum accipere debeamus: & quanuis sermo ille intelligi
posset de sulfure, aut videatur in aliud propositum dictum, tamen illi sufficit di¬
xisse maximum secretum esse in Marte. & de hoc etiam allegauit aliquas ratio¬
nes: quę quanuis ad aliud propositum videantur, tamen concludunt de Marte.
DIS. Istud est quod summopere scire desidero: nam est conclusio eius omnis
quod mihi dixisti. Incipias ergo authoritates narrare, & postea rationes addu¬
ces. Lib. I. cap. 15. dixit, argentum viuum facile omnibus metallis adhaerere
sed Marti nullo modo nisi per artificium: ab isto certè seligit & capit maximum
secretum: ab isto, id est à Marte. Lib 3. cap. 9. dicit, Iouem approximari perfe¬
cto: Saturnum minus, & minus Venerem, ac multò minus Martem, à quo perfe¬
ctio dependet à quo id est a Marte dependet huius medicinae perfectio (Quamuis
alicubi textus hic sit deprauatus) & in supradicto loco dicit, causam impedimen¬
ti cuiusque fusionis esse sulfur fixum: ab hoc certè colligere potes maximum secre¬
tum: ab isto, id est à sulfure fixo, per quod intelligit ferrum commune: nam maior
illius pars est, sulfur fixum & terreum, ideo non funditur. Et denominatio fit à
praedominante: & hoc modo illud intelligitur quod dixit libro 3. cap. 7. lo¬
quens de sulfure fixo: nam vt dixit lib. 2. cap. 18. octauo, Corpora imperfe¬
cta fixantur per suam calcinationem, & partes subtiliantur per ignem: sed
partes salis quae à corpore fixo & calcinato resoluuntur soluuntur vt ait libro 3.
cap. 7. Dicit etiam Geber in Testamento, Martem qui substantię sit fixae, ideo
meliorem esse inter cętera corpora: & hoc intelligi potest de ferro communi,
& de sulfure suo. In primo etiam libro capite decimo septimo dicit omnia me¬
talla conuenire auro, & vltimum esse Martem: & hoc esse vnum ex naturae se¬
cretis. Et lib. 3. cap. 6.loquens de Martis essentia, in fine concludens dicit: Lau¬
detur ergo benedictus & gloriosus Deus altissimus qui illum creauit, & illi de¬
dit substantiam & proprietatem substantiae, quae nulli rei in natura conuenit,
vt in illa vllo artificio perfectio haec inueniri possit, quia in illo potentiam pro¬
pinquam inuenimus: Nam ipse (sua in calce) ignem superat, & ab eo non su¬
peratur: sed admirabiliter in eo requiescit, illo gaudens (quia semper fit perfe¬
ctior. Hoc idem Arnaldus in Rosario scripsit dicens, Manifestum est corpo¬
ra esse maioris perfectionis, quae plus habent Mercurij: & quae minus de il¬
lo continent, sunt minoris perfectionis. Laudetur ergo rerum omnium opi¬
fex Deus gloriosus & benedictus causator optimus & altissimus, qui ex vili
preciosum creauit. DIS. Quid volebat significare magister Arnaldus? RAI.
Volebat dicere quòd à viliori corpore metallico, id est à ferro communi,
quod in natura sua & penes vulgum vilius est, Deus creauit hanc preciosam
medicinam: & quanuis in aliud propositum exire velle videatur, nihilominus
illi & Gebero satis est secretum manifestasse illorum loquendi modum intel¬
ligentibus. Rudienus Philosophus apertè manifestat secretum in Marte, di¬
cens, Scimus omne metallum in suo occulto continere Solem & Mercurium:
& nos iam extraximus à ferro argentum viuum, & ex illo postea facta est me¬
dicina, & ex illius colore bonum opus fecimus in ignium termino. dicit etiam
supradictus: Dico maiorem petram esse Mercurium: & iste est qui extrahitur
à lapide quem dicemus: exponemus ergo quid sit ille lapis, & modum extra¬
hendi argentum viuum ab eo. Lapis ergo ex quo elicitur argentum viuum,
vbique inuenitur, omnes habent, & homines eo indigent, nomen eius est Mars:
illum ergo cape & bene contere subtiliter & laua. Senior Philosophus dicit:
Loquitur ferrum & dicit, Ego durum ferrum, ego forte, conterens, contrito
ex me bonum omne hac in arte est, & lux, & secretum secretorum per me ge¬
neratur. Dicunt etiam Auicebron & Razes, Corpus ferri est corporibus for¬
tius