ANIMADVERSIO
63
mollicies,
quae
fit
per
sulfur,
est
cessiua,
mollicies
autem
quae
fit
per
argentum
ui¬
uum,
est
extensiua.
Et
hoc
necessariò
probatur
per
hoc,
quòd
uidemus
corpo¬
ra
multi
argenti
uiui,
multae
extensionis
esse:
corpora
uerò
pauci,
paucae.
Et
ideò
Iupiter
facilius
&
subtilius
extenditur,
quàm
Saturnus,
Saturnus
facilius
quàm
Venus,
Venus
quàm
Mars,
Luna
subtilius
quàm
lupiter,
Sol
uerò
quàm
Luna
subtilius.
Patet
igitur,
quòd
causa
indurationis
est
argentum
uiuum
fixum,
aut
sulfur
fixum.
Causa
uero
molliciei
est
opppsita.
Causa
uerò
fusionis
est
duplex,
sulfur
non
fixum,
&
argentum
uiuum
cuiuscunque
generis:
sed
sulfur
non
fixum
necessariò
est
causa
fusionis
sine
ignitione.
Et
manifestè
uides
huius
rei
expe¬
rientiam,
per
proiectionem
arsenici
super
corpora
difficilis
fusionis:
facit
enim
ea
facilis
fusionis,
&
sine
ignitione.
Causa
uerò
fusionis
facilis,
est
similiter
ar¬
gentum
uiuum.
Causa
uero
fusionis
cum
ignitione,
est
argentum
uiuum
fixum.
Causa
igitur
impedimenti
fusionis
cuiuscunque,
est
sulfur
fixum.
Per
hoc
itaque
maximum
poteris
elicere
secretum,
quòd
cum
plurimae
argenti
uiui
quantitatis
corpora
maximae
perfectionis
sint
inuenta,
pluris
utique
quantitatis
argenti
uiui
corpora
à
perfectione
diminuta,
perfecto
magis
approximare
necesse
est.
Itaque
&
multa
sulfureitatis
corpora,
plurimae
corruptionis
esse
contingit.
Quamobrem
ex
iam
dictis
patet,
Iouem
maximè
perfecto
approximare,
(cum
perfectionis
plus
participet)
Saturnum
uerò
minus,
minus
adhuc
Venerem,
minimè
uerò
Mar¬
tem,
eo
ex
quo
perfectio
dependet.
Hactenus
Geber.
Nunc
quis
sit
eorum
sen¬
sus,
ordine
expendamus,
&
singulas
partes
seriatim
examinemus.
GEBER.
Et
ideo
in
hoc
nobis
aperta
est
uia
inuestigationis
causae
huius
operis,
per
quod
in
calcinatione
mutatur
iupiter
facilius
in
durum,
quàm
Saturnus:
non
au¬
tem
in
tarditatem
liquefactionis
uelocius,
quàm
Saturnus.
Et
illud
ideo
quoniam
causa
duritiei
naturae,
est
sulfur
&
argentum
uiuum
fixum.
Causa
uerò
liquefa¬
ctionis
est
duplex,
argentum
uiuum
scilicet
&
sulfur
combustibile:
quorum
alte¬
rum,
scilicet
argentum
uiuum,
ad
fusionis
effectionem
sufficit
in
unoquoque
gradum
eius,
scilicet
cum
ignitione,
&
sine
ignitione.
Quia
igitur
in
Ioue
est
multa
argenti
uiui
quantitas
non
uerè
fixi,
remanet
in
illo
multa
liquefactionis
ueloci¬
tas,
&
non
remouetur
ab
illo
faciliter.
TAVLADANVS.
Geber
in
hoc
cap.
confert
naturam
iouis
&
Saturni
adinuicem.
Vnde
hic
ait,
iouem
calcinationis
beneficio
citius
indurari,
quàm
Saturnum:
at
Saturnum
prom¬
ptius
liquefactionis
celeritatem
deponere,
quàm
iouem.
Causam
igitur,
pro¬
pter
quam
iupiter
non
aeque
citò
liquefactionis
uelocitatem
deponat,
ac
Satur¬
nus,
hanc
esse
ait.
Causa
liquefactionis
plus
quàm
par
sit
uelocis,
hoc
est
ignitio¬
nem
non
ferentis,
est
partim
argentum
uiuum
minimè
fixum,
partim
sulfur
cre¬
mabile,
&
ab
igne
fugiens.
Quod
ne
in
dubium
uocari
possit,
hac
ratione
ueris¬
simum
esse
constabit.
Oppositorum
effectuum,
oppositas
necesse
est
causas
esse
effectrices.
Atqui
liquefactio
ignitionem
ferens,
est
effectus
liquefactioni,
ig¬
nitionem
non
sustinenti
oppositus.
Igitur
horum
duorum
effectuum
opposi¬
tae
habendae
sunt
causae.
Sed
lique
factionis
ignitionem
sustinentis
causa
est
ar¬
gentum
uiuum
fixum.
Igitur
argentum
uiuum
minimè
fixum,
erit
causa
liquatio¬
nis
ignitionem
non
ferentis.
Quòd
autem
argentum
uiuum
fixum
sit
causa
li¬
quationis
ignitionem
sustinentis,
id
constat
ex
metallis
ignitionem
sustinenti¬
bus.
In
quibus
cum
praeter
argentum
uiuum
&
sulfur
maiori
ex
parte
fixa
nihil
sit,
oportet
huiusmodi
liquationis
ignitionem
ferentis
causam
esse,
aut
argen¬
tum
uiuum
fixum,
aut
sulfur
fixum,
aut
utrunque.
Atqui
tantum
abest,
ut
sulfur
fixum
liquationem
efficere
possit,
ut
eam
penitus
tollat,
(siquidem
liquationis
causa
est
humidum,
quo
humido
sulfur
fixum,
cum
sit
aridissimum,
est
omnino
exhaustum,
&
per
consequens
illiquabile.)
Cum
itaque
sulfur
fixum
liquationis
f
2