575
ANIMADVERSIO 51
à me quaesierunt, num te uidissem, conuenissem, & quid de te fentirem. Apud
quos ego (quanuis te hac in parte hallucinari expertus essem) laudibus te ad cae¬
lum usque extuli: & ita extuli, Bracesche, ut hi me seriò agere existimantes, tanta
tui uidendi cupiditate incenderentur, ut parùm abfuerit, quin iter in Italiam fe¬
cerint. Ego itaque hucusque errorem tuum tuli, & tegi, & lubens in posterum te¬
gissem, nisi eum in singularem ueritatis contumeliam, & deplorandam multorum
perniciem plus aequo uiguisse, & adhuc uigere sensissem. Quod quum animad¬
uerterem, non potui (ignosce quaeso) mihi diutius imperare, quin perniciosum
hunc errorem detegerem, saltem, ut minus cauti metallicae sophiae amcores sibi ab
hac opinione non minus cauendum esse intelligant, quàm nautis à uoracissima
Charybdi, ni laboris iacturam, & bonorum suorum naufragium facere malint.
His enim omnibus, qui opinioni huic ferreae fidem dederint, continget, ut lapi¬
dem philosophicum conficere molientes, & suam & alienam dilapident pecu¬
niam. Et quoniam tu Gebrum, tanquam singularem opinionis istius uindi¬
cem, patronum, & assertiorem in medium producis, idcirco extorquenda tibi è
manibus primo impetu esse duxi, haec arma Arabica, ut his spoliatus intelligas,
reliquas omnes authoritates philosophicas, abs te uiolenter contortas, & per¬
peram fuisse interpretatas. Argumenta autem è Gebro à te desumpta, quibus te
inuictum putas, haec sunt:
CAPVT I.
Primum argumentum est hoc.
Scripsit Geber, cap. 30. suae Summae, haec uerba:
Argentum uiuum adhaeret tribus mineralibus de facili, uidelicet Saturno, Io¬
ui & Soli: Lunae autem magis difficulter, Veneri autem difficilius, quàm Lunae,
Marti autem nullo modo, nisi per artificium. posteà sequitur:
Ex hoc itaque maximum elicias secretum. Quam ultimam partem tu sic ex¬
ponis. Ex quo, scilicet Marte elicias maximum secretum, hoc est Elixir.
Secundum argumentum quo uteris, est hoc.
Scripsit Geber cap. 66, suae Summae, louem perfecto magis propinquum esse,
Saturnum uerò minus, minus adhuc Venerem, minimè uerò omnium Martem.
posteà sequitur: Ex quo perfectio dependet. Quae ultima uerba tu sic interpre¬
taris. Ex quo scilicet Marte, perfectio (subaudi metallorum) dependet, hoc est
Elixir. Quanuis in nonnullis (ais) exemplaribus legatur, Eo ex quo perfectio
dependet, quam lectionem tibi summopere exosam, & ingratam esse indicas, quia
sentis (licet id subticeas) eam interpretationi tuae inimicam esse.
Tertium est hoc.
Scripsit Geber, cap. 32. suae Summae, haec uerba:
Vitimò uerò Mars. Et hoc est
unum de secretis naturę. Quod tu sic interpretaris. Et hoc, sd est, Mars, est unum
de secretis naturae, id est Elixir.
Quartum esthoc.
Scripsit Geber cap. 66. suae Summae, haec quae sequuntur. Causa impedimen¬
ti fusionis cuiuscunque, est sulfur fixum. Per hoc itaque maximum poteris elicere
secretum: Quod tu sic interpretaris. Per hoc subaudi sulfur fixum, siue ex hoc
sulfure fixo (per quod uis ferrum indicari, eo quòd maior pars ferri sit sulfur fi¬
xum) poteris maximum elicere secretum, id est Elixir.
Quintum est hoc.
Scripsit Geber, cap. 88. suae Summae, postquàm de Marte egisset, haec uerbas
Per hoc igitur artificis dilatatur industria ad ueram cuiusqe corporis rectifica¬
tionem. Quod tu sic interpretaris. per hoc, id est per Martem dilatatur artificis
industria ad ueram rectificationem cuiuscunque corporis.
Sextum quo te inuictum credis, est hoc.
Geber cap. 63. suae Summae, postquàm de essentia Martis pluribus egisset, tan¬
e 2